Η Ρωσία συνδράμει μυστικά το Ιράν στην ανάπτυξη προηγμένων υπερηχητικών πυραύλων κρουζ, με στόχο η Τεχεράνη να μπορεί να πλήττει θαλάσσιους και χερσαίους στόχους, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times.
Το πρόγραμμα C430L
Το απόρρητο πρόγραμμα, με την κωδική ονομασία C430L, ξεκίνησε το 2023, με τη συμμετοχή της κρατικής εταιρείας εξαγωγής όπλων της Ρωσίας, Rosoboronexport, σε συντονισμό με την NPO Mashinostroyenia, στην οποία έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τις ΗΠΑ. Σύμφωνα με τους FT, Ρώσοι αξιωματούχοι και ανώτεροι μηχανικοί πραγματοποίησαν πολλά ταξίδια στο Ιράν το 2023.
Μεταξύ των μηχανικών που ταξίδεψαν ήταν ο Αλεξάντερ Ντεργκάτσεφ, επικεφαλής σχεδιαστής για πυραύλους εκτόξευσης από τη θάλασσα και συγκροτήματα πυραύλων κρουζ, ο Αλεξάντερ Τσεμπακόφ, επικεφαλής του τμήματος σχεδιασμού της NPO Mashinostroyenia για μονάδες αεροπρόωσης και ειδικός στην υπερηχητική πρόωση ramjet για πυραύλους κρουζ, και ο Γιούρι Προκόρτσουκ, επικεφαλής του τμήματος αεροδυναμικής και βαλλιστικής.
Το ειδησεογραφικό μέσο πληροφορήθηκε ότι ο Βλαντισλάβ Κουζμίτσεφ, επικεφαλής του τμήματος αμυντικών τεχνολογιών και διαστήματος της Rosoboronexport, συνόδευε την αντιπροσωπεία στο τρίτο ταξίδι της στο Ιράν και αργότερα διαπραγματεύτηκε τη σύμβαση C430L με το Ιράν.
Επιπλέον, σε αλληλογραφία που εξέτασαν οι FT από τον Απρίλιο του 2025, η Rosoboronexport πρότεινε την αποστολή αντιπροσωπείας Ρώσων ειδικών στο Ιράν και ζήτησε από την Τεχεράνη να απαντήσει στις ερωτήσεις των μηχανικών πριν από το ταξίδι.
Να σημειωθεί ότι μέχρι το 2025, η NPO Mashinostroyenia είχε λάβει διάφορα ιρανικά τεχνικά υλικά, τα οποία οι Ρώσοι μηχανικοί ανέλυσαν και απάντησαν με διάφορες ερωτήσεις.
Τι είναι η τεχνολογία ramjet
Το πρόγραμμα επικεντρώνεται σε ένα σύστημα τύπου ramjet (ένας τύπος αεροαναπνεόμενου κινητήρα τζετ που δεν διαθέτει κινούμενα μέρη για τη συμπίεση του αέρα, αλλά χρησιμοποιεί την υψηλή ταχύτητα του ίδιου του οχήματος), το οποίο θα επέτρεπε σε έναν πύραυλο κρουζ να πετάει με ταχύτητα πολλαπλάσια της ταχύτητας του ήχου.
Το δημοσίευμα αναφέρει ότι το Ιράν έχει κατασκευάσει και δοκιμάσει το σύστημα, αλλά δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι έχει τεθεί σε λειτουργία υπερηχητικός πύραυλος κρουζ που χρησιμοποιεί την εν λόγω τεχνολογία.
«Πρόκειται για τη μεταφορά μιας στρατιωτικής τεχνολογίας εξαιρετικά ευαίσθητης από στρατηγική άποψη από τη Ρωσία, την οποία οι Ιρανοί επιθυμούσαν να αποκτήσουν εδώ και δεκαετίες», δήλωσε στους Financial Times ο Φάμπιαν Χιντς, ειδικός σε θέματα ιρανικών πυραύλων και ανώτερος αναλυτής στο Conflict Armament Research. «Ένα πρόγραμμα όπως αυτό θα απαιτούσε πολιτική έγκριση από τα ανώτατα κλιμάκια της Ρωσίας».
Το Ιράν επενδύει στην ανανέωση του πολεμικού του οπλοστασίου. Το 2016, ο τότε υπουργός Άμυνας του Ιράν ανακοίνωσε ότι σχεδιάζουν την ανάπτυξη υπερηχητικών πυραύλων κατά πλοίων (anti-ship), ενώ τον Αύγουστο του 2023, το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim είχε κάνει λόγο ότι είχαν ξεκινήσει οι δοκιμές πρωτοτύπων ramjet. Και ο πρώην Ανώτατος Ηγέτης Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ είχε επισκεφθεί εγκαταστάσεις ανάπτυξης πυραύλων που σχετίζονταν με τη συγκεκριμένη τεχνολογία ήδη από το 2019.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η ρωσική συνδρομή επικεντρώθηκε στο να βοηθήσει το Ιράν να ξεπεράσει τα τεχνικά εμπόδια για τη μετατροπή της τεχνολογίας αυτής σε ένα αποτελεσματικό πυραυλικό σύστημα.
Τι είναι οι υπερηχητικοί πύραυλοι κρουζ
Οι υπερηχητικοί πύραυλοι κρουζ συνδυάζουν υψηλή ταχύτητα με πτήση σε χαμηλό υψόμετρο, καθιστώντας πιο δύσκολο για τις αεράμυνες και τις αντιπυραυλικές άμυνες να τους εντοπίσουν και να εμπλακούν γρήγορα. Η αξιοποίησή τους είναι κρίσιμη στις πολεμικές συγκρούσεις στον Περσικό Κόλπο, όπου το Ιράν επιδίδεται σε ασύμμετρο περιφερειακό πόλεμο με σκοπό να πλήξει στρατηγικές θέσεις των ΗΠΑ στην περιοχή.
Σύμφωνα με τους FT, το απόρρητο πρόγραμμα συνεχίστηκε έως το 2026, με τη Ρωσία να ετοιμάζει τεχνικές εκθέσεις και τις δύο πλευρές να συζητούν μία πιθανή ανάπτυξή του.
Συνεχίζεται η συνεργασία μεταξύ Ρωσίας – Ιράν
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε την Τρίτη στον Ιρανό ομόλογό του Μασούντ Πεζεσκιάν ότι η Μόσχα «προσπαθεί να σας προσφέρει τη βοήθεια που χρειάζεστε σε αυτή τη δύσκολη περίοδο» κατά τη διάρκεια του πολέμου με τις ΗΠΑ και ότι «σας προμηθεύουμε με τα αγαθά που χρειάζεστε», χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Οι δύο ηγέτες συνομίλησαν στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO), στην πρωτεύουσα του Κιργιστάν, Μπισκέκ.
Στη συνέχεια, ο Πεζεσκιάν υπογράμμισε ότι η Ρωσία και το Ιράν θα βρουν τρόπους να παρακάμψουν τις αμερικανικές κυρώσεις, μέσω συνεργατικών σχημάτων όπως ο Οργανισμός Συνεργασίας της Σαγκάης (SCO) που επιτρέπουν την παράκαμψη των μονομερών μέτρων και τη συνεργασία σε πολυμερές επίπεδο.
Δεν παρέλειψε να κατηγορήσει τη Δύση για παραβίαση του διεθνούς δικαίου και πράξεις επιθετικότητας, αναφέροντας ότι οι ΗΠΑ δεν έχουν το δικαίωμα να επιβάλλουν κυρώσεις «όποτε το επιθυμούν».
Η Ρωσία στοχεύει να βοηθήσει το Ιράν να αποκτήσει την απαραίτητη τεχνογνωσία για να αναπτύξει το δικό του προηγμένο οπλικό σύστημα. Το Ιράν είχε προηγουμένως προμηθεύσει τη Ρωσία με drones Shahed που χρησιμοποιήθηκαν στον πόλεμο κατά της Ουκρανίας, βοηθώντας τη Μόσχα να δημιουργήσει εγχώρια παραγωγή.
Οι FT ανέφεραν επίσης ότι η Ρωσία συμφώνησε να προμηθεύσει το Ιράν με φορητά συστήματα αεράμυνας Verba, ενώ η Τεχεράνη απέκτησε έναν κινεζικό δορυφόρο υψηλής ανάλυσης που χρησιμοποιήθηκε αργότερα για την παρακολούθηση στρατιωτικών εγκαταστάσεων των ΗΠΑ στην περιοχή.
Με πληροφορίες από Financial Times, Jerusalem Post, Iran International