Το Συμβούλιο της ΕΕ στήριξε την Τετάρτη προσωρινά μέτρα ελευθέρωσης του εμπορίου για αρμενικά προϊόντα, μετά τους εμπορικούς περιορισμούς που επέβαλε πρόσφατα η Ρωσία στην Αρμενία.
Τα μέτρα προβλέπουν προσωρινή αναστολή εισαγωγικών δασμών για ευρύ φάσμα προϊόντων και, σύμφωνα με το Συμβούλιο, θα απελευθερώσουν περίπου το 80% των αρμενικών εξαγωγών προς την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το προτιμησιακό αυτό καθεστώς συνοδεύεται από συγκεκριμένες προϋποθέσεις, ενώ προβλέπονται και μέτρα διασφάλισης για την προστασία της ευρωπαϊκής αγοράς σε περίπτωση που οι εισαγωγές επηρεάσουν αρνητικά τους παραγωγούς της ΕΕ.
Το Συμβούλιο ενέκρινε την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής χωρίς αλλαγές, ανοίγοντας τον δρόμο για την ταχεία υιοθέτηση του κανονισμού, εφόσον και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εγκρίνει, όπως αναμένεται, την πρόταση χωρίς τροποποιήσεις.
Η κίνηση της ΕΕ έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Αρμενία, άλλοτε στενός σύμμαχος της Ρωσίας, επιδιώκει στενότερες σχέσεις με τις Βρυξέλλες και την Ουάσιγκτον.
«Η Ευρώπη στέκεται στο πλευρό της Αρμενίας και του λαού της, που έχουν επιλέξει έναν σαφή δρόμο μεταρρυθμίσεων και στενότερης συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση», δήλωσε η υπουργός Εξωτερικών και Εμπορίου της Ιρλανδίας, Helen McEntee.
«Η σημερινή απόφαση στέλνει ένα σαφές μήνυμα: όταν βρισκόμαστε αντιμέτωποι με οικονομικό εξαναγκασμό, η ΕΕ θα απαντά. Θα δημιουργήσουμε νέες ευκαιρίες και θα σταθούμε στο πλευρό των εταίρων μας», πρόσθεσε.
Αναστολή εισαγωγικών δασμών για δύο χρόνια
Ο προτεινόμενος κανονισμός προβλέπει προσωρινή αναστολή των εισαγωγικών δασμών για ευρύ φάσμα προϊόντων από την Αρμενία, συμπεριλαμβανομένων επιλεγμένων γεωργικών προϊόντων που υπόκεινται σε δασμολογικές ποσοστώσεις.
Τα μέτρα θα ισχύσουν για δύο χρόνια από την έναρξη ισχύος του κανονισμού.
Σύμφωνα με το Συμβούλιο, τα προϊόντα που καλύπτονται από τα νέα μέτρα αντιστοιχούν σχεδόν στο 99% των αρμενικών εξαγωγών φρέσκων φρούτων, λαχανικών και φυτών προς τη Ρωσία, καθώς και σε περισσότερο από 91% των εξαγωγών ποτών και αλκοολούχων ποτών προς τη ρωσική αγορά.
Στο παράρτημα της πρότασης περιλαμβάνεται ευρύς κατάλογος προϊόντων που θα επωφεληθούν από τα μέτρα. Για ορισμένα γεωργικά προϊόντα προβλέπονται συγκεκριμένες δασμολογικές ποσοστώσεις, μεταξύ άλλων για 6.500 τόνους αγγουριών και αγγουριών τύπου cornichon, 5.000 τόνους σταφυλιών, 7.000 τόνους βερίκοκων, 2.000 τόνους κερασιών και 3.500 τόνους ροδάκινων και νεκταρινιών.
Στήριξη μετά τους ρωσικούς περιορισμούς
Όπως επισημαίνει το Συμβούλιο, στόχος του προτεινόμενου κανονισμού είναι να στηρίξει την οικονομία της Αρμενίας μετά τους εμπορικούς περιορισμούς που επέβαλε η Ρωσία, οι οποίοι έχουν διαταράξει τις αρμενικές εξαγωγές και τις διαδρομές διαμετακόμισης.
Παράλληλα, τα μέτρα αποσκοπούν στην περαιτέρω ενίσχυση των εμπορικών σχέσεων μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Αρμενίας, στο πλαίσιο της Συνολικής και Ενισχυμένης Συμφωνίας Εταιρικής Σχέσης ΕΕ–Αρμενίας (CEPA).
Η χορήγηση των εμπορικών προτιμήσεων συνοδεύεται, ωστόσο, από όρους. Η Αρμενία θα πρέπει να συμμορφώνεται με τους ισχύοντες κανόνες καταγωγής, να συνεργάζεται διοικητικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση και να απέχει από την επιβολή νέων εμπορικών περιορισμών στις εισαγωγές από την ΕΕ.
Παράλληλα, θα πρέπει να εξακολουθήσει να σέβεται τα ουσιώδη στοιχεία της CEPA, μεταξύ των οποίων οι δημοκρατικές αρχές, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Τα επόμενα βήματα
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναμένεται να υιοθετήσει τη θέση του χωρίς τροποποιήσεις κατά την ολομέλεια του Σεπτεμβρίου.
Μόλις η θέση του Κοινοβουλίου εγκριθεί επισήμως, το Συμβούλιο θα προχωρήσει στην τελική έγκριση και ο κανονισμός θα υιοθετηθεί.
Θα τεθεί σε ισχύ την επομένη της δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.