Περισσότεροι από 52 εκατομμύρια τόνοι πλαστικών αποβλήτων παραμένουν χωρίς διαχείριση κάθε χρόνο παγκοσμίως, με τις αναπτυσσόμενες χώρες να επωμίζονται το μεγαλύτερο βάρος της κρίσης.
Αυτό προκύπτει από ερευνητικό άρθρο που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, εκτιμάται ότι το ένα πέμπτο του συνόλου των αστικών πλαστικών αποβλήτων παγκοσμίως καταλήγει στο περιβάλλον ή καίγεται με ανεξέλεγκτο τρόπο.
Εξετάζοντας τα δεδομένα ανά κάτοικο, διαπιστώνεται ότι πολλά κράτη στην Υποσαχάρια Αφρική, αλλά και στην Κεντρική Αμερική, την περιοχή του Ειρηνικού, την Ασία και τη Μέση Ανατολή, αφήνουν μεγάλες ποσότητες πλαστικών αποβλήτων χωρίς διαχείριση, προκαλώντας περιβαλλοντική υποβάθμιση, κινδύνους για την υγεία και ατμοσφαιρική ρύπανση (σε περίπτωση ανεξέλεγκτης καύσης).
Η μελέτη έδειξε ότι τα χαμηλότερα επίπεδα ρύπανσης από πλαστικά στον Παγκόσμιο Βορρά οφείλονταν κυρίως στην απόρριψη σκουπιδιών σε δημόσιους χώρους (littering), ενώ στις αναπτυσσόμενες χώρες το σημαντικότερο πρόβλημα ήταν η μη συλλογή των αποβλήτων.
Σε απόλυτους αριθμούς, η Ινδία αναδείχθηκε ως η χώρα με τη μεγαλύτερη παραγωγή μη διαχειριζόμενων πλαστικών αποβλήτων, ενώ υψηλές ποσότητες καταγράφηκαν επίσης στην Υποσαχάρια Αφρική και τη Νοτιοανατολική Ασία.
Η Κίνα, η οποία συχνά κατονομαζόταν ως ο κύριος ρυπαντής σε παλαιότερες μελέτες, κατέλαβε την τέταρτη θέση όσον αφορά τις απόλυτες ποσότητες, γεγονός που αντανακλά την πρόοδο που έχει σημειώσει η χώρα, σύμφωνα με τους συντάκτες της έρευνας.
Με βάση τα ευρήματά τους, οι συντάκτες της έκθεσης προτείνουν μια πολυδιάστατη προσέγγιση για τη μείωση των πλαστικών αποβλήτων, η οποία περιλαμβάνει τον περιορισμό της χρήσης πλαστικού, τη βελτίωση της συλλογής αποβλήτων και την εφαρμογή καλύτερων συστημάτων ανακύκλωσης.
You will find more infographics at Statista
Επίσης, ένας τομέας όπου το πρόβλημα της παγκόσμιας εξάρτησης από το πλαστικό γίνεται ιδιαίτερα εμφανές είναι το εμπόριο πλαστικών αποβλήτων, το οποίο ενέχει τον εγγενή κίνδυνο ρύπανσης του αέρα, του εδάφους και των θαλασσών.
Αν και η ανακύκλωση πλαστικών αποβλήτων από το εξωτερικό μπορεί να είναι κερδοφόρα, η έλλειψη κανονισμών και εποπτείας έχει προκαλέσει πλήθος προβλημάτων στις χώρες υποδοχής.
Ο κλάδος μεταβάλλεται συνεχώς, αποφεύγοντας τους νέους κανονισμούς που επιχειρούν να περιορίσουν τα προβλήματα που συνδέονται με αυτόν.
Το φαινόμενο αυτό απασχόλησε έντονα την επικαιρότητα την περίοδο 2018-2021, όταν η Κίνα άλλαξε πορεία: από βασικός εισαγωγέας αποβλήτων, προχώρησε στην πλήρη απαγόρευση του εν λόγω εμπορίου (και σταμάτησε να δημοσιοποιεί στοιχεία για τις εισαγωγές).
Το 2025, ήταν διαθέσιμα στοιχεία για το εμπόριο πλαστικών αποβλήτων 125 χωρών μέσω της βάσης δεδομένων ICT Trade Map.
Η Ιαπωνία, όπως φαίενεται και στο γράφήμα του Statista, και οι εύπορες ευρωπαϊκές χώρες παρέμειναν μεταξύ των κυριότερων καθαρών εξαγωγέων πλαστικών αποβλήτων. Οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέλαβαν την έκτη θέση, έχοντας πραγματοποιήσει καθαρές εξαγωγές ύψους 79.000 τόνων πλαστικών αποβλήτων κατά το προηγούμενο έτος. Οι Φιλιππίνες, με καθαρές εξαγωγές πλαστικών αποβλήτων που υπερέβησαν τους 58.000 τόνους το 2025, αποτελούν μια απρόσμενη προσθήκη στη λίστα με τους δέκα κορυφαίους καθαρούς εξαγωγείς.
Η χώρα αυτή —η οποία συχνά συνδέεται με τη ρύπανση του εδάφους και των θαλασσών από πλαστικά— στράφηκε στις εξαγωγές προκειμένου να αντιμετωπίσει τις συνέπειες της υπερβολικής εξάρτησης από τα πλαστικά, μια κατάσταση που συχνά αποκαλείται αποκαλείται sachet economy.
Από τη στιγμή που η ΕΕ σταμάτησε τις εξαγωγές αποβλήτων προς χώρες εκτός ΟΟΣΑ το 2021, η Τουρκία δέχεται αυξημένες ποσότητες πλαστικών αποβλήτων από την ΕΕ, ενώ ορισμένα πλαστικά απόβλητα —καθώς και προϊόντα υψηλότερης ποιότητας που προέρχονται από αυτά— ανακυκλώνονται ή υποβάλλονται σε περαιτέρω επεξεργασία στην Ανατολική Ευρώπη.
Ωστόσο, τα ασιατικά κράτη εξακολουθούν να δέχονται μεγάλες ποσότητες πλαστικών αποβλήτων, με τη Μαλαισία, το Βιετνάμ και την Ινδονησία να συγκαταλέγονται πλέον στους μεγαλύτερους αποδέκτες.
Η Ινδία δέχτηκε επίσης καθαρές εισαγωγές πλαστικών αποβλήτων άνω των 50.000 τόνων κατά το προηγούμενο έτος. Σύμφωνα με τον ΟΟΣΑ, η Λατινική Αμερική έχει αρχίσει πρόσφατα να αποτελεί προορισμό για πλαστικά απόβλητα, με την Ονδούρα και το Περού να καταγράφονται ως οι μεγαλύτεροι καθαροί εισαγωγείς της περιοχής.
You will find more infographics at Statista