Τη μεγαλύτερη μέχρι σήμερα ευρωπαϊκή επιχείρηση προετοιμασίας για τις δασικές πυρκαγιές ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενόψει του καλοκαιριού του 2026, καθώς οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι πυρκαγιές στην Ευρώπη γίνονται ολοένα συχνότερες, εκδηλώνονται νωρίτερα μέσα στο έτος και αποκτούν μεγαλύτερη ένταση.
Στο πλαίσιο του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της ΕΕ, συνολικά 777 πυροσβέστες από 14 ευρωπαϊκές χώρες θα αναπτυχθούν προληπτικά σε περιοχές υψηλού κινδύνου στην Ελλάδα, την Κύπρο, την Ιταλία, τη Γαλλία, την Ισπανία και την Πορτογαλία. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συμμετοχή που έχει καταγραφεί από την έναρξη του προγράμματος προληπτικής προ-τοποθέτησης δυνάμεων το 2022.
Παράλληλα, 22 πυροσβεστικά αεροσκάφη και πέντε ελικόπτερα που αποτελούν μέρος του ευρωπαϊκού στόλου θα βρίσκονται σε ετοιμότητα για άμεση ανάπτυξη σε χώρες που θα βρεθούν αντιμέτωπες με μεγάλα μέτωπα και υπερβούν τις εθνικές τους δυνατότητες.
Για την Ελλάδα προβλέπεται η διάθεση τεσσάρων μεσαίου τύπου αμφίβιων πυροσβεστικών αεροσκαφών μέσω του ευρωπαϊκού μηχανισμού, ενώ συνολικά ο στόλος περιλαμβάνει επίσης μέσα από τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ιταλία, την Κροατία, τη Σουηδία, την Πορτογαλία, την Κύπρο, τη Βόρεια Μακεδονία, τη Ρουμανία, τη Σλοβακία και την Τσεχία.
«Οι πυροσβέστες από ολόκληρη την ήπειρό μας μοιράζονται μία κοινή αποστολή: να προστατεύσουν ανθρώπους, σπίτια και δάση», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν
«Στο πλαίσιο της μεγαλύτερης επιχείρησης που έχουμε πραγματοποιήσει ποτέ, σχεδόν 800 πυροσβέστες θα αναπτυχθούν εκ των προτέρων στις περιοχές όπου ο κίνδυνος είναι υψηλότερος, ενώ ευρωπαϊκά αεροσκάφη θα είναι έτοιμα να απογειωθούν ανά πάσα στιγμή. Αυτή είναι η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη στην πράξη», πρόσθεσε.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επισημαίνει ότι η φετινή αντιπυρική περίοδος θα υποστηρίζεται επίσης από το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών της ΕΕ, το οποίο λειτουργεί σε 24ωρη βάση και θα παρακολουθεί συνεχώς τους κινδύνους μέσω μετεωρολογικών και επιστημονικών αναλύσεων. Στην προσπάθεια θα συνδράμουν επιπλέον ειδικοί από τα κράτη-μέλη, ενώ το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφόρησης για τις Δασικές Πυρκαγιές θα παρέχει διαρκείς προβλέψεις κινδύνου.
Σημαντικό ρόλο θα έχουν επίσης οι δορυφορικές υπηρεσίες Copernicus, οι οποίες θα προσφέρουν χαρτογράφηση έκτακτης ανάγκης και γεωχωρικές αναλύσεις για τη στήριξη των επιχειρήσεων στο πεδίο.
Η Επιτροπή ανακοίνωσε ακόμη ότι μέσα στο 2026 θα τεθεί σε λειτουργία στην Κύπρο νέα περιφερειακή ευρωπαϊκή βάση δασοπυρόσβεσης, η οποία θα μπορεί να φιλοξενεί έως και έξι αεροσκάφη και θα λειτουργεί ως κέντρο εκπαίδευσης και ανταλλαγής τεχνογνωσίας για τις υπηρεσίες πολιτικής προστασίας της Ευρώπης και της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου.
Μέσω του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας, οι χώρες που πλήττονται από μεγάλες πυρκαγιές μπορούν να ζητούν επιχειρησιακή βοήθεια όταν οι εθνικές τους δυνατότητες εξαντλούνται. Ο μηχανισμός συντονίζει την αποστολή προσωπικού, εξοπλισμού και εξειδικευμένων μέσων από τα συμμετέχοντα κράτη, ενώ το αποθεματικό rescEU λειτουργεί ως εφεδρεία τελευταίας γραμμής σε περιπτώσεις μεγάλων κρίσεων.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική ολοκληρωμένης διαχείρισης του κινδύνου δασικών πυρκαγιών, που παρουσιάστηκε τον Μάρτιο του 2026 και δίνει έμφαση όχι μόνο στην καταστολή, αλλά και στην πρόληψη, την ετοιμότητα και την αποκατάσταση μετά τις καταστροφές, καθώς η κλιματική αλλαγή αυξάνει τη συχνότητα και την ένταση των ακραίων φαινομένων σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Αναλυτικά ο ευρωπαϊκός στόλος πυρόσβεσης για το καλοκαίρι του 2026
Ο στόλος που έχει ενταχθεί στον Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας της ΕΕ και στο αποθεματικό rescEU περιλαμβάνει συνολικά 22 αεροσκάφη και πέντε ελικόπτερα, τα οποία θα μπορούν να αναπτυχθούν διασυνοριακά όπου χρειαστεί:
- Η Κροατία διαθέτει δύο μεσαίου τύπου αμφίβια πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Κύπρος διαθέτει δύο ελαφρά πυροσβεστικά αεροσκάφη, επιπλέον τεσσάρων ακόμη αεροσκαφών που χρηματοδοτούνται από άλλα ευρωπαϊκά μέσα.
- Η Τσεχία διαθέτει δύο ελικόπτερα.
- Η Γαλλία διαθέτει τέσσερα μεσαίου τύπου αμφίβια πυροσβεστικά αεροσκάφη και ένα ελικόπτερο.
- Η Ελλάδα διαθέτει τέσσερα μεσαίου τύπου αμφίβια πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Ιταλία διαθέτει δύο μεσαίου τύπου αμφίβια πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Βόρεια Μακεδονία διαθέτει δύο ελαφρά πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Πορτογαλία διαθέτει δύο ελαφρά πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Ρουμανία διαθέτει ένα ελικόπτερο.
- Η Σλοβακία διαθέτει ένα ελικόπτερο.
- Η Ισπανία διαθέτει δύο μεσαίου τύπου αμφίβια πυροσβεστικά αεροσκάφη.
- Η Σουηδία διαθέτει δύο ελαφρά πυροσβεστικά αεροσκάφη.