Ένα τεράστιο τρωκτικό, με εκτιμώμενο βάρος περίπου 30 κιλά, ζούσε στη σημερινή νότια Ταϊλάνδη πριν από 33 έως 35 εκατομμύρια χρόνια. Το άγνωστο μέχρι σήμερα είδος αναγνωρίστηκε από επιστήμονες που μελέτησαν δύο απολιθωμένα δόντια, τα οποία είχαν εντοπιστεί πριν από περισσότερες από δύο δεκαετίες σε ανθρακωρυχείο.
Το αρχαίο ζώο, που ένας γεωλόγος της ερευνητικής ομάδας περιέγραψε ως «γιγάντιο αρουραίο», συγκαταλέγεται στα μεγαλύτερα γνωστά τρωκτικά της Παλαιογενετικής περιόδου. Η ανακάλυψη προσφέρει νέα στοιχεία για την εξέλιξη των τρωκτικών και δείχνει ότι ορισμένα από τα πρώιμα είδη τους είχαν αποκτήσει εντυπωσιακά μεγάλο μέγεθος πολύ νωρίτερα από ό,τι ήταν γνωστό μέχρι σήμερα.
Σύμφωνα με το phys.org τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Scientific Reports και βασίζονται σε έναν γομφίο και έναν κοπτήρα, που ανακαλύφθηκαν το 2004 σε ανθρακωρυχείο στην επαρχία Κράμπι, στη νότια Ταϊλάνδη.
Το απολίθωμα που αρχικά θεωρήθηκε οστό
Η Παννίπα Τιάν, γεωλόγος του Τμήματος Ορυκτών Πόρων της Ταϊλάνδης, ήταν εκείνη που εντόπισε τον κοπτήρα. Όπως δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP), το ασυνήθιστα μεγάλο μέγεθός του την έκανε αρχικά να πιστέψει ότι είχε βρει ένα οστό.
«Αρχικά, νόμιζα ότι ήταν οστό. Το έδειξα στον προϊστάμενό μου, ο οποίος μου είπε ότι ήταν δόντι γιγάντιου αρουραίου», ανέφερε η 51χρονη ερευνήτρια.
Το υπόλευκο απολίθωμα ξεχώριζε ανάμεσα στα σκούρα κοιτάσματα άνθρακα, ενώ την ίδια ημέρα ένα άλλο μέλος της αποστολής εντόπισε έναν σκουρόχρωμο γομφίο. Παρότι τα δύο ευρήματα είχαν ανακαλυφθεί το 2004, η ερευνητική ομάδα δεν διέθετε τότε επαρκή στοιχεία και τεχνολογικά μέσα για να προσδιορίσει σε ποιο είδος ανήκαν.
Περισσότερες από δύο δεκαετίες αργότερα, επιστήμονες από την Ταϊλάνδη, τη Γαλλία και τον Καναδά προχώρησαν σε λεπτομερή εξέταση των δοντιών και κατάφεραν να αναγνωρίσουν ένα νέο γένος και είδος τρωκτικού.
Ζύγιζε περίπου 30 κιλά – Πώς συγκρίνεται με το σημερινό καπιμπάρα
Σύμφωνα με τη μελέτη, το προϊστορικό ζώο είχε εκτιμώμενο βάρος περίπου 30 κιλά, δηλαδή σχεδόν το μισό από εκείνο ενός μεγάλου καπιμπάρα, του μεγαλύτερου εν ζωή τρωκτικού στον κόσμο.
Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι το βάρος δεν προέκυψε από κάποιον σκελετό ή πλήρες απολίθωμα, αλλά υπολογίστηκε με βάση τις διαστάσεις των δύο δοντιών και τη χρήση επτά διαφορετικών επιστημονικών μοντέλων. Οι εκτιμήσεις κυμάνθηκαν από 21,4 έως 47,3 κιλά, με μέση τιμή 31,6 κιλά και διάμεση τιμή 28,6 κιλά. Έτσι, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τα 30 κιλά ως μια στρογγυλοποιημένη εκτίμηση.
Σε αντίθεση με το καπιμπάρα, το αρχαίο τρωκτικό ανήκε στην πλέον εξαφανισμένη οικογένεια Ischyromyidae, μία από τις πρώτες μεγάλες εξελικτικές ομάδες τρωκτικών, η οποία ήταν γνωστή κυρίως από απολιθώματα στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη.
Η ανακάλυψη έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς δείχνει ότι το φαινόμενο του γιγαντισμού είχε ήδη εμφανιστεί σε πρώιμες ομάδες τρωκτικών κατά την Ηώκαινο εποχή, πολύ πριν από την εμφάνιση των εντυπωσιακά μεγάλων τρωκτικών που έζησαν αργότερα στη Νότια Αμερική.
Γιατί ονομάστηκε Yakamys sirindhornae
Το νέο είδος ονομάστηκε Yakamys sirindhornae. Η ονομασία του συνδυάζει την ταϊλανδέζικη λέξη «yak», που σημαίνει γίγαντας, με την ελληνική λέξη «μυς», που σημαίνει ποντίκι ή αρουραίος.
Το δεύτερο μέρος του ονόματος δόθηκε προς τιμήν της πριγκίπισσας Μάχα Τσάκρι Σιριντόρν της Ταϊλάνδης, η οποία στηρίζει διαχρονικά την επιστημονική και παλαιοντολογική έρευνα στη χώρα.
Παρά τη σημαντική ανακάλυψη, οι επιστήμονες δεν μπορούν ακόμη να περιγράψουν με ακρίβεια την εμφάνιση, τη διατροφή ή τη συμπεριφορά του ζώου, καθώς έχουν στη διάθεσή τους μόνο δύο δόντια. Η λεκάνη της Κράμπι, πάντως, έχει δώσει στο παρελθόν και άλλα σημαντικά απολιθώματα, μεταξύ των οποίων ευρήματα αρχαίων πρωτευόντων, σαρκοφάγων και οπληφόρων θηλαστικών.
