Πολίτες σε κάθε μεριά του κόσμου στρέφονται πλέον όλο και περισσότερο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στις πλατφόρμες βίντεο για την ενημέρωσή τους, χωρίς να προτιμούν τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, μια εξέλιξη που, σύμφωνα με νέα μεγάλη διεθνή έκθεση, ασκεί σοβαρή πίεση τα παραδοσιακά επιχειρηματικά μοντέλα των ειδησεογραφικών οργανισμών.
Το 2026 σηματοδοτεί ένα ιστορικό σημείο καμπής: για πρώτη φορά, η κατανάλωση ειδήσεων μέσω social media ξεπέρασε όλες τις υπόλοιπες πηγές ενημέρωσης σε παγκόσμιο επίπεδο. Όπως αναφέρει ο Jim Egan, επικεφαλής συγγραφέας της έκθεσης του Reuters Institute for the Study of Journalism, το ποσοστό των ανθρώπων που ενημερώνονται κυρίως από αυτές τις πλατφόρμες έφτασε το 54%.
Η ετήσια έκθεση του Ινστιτούτου Reuters, που λειτουργεί υπό την αιγίδα του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης, θεωρείται μία από τις σημαντικότερες διεθνώς για την καταγραφή και ανάλυση των τάσεων που μετασχηματίζουν το παγκόσμιο τοπίο των μέσων ενημέρωσης.
🚨 Our Digital News Report 2026 is out!
— Reuters Institute (@risj_oxford) June 16, 2026
Authored by Jim Egan, Craig T. Robertson, Amy Ross Arguedas, Nic Newman, Rasmus Nielsen, Mitali Mukherjee and Richard Fletcher, it is based on 100K interviews in 48 markets
Full reporthttps://t.co/VWftVJSETy
7 findings in thread pic.twitter.com/vjkV43a4jD
Ο ρόλος που διαδραματίζουν τα bot τεχνητής νοημοσύνης
Τα συμπεράσματα βασίστηκαν σε διαδικτυακές έρευνες που πραγματοποιήθηκαν στις αρχές του έτους από την εταιρεία δημοσκοπήσεων YouGov, με τη συμμετοχή σχεδόν 100.000 ατόμων από 48 χώρες. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το 54% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι μέσα στην εβδομάδα πριν από την έρευνα ενημερώθηκε από μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή πλατφόρμες βίντεο. Το ποσοστό αυτό αυξάνεται στο 56% όταν συνυπολογίζονται και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, όπως τα chatbots τύπου ChatGPT.
Το ποσοστό αυτό ξεπέρασε εκείνο της τηλεοπτικής ενημέρωσης, την οποία ανέφερε το 52% των συμμετεχόντων, καθώς και τις εφαρμογές και ιστοσελίδες εφημερίδων που συγκέντρωσαν 51%. Το ραδιόφωνο παρέμεινε αρκετά χαμηλότερα, στο 21%.
Παρ’ όλο που, αυτή είναι η πρώτη φορά που σε παγκόσμιο μέσο όρο οι νέες πλατφόρμες ξεπερνούν τα παραδοσιακά μέσα, σε αρκετές χώρες η αλλαγή είχε ήδη συντελεστεί τα προηγούμενα χρόνια. Ωστόσο, υπάρχουν και μερικές εξαιρέσεις, κυρίως στην Ευρώπη, όπου οι ιστοσελίδες και οι εφαρμογές των παραδοσιακών μέσων εξακολουθούν να διατηρούν το προβάδισμα. «Είναι πιο σωστό να μιλάμε για μια σταδιακή μετατόπιση παρά για μια απότομη αλλαγή, ωστόσο πρόκειται αναμφίβολα για μια σημαντική στιγμή», σημειώνει ο Egan.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, τρεις στους δέκα συμμετέχοντες δήλωσαν ότι τα social media ή οι πλατφόρμες βίντεο αποτελούν την κύρια πηγή ενημέρωσής τους. Οι περισσότεροι χρήστες ανέφεραν ότι επισκέπτονται συγκεκριμένα τις πλατφόρμες X και YouTube με σκοπό να ενημερωθούν για την επικαιρότητα.
Αντίθετα, στις πλατφόρμες Facebook, Instagram και TikTok, οι χρήστες είναι πιο πιθανό να έρχονται σε επαφή με ειδήσεις τυχαία, ενώ ασχολούνται με άλλο περιεχόμενο. Η τηλεόραση εξακολουθεί να αποτελεί την κυρίαρχη πηγή ενημέρωσης μόνο για τις ηλικιακές ομάδες 45–54 ετών και άνω των 55 ετών.
Κατανάλωση περιεχομένου από όπου κι αν προέρχεται
Τα στοιχεία για τις εφαρμογές και τις ιστοσελίδες των παραδοσιακών μέσων ήταν επίσης απογοητευτικά, καθώς καμία ηλικιακή ομάδα δεν τις ανέδειξε ως την πρώτη επιλογή για ενημέρωση. Η δυσκολία εξεύρεσης εσόδων για τη χρηματοδότηση της δημοσιογραφίας αποτυπώνεται ξεκάθαρα και σε ένα ακόμη εύρημα: μόλις το 17% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι πληρώνει για ενημερωτικό περιεχόμενο στο διαδίκτυο.
Η έκθεση των 180 σελίδων επιβεβαιώνει ευρύτερες τάσεις που διαμορφώνουν εδώ και χρόνια το οικοσύστημα των ΜΜΕ, όπως η αυξανόμενη προτίμηση του κοινού προς το βίντεο, η ενίσχυση της επιρροής ανεξάρτητων δημιουργών ενημερωτικού περιεχομένου και η συνεχής απώλεια εμπιστοσύνης προς τα παραδοσιακά μέσα.
Το τελευταίο στοιχείο κατέγραψε ιστορικό χαμηλό, καθώς μόλις το 37% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι εμπιστεύεται «τις περισσότερες ειδήσεις τις περισσότερες φορές».
Παράλληλα, ολοένα περισσότεροι πολίτες στρέφονται και στα chatbots τεχνητής νοημοσύνης για ενημέρωση -περίπου το 10%-, θέμα που είχε αποτελέσει το βασικό αντικείμενο της περσινής έκθεσης του Reuters Institute.
Με πληροφορίες από France24