Καθώς οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν οι Ιάπωνες άνδρες εμφανίζονται στη δουλειά με ακάλυπτα πόδια τους περισσότερο από ποτέ. Η Μητροπολιτική Κυβέρνηση του Τόκιο ενθαρρύνει τους εργαζόμενους να εγκαταλείψουν το συνηθισμένο κοστούμι και τη γραβάτα υπέρ μιας πιο χαλαρής ενδυμασίας, που περιλαμβάνει T-shirt, αθλητικά παπούτσια, αλλά και σορτς/βερμούδες.
Η Κυβερνήτης του Τόκιο, Γιουρίκο Κόικε, εγκαινίασε την πρωτοβουλία «Tokyo Cool Biz» τον Απρίλιο, επιδιώκοντας να διευρύνει το γνωστό της πρόγραμμα για την αντιμετώπιση της ζέστης, το οποίο έχει πλέον καθιερωθεί ως μια ευρέως αναγνωρισμένη ετήσια καλοκαιρινή παράδοση.
Σχεδόν τέσσερις μήνες μετά την εφαρμογή της, η πολιτική που επιτρέπει πλέον τη χρήση σορτς στο γραφείο προκαλεί ποικίλες αντιδράσεις.
Ορισμένοι σχολιαστές εκτιμούν τους πιο χαλαρούς κανόνες, καθώς τους επιτρέπουν να εργάζονται με μεγαλύτερη άνεση. Άλλοι υποστηρίζουν ότι η πολιτική είναι άδικη για τις γυναίκες, καθώς από αυτές εξακολουθεί να αναμένεται να φορούν καλσόν όταν αφήνουν ακάλυπτο μέρος των ποδιών τους.
Παράλληλα, ορισμένες γυναίκες περιγράφουν εμπειρίες «παρενόχλησης λόγω τριχοφυΐας στα πόδια» – ή χρησιμοποιούν τον όρο «sunehara» που επινοήθηκε στο διαδίκτυο – αναφερόμενες στη δυσφορία που νιώθουν αναγκαζόμενες να βλέπουν τις τρίχες στα πόδια των συναδέλφων τους.
«Θέλουμε να δώσουμε στον κόσμο περισσότερες επιλογές εν μέσω έντονης ζέστης, όχι να του υπαγορεύσουμε τι να φοράει. Δεν θα έπρεπε να υπάρχει πρόβλημα, εφόσον η ενδυμασία εργασίας δεν προσβάλλει κανέναν», δήλωσε στο BBC ο Νομπούρο Γουατανάμπε, αρμόδιος για περιβαλλοντικά θέματα στην κυβέρνηση του Τόκιο.
Σε έρευνα που διεξήγαγε η Gorilla Clinic τον Ιούνιο, διαπιστώθηκε ότι το 53,5% των ερωτηθέντων αντιτίθετο στη χρήση σορτς στην εργασία κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, ενώ το 46,5% τασσόταν υπέρ της νέας σύστασης.
Για όσους διαφωνούσαν με τη χρήση σορτς στο γραφείο, ο βασικός λόγος —και για τα δύο φύλα— ήταν ο προβληματισμός σχετικά με τη σωματική διάπλαση και την τριχοφυΐα στα πόδια. Η κλινική επισημαίνει ότι οι γυναίκες που συμμετείχαν στην έρευνα ήταν πολύ περισσότερες από τους άνδρες, γεγονός που υποδηλώνει ότι ενδέχεται να είναι πιο διστακτικές ή αρνητικές στο να βλέπουν τα γυμνά πόδια ενός άνδρα συναδέλφου.
Τα τελευταία χρόνια, όλο και περισσότεροι Ιάπωνες εργαζόμενοι —κυρίως όσοι απασχολούνται σε νεοφυείς επιχειρήσεις (startups) και εταιρείες τεχνολογίας— έχουν αρχίσει να φορούν πιο χαλαρή ενδυμασία.
Ωστόσο, φέτος, η σύσταση της κυβέρνησης του Τόκιο κατέστησε αυτή την πρακτική κοινωνικά πιο αποδεκτή.
Παρόλα αυτά, ορισμένοι άνδρες εξακολουθούν να αισθάνονται αμήχανα λόγω της τριχοφυΐας στα πόδια τους.
Ο Ακιφούμι Φουνάτσου, διευθυντής της Gorilla Clinic, αναφέρει ότι έχει παρατηρήσει αύξηση στον αριθμό των πελατών που επισκέπτονται την κλινική όχι μόνο για αισθητικούς λόγους, αλλά και για λόγους «κοινωνικής ευπρέπειας κατά τη χρήση σορτς». Εκτιμά ότι οι γυναίκες θεωρούν πως «οι άνδρες θα έπρεπε να έχουν λιγότερη τριχοφυΐα στα πόδια», γεγονός που ωθεί τους άνδρες να επιλέγουν την αποτρίχωση με λέιζερ, ώστε να μην προκαλούν δυσαρέσκεια στους γύρω τους.
Η Κοϊκέ εισήγαγε για πρώτη φορά την αλλαγή στην καλοκαιρινή ενδυμασία το 2005, όταν κατείχε το αξίωμα της Υπουργού Περιβάλλοντος της Ιαπωνίας. Ξεκίνησε μια εθνική εκστρατεία εξοικονόμησης ενέργειας με την ονομασία «Cool Biz», ενθαρρύνοντας τους εργαζόμενους σε εταιρείες να επιλέγουν πουκάμισα με κοντά μανίκια.
Στην πρωτοβουλία συμμετείχαν κυβερνητικά στελέχη, με τον τότε Πρωθυπουργό Τζουνιτσίρο Κοϊζούμι να εμφανίζεται συχνά δημόσια χωρίς γραβάτα ή σακάκι, συμβάλλοντας έτσι στη διάδοση της ιδέας.
Λίγα χρόνια αργότερα, μετά τον σεισμό και το τσουνάμι στο Τοχόκου τον Μάρτιο του 2011, η κυβέρνηση εγκαινίασε το πρόγραμμα «Super Cool Biz», το οποίο διεύρυνε τις κατευθυντήριες γραμμές με στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας τόσο στον χώρο εργασίας όσο και στο σπίτι.
Όπως συμβαίνει και σε άλλα μέρη του κόσμου, η Ιαπωνία βιώνει πρωτοφανή ζέστη τους τελευταίους μήνες, ενώ παράλληλα έρχεται αντιμέτωπη με την κατακόρυφη άνοδο των τιμών της ενέργειας, η οποία οφείλεται στην αστάθεια στη Μέση Ανατολή.
Οι μετεωρολόγοι έχουν προειδοποιήσει για ακραίες θερμοκρασίες αυτό το καλοκαίρι, με τη Μετεωρολογική Υπηρεσία της Ιαπωνίας να επιχειρεί να ευαισθητοποιήσει το κοινό καθιερώνοντας τον όρο «kokusho-bi» —που σημαίνει «ημέρα με αφόρητη ζέστη»— για τις περιπτώσεις όπου ο υδράργυρος ξεπερνά τους 40°C.
Σύμφωνα με την Υπηρεσία Διαχείρισης Πυρκαγιών και Καταστροφών, τα πιο πρόσφατα εβδομαδιαία στοιχεία δείχνουν ότι, κατά το διάστημα 6-12 Ιουλίου, επτά άτομα έχασαν τη ζωή τους στην Ιαπωνία από θερμοπληξία και 4.580 άτομα διακομίστηκαν σε νοσοκομεία.
Πέρα από τη διατήρηση της ενυδάτωσης και τη χρήση κλιματισμού —βασικές πρακτικές που συνιστούν επανειλημμένα οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι— οι κάτοικοι στρέφονται πλέον σε νέα προϊόντα και συσκευές για να αντιμετωπίσουν τη ζέστη. Είδη όπως ρούχα με ενσωματωμένους ανεμιστήρες, υγρά μαντηλάκια μιας χρήσης, ομπρέλες που παρέχουν προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία και τη θερμότητα, καθώς και φορητοί ανεμιστήρες χειρός, γνωρίζουν μεγάλη ζήτηση και πωλούνται σε καταστήματα σε όλη τη χώρα.
Ειδικοί από το Ιαπωνικό Ακαδημαϊκό Δίκτυο για τη Μείωση του Κινδύνου Καταστροφών υπογραμμίζουν την ανάγκη σταδιακής προσαρμογής στη ζέστη, καθώς ο οργανισμός χρειάζεται αρκετές εβδομάδες για να συνηθίσει τις υψηλές θερμοκρασίες.
Επισημαίνουν ότι το κλειδί είναι η προετοιμασία για τη ζέστη και η λήψη μέτρων πρόληψης της θερμοπληξίας ήδη από την περίοδο των βροχών, προτού κορυφωθεί η καλοκαιρινή ζέστη. Η Ιαπωνία αντιμετωπίζει επίσης υψηλά επίπεδα υγρασίας, γεγονός που δυσκολεύει την εξάτμιση του ιδρώτα και περιορίζει τη φυσική ικανότητα του σώματος να ψύχεται.
