Η πρόσφατη επίθεση με drone στη βρετανική στρατιωτική βάση RAF στο Ακρωτήρι της Κύπρου αποκάλυψε μία ανησυχητική τάση: η δημόσια διαθέσιμη τεχνολογία μπορεί να μετατραπεί σε εργαλείο στρατιωτικής στόχευσης. Σύμφωνα με την εφημερίδα The Times, η Χεζμπολάχ φαίνεται ότι χρησιμοποίησε το Google Maps και GPS για να καθοδηγήσει ένα drone προς τα αμερικανικά κατασκοπευτικά αεροσκάφη U2 που βρίσκονταν στη βάση.
Οι δορυφορικές εικόνες που είναι διαθέσιμες στο ευρύ κοινό δείχνουν τα αεροσκάφη σταθμευμένα ακριβώς έξω από το υπόστεγο που χτυπήθηκε, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι επιτιθέμενοι δεν χρειάστηκε να διαθέτουν προηγμένες πληροφορίες συλλογής. «Το ανησυχητικό είναι ότι χτυπούσαν ακριβώς αυτό που στόχευαν», δήλωσε μία στρατιωτική πηγή, προσθέτοντας ότι μάλλον «είχαν Google Maps και GPS».
Η δυνατότητα της Google να θολώνει ή να αφαιρεί ευαίσθητες τοποθεσίες είναι γνωστή, και ορισμένες στρατιωτικές βάσεις στις ΗΠΑ και το Ισραήλ έχουν εμφανείς περιορισμούς στο επίπεδο ανάλυσης ή στο θόλωμα των αεροσκαφών. Ωστόσο, στην περίπτωση της βάσης RAF στο Ακρωτήρι, τα αεροσκάφη ήταν ακόμη ορατά, με το βρετανικό υπουργείο Άμυνας να αρνείται να σχολιάσει αν θα γίνουν αλλαγές στη δημόσια προβολή.
Η βάση φιλοξενεί τα περίφημα U2, αεροσκάφη αναγνώρισης μεγάλου υψόμετρου, που αποτελούν «το χειρότερα κρυμμένο μυστικό στη Μεσόγειο», σύμφωνα με τον Τζάστιν Κραμπ, διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας πληροφοριών Sibylline.
Ο Κραμπ εξηγεί ότι η διαθεσιμότητα εικόνων στο Google Maps «έκανε πιο εύκολο από ό,τι θα έπρεπε» να γίνει στόχευση με ακρίβεια. Η ιστορία δεν είναι καινούρια: το 2004 στο Ιράκ, οι αντάρτες είχαν χρησιμοποιήσει δημόσιες δορυφορικές εικόνες για να εντοπίσουν στρατόπεδα και να χτυπήσουν περιοχές εντός της περιμέτρου τους.
Το drone που χρησιμοποιήθηκε στην επίθεση περιείχε ένα ρωσικής κατασκευής σύστημα πλοήγησης Kometa-B, το οποίο είχε εμφανιστεί σε παρόμοια συσκευές που κατασχέθηκαν από την ουκρανική αεροπορική άμυνα τον Δεκέμβριο. Οι ειδικοί θεωρούν ότι η συνδυασμένη τεχνολογία GPS, δορυφορικών εικόνων και προηγμένου συστήματος πλοήγησης επέτρεψε στους επιτιθέμενους να χτυπήσουν με αξιοσημείωτη ακρίβεια.
Ο Σερ Ρίτσαρντ Νάιτον, επικεφαλής των βρετανικών ενόπλων δυνάμεων, επιβεβαίωσε ότι η επίθεση εκτελέστηκε από ομάδα που υποστηρίζει το Ιράν, με τη Χεζμπολάχ να θεωρείται ο κύριος φορέας. «Η συνεργασία μεταξύ Ιράν και Ρωσίας καθιστά τις δυνάμεις τους πιο ικανές και πιο επικίνδυνες, και γι’ αυτό πρέπει να είμαστε έτοιμοι», τόνισε ο Νάιτον.
Το περιστατικό ανοίγει ένα κρίσιμο ερώτημα για την ασφάλεια των στρατιωτικών εγκαταστάσεων στον ψηφιακό κόσμο: οι δημόσιες δορυφορικές εικόνες και τα εργαλεία χαρτογράφησης, που θεωρούνται καθημερινά δεδομένα, μπορούν να μετατραπούν σε όπλα στα χέρια ομάδων με περιορισμένη τεχνολογική εκπαίδευση αλλά καλή γνώση του GPS. Η περίπτωση της βάσης RAF στην Κύπρο δείχνει ότι η προστασία στρατιωτικών μυστικών στον 21ο αιώνα δεν είναι μόνο θέμα φυσικής ασφάλειας αλλά και ψηφιακής στρατηγικής.
Η βρετανική κυβέρνηση φαίνεται τώρα να επανεξετάζει τη διαθεσιμότητα τέτοιων εικόνων, ενώ οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι στρατιωτικές υποδομές σε όλο τον κόσμο μπορεί να είναι εκτεθειμένες με τον ίδιο τρόπο, καθώς οι δημόσια διαθέσιμες τεχνολογίες εξελίσσονται συνεχώς.
