Πενήντα δύο χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, στις 20 Ιουλίου 1974, μια από τις πιο τραγικές σελίδες της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Η στρατιωτική επιχείρηση της Τουρκίας είχε ως αποτέλεσμα την κατοχή περίπου του 37% του κυπριακού εδάφους, χιλιάδες νεκρούς και αγνοούμενους, περίπου 200.000 πρόσφυγες και μια διχοτόμηση που εξακολουθεί να υφίσταται περισσότερο από μισό αιώνα αργότερα.
Με αφορμή την επέτειο, το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών υπογραμμίζει ότι η τουρκική εισβολή και η συνεχιζόμενη κατοχή συνιστούν κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου, του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και των αποφάσεων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Η Αθήνα επαναλαμβάνει ότι η διατήρηση του σημερινού καθεστώτος στην Κύπρο, όπως και κάθε συζήτηση περί λύσης δύο κρατών, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Αντίθετα, στηρίζει πλήρως την εξεύρεση συνολικής και αμοιβαία αποδεκτής λύσης, στη βάση μιας διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, με μία κυριαρχία, μία διεθνή προσωπικότητα και μία ιθαγένεια, όπως προβλέπουν οι σχετικές αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.
Στην ανακοίνωσή του, το ΥΠΕΞ αποτίει φόρο τιμής στους πεσόντες, εκφράζει τον σεβασμό του προς τους αγνοούμενους, τους πρόσφυγες και όλους όσοι υπερασπίστηκαν την Κυπριακή Δημοκρατία, τονίζοντας ότι η επανένωση της Κύπρου και ο τερματισμός της κατοχής ευρωπαϊκού εδάφους παραμένουν κορυφαία εθνική προτεραιότητα. Παράλληλα, επισημαίνεται η στήριξη της Ελλάδας στις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ για επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων.
Η 20ή Ιουλίου 1974 αποτέλεσε την πρώτη φάση της τουρκικής στρατιωτικής επιχείρησης, λίγες ημέρες μετά το πραξικόπημα κατά του Προέδρου Μακαρίου. Ακολούθησε τον Αύγουστο η δεύτερη εισβολή, με αποτέλεσμα την κατάληψη της Αμμοχώστου και την εδραίωση της κατοχής που συνεχίζεται έως σήμερα.
Πενήντα δύο χρόνια μετά, η Κύπρος εξακολουθεί να παραμένει διαιρεμένη. Οι πληγές του 1974 δεν έχουν επουλωθεί και το αίτημα για δικαιοσύνη, επιστροφή των προσφύγων, διακρίβωση της τύχης των αγνοουμένων και αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων εξακολουθεί να αποτελεί κοινό στόχο της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας, με τη διεθνή νομιμότητα και τις αποφάσεις του ΟΗΕ να παραμένουν η μοναδική αποδεκτή βάση για την οριστική επίλυση του Κυπριακού.
Το πλήρες κείμενο της ανακοίνωσης του ελληνικού υπουργείου εξωτερικών
Συμπληρώνονται 52 χρόνια από την τουρκική εισβολή της 20ης Ιουλίου 1974, η οποία προκάλεσε τον εδαφικό ακρωτηριασμό της Κυπριακής Δημοκρατίας και το συνεχιζόμενο δράμα χιλιάδων αγνοουμένων, εκτοπισμένων και εγκλωβισμένων κατά παράβαση κάθε έννοιας διεθνούς δικαίου.
Η Ελλάδα υποκλίνεται στη μνήμη των πεσόντων και εκφράζει τον σεβασμό και την ευγνωμοσύνη της προς όλους όσοι με γενναιότητα και αυταπάρνηση υπερασπίστηκαν τη Μεγαλόνησο.
Το Κυπριακό παραμένει έως και σήμερα ένα διεθνές ζήτημα παράνομης εισβολής και κατοχής κράτους-μέλους της ΕΕ και του ΟΗΕ.
Σε σύμπνοια με την Κυπριακή Δημοκρατία, η Ελλάδα είναι προσηλωμένη στην αναζήτηση μιας συνολικής, αμοιβαία αποδεκτής λύσης, στη βάση της Διζωνικής, Δικοινοτικής Ομοσπονδίας, με πολιτική ισότητα Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων, με μία διεθνή προσωπικότητα, μία κυριαρχία και μία ιθαγένεια, στο πλαίσιο που έχουν καθορίσει τα Ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και σύμφωνα με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και τις αρχές και αξίες της ΕΕ.
Η Ελλάδα παραμένει σε ετοιμότητα και θα συνεχίσει να συμβάλλει εποικοδομητικά στα επόμενα βήματα της, υπό εξέλιξη, προσπάθειας του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, με στόχο την επανεκκίνηση των συνομιλιών, στη βάση του συμφωνηθέντος πλαισίου, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.
Η επίλυση του Κυπριακού, στο πλαίσιο των παραμέτρων που έχει θέσει το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, η επανένωση της Μεγαλονήσου και η άρση της κατοχής σε έδαφος μιας χώρας μέλους της ΕΕ, παραμένει ύψιστη προτεραιότητα».
Ο Αντόνιο Γκουτέρες την άλλη εβδομάδα στη Κύπρο
Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, θα πραγματοποιήσει επίσημη επίσκεψη στην Κύπρο από τις 27 έως τις 29 Ιουλίου, όπως ανακοίνωσε ο εκπρόσωπός του, Στεφάν Ντουζαρίκ.
Κατά την παραμονή του στο νησί:
- θα συναντηθεί με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη,
- θα έχει επαφές με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη,
- θα συναντήσει και άλλους εμπλεκόμενους φορείς,
- ενώ στο επίκεντρο θα βρεθούν οι προσπάθειες επανεκκίνησης της ειρηνευτικής διαδικασίας, οι Καλές Υπηρεσίες του ΟΗΕ και η αποστολή της ΟΥΝΦΙΚΥΠ.
Η επίσκεψη αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς θα είναι η πρώτη επίσκεψη Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ στην Κύπρο από το 2010, όταν είχε μεταβεί στο νησί ο Μπαν Κι-μουν.