ΔΙΕΘΝΕΣ
18/09/2019 12:11 EEST | Updated 18/09/2019 14:12 EEST

Διπλωματικός και πολεμικός «πυρετός» στον Περσικό Κόλπο στον απόηχο των επιθέσεων στη Σαουδική Αραβία

Το Ριάντ λέει ότι θα παρουσιάσει στοιχεία που ενοχοποιούν το Ιράν, το οποίο απορρίπτει τις κατηγορίες.

Hamad I Mohammed / Reuters

Η Σαουδική Αραβία ανακοίνωσε πως θα παρουσιάσει στοιχεία την Τετάρτη τα οποία συνδέουν την Τεχεράνη με την άνευ προηγουμένου επίθεση εναντίον της πετρελαϊκής της βιομηχανίας, για την οποία η Ουάσινγκτον θεωρεί πως προήλθε από το Ιράν, σε μια επικίνδυνη κλιμάκωση των εντάσεων στη Μέση Ανατολή.

Η Τεχεράνη έχει αρνηθεί οποιαδήποτε εμπλοκή στις επιθέσεις της 14ης Σεπτεμβρίου σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, μεταξύ των οποίων και η μεγαλύτερη εγκατάσταση επεξεργασίας αργού, που σε κάποια φάση είχε ως αποτέλεσμα τον υποδιπλασιασμό της παραγωγής της Σαουδικής Αραβίας. «Δεν θέλουμε σύγκρουση στην περιοχή...ποιος άρχισε τη σύγκρουση;» δήλωσε ο Ιρανός πρόεδρος, Χασάν Ρουχανί, την Τετάρτη, κατηγορώντας την Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη για τον πόλεμο στην Υεμένη. Σημειώνεται πως οι Χούθι της Υεμένης, που υποστηρίζονται από το Ιράν, έχουν αναλάβει την ευθύνη και υποστήριξαν πως χρησιμοποίησαν drones για τις επιθέσεις κατά των εγκαταστάσεων της Aramco.

Ο υπουργός Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, και άλλοι αξιωματούχοι των ΗΠΑ ήταν να μεταβούν στη Σαουδική Αραβία. Ειδικοί του ΟΗΕ που παρακολουθούν τις κυρώσεις στο Ιράν και την Υεμένη επίσης έχουν αναχωρήσει για το βασίλειο, είπε απεσταλμένος του ΟΗΕ στο Reuters.

Σύμφωνα με το Ριάντ, ήδη προκαταρκτικά αποτελέσματα των ερευνών έχουν δείξει ότι η επίθεση δεν προήλθε από την Υεμένη, ενώ Αμερικανός αξιωματούχος είπε στο Reuters ότι οι επιθέσεις προήλθαν από το νοτιοδυτικό το Ιράν. Σύμφωνα με τρεις αξιωματούχους, περιελάμβαναν πυραύλους cruise και drones, υποδεικνύοντας μεγαλύτερη πολυπλοκότητα από ό,τι είχε εκτιμηθεί στην αρχή. Σύμμαχοι των ΗΠΑ, αλλά και του Ιράν, ζητούν αποδείξεις για τις κατηγορίες σε βάρος της Τεχεράνης για την επίθεση, που είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου κατά 5%. Η Σαουδική Αραβία, μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου στον κόσμο, ανέφερε την Τρίτη πως η παραγωγή θα έχει επιστρέψει στα κανονικά της επίπεδα (5,7 εκατ. βαρέλια ημερησίως) μέχρι τα τέλη του μήνα, επιφέροντας πτώση των τιμών του πετρελαίου, που είχαν εκτοξευτεί στα ύψη τη Δευτέρα.

To Πεντάγωνο σχεδιάζει «επιλογές»

Αξιωματούχοι του Πενταγώνου έλαβαν εντολή να σχεδιάσουν πιθανές «απαντήσεις» στην επίθεση σε συνάντηση τη Δευτέρα με τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, ωστόσο ο Λευκός Οίκος αναμένει η ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας να αποφασίσει σχετικά με το ποια θα έπρεπε να είναι η απάντησή της, πριν τα πράγματα προχωρήσουν, δήλωσαν στο CNN αξιωματούχοι της αμερικανικής κυβέρνησης και άλλες πηγές.

Δύο αξιωματούχοι του Πενταγώνου είπαν ότι το Πεντάγωνο έλαβε οδηγία να «σχεδιάσει» σε συνάντηση στον Λευκό Οίκο, ωστόσο πρόσθεσαν πως δεν παρουσιάστηκαν συγκεκριμένες επιλογές. Πηγή με γνώση πάνω στις συζητήσεις στον Λευκό Οίκο ανέφερε πως η κυβέρνηση θεωρεί ότι ο χρόνος είναι με το μέρος της, καθώς ετοιμάζει την υπόθεση σε βάρος του Ιράν.

Επίσης, οι ΗΠΑ φέρονται να έχουν βρει περιοχές στο Ιράν από όπου εκτοξεύτηκαν πύραυλοι cruise και drones για τις επιθέσεις: Σύμφωνα με το BBC, Αμερικανοί αξιωματούχοι είπαν σε ΜΜΕ ότι οι τοποθεσίες αυτές βρίσκονται στο νότιο Ιράν, και ότι οι σαουδαραβικές αεράμυνες δεν σταμάτησαν τις επιθέσεις επειδή ήταν προσανατολισμένες προς την Υεμένη. Αξιωματούχος είπε στο CBS News ότι μια αμερικανική ομάδα ήταν στο Αμπκάικ και αναγνώρισε συγκεκριμένα drones και πυραύλους που χρησιμοποιήθηκαν.

Ο Ιρανός πρόεδρος, Χασάν Ρουχανί, χαρακτήρισε την επίθεση μια πράξη αντιποίνων από τον λαό της Υεμένης, ενώ ο ΥΠΕΞ της χώρας, Τζαβάντ Ζαρίφ, έγραψε στο Twitter πως τα «θύματα στην Υεμένη» ευθύνονται για τις επιθέσεις, προσθέτοντας ότι οι κατηγορίες σε βάρος του Ιράν δεν θα αλλάξουν την κατάσταση και ότι η μόνη λύση είναι ο τερματισμός του πολέμου. Από πλευράς του ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, απέρριψε το ενδεχόμενο συνομιλιών «σε οποιοδήποτε επίπεδο» με τις ΗΠΑ, λέγοντας πως διάλογος θα λάβει χώρα μόνο εάν οι ΗΠΑ «ανακαλέσουν τα λεγόμενά τους και μετανοήσουν» μετά την απόσυρσή τους από τη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Επίσης, το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων της χώρας μετέδωσε πως οποιαδήποτε ενέργεια εναντίον του Ιράν θα έχει «άμεση»απάντηση. Επίσης, το IRNA ανέφερε πως ο πρόεδρος και ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν μπορεί να μην παραστούν στις συναντήσεις της επόμενης εβδομάδας στα Ηνωμένα Έθνη, καθώς οι ΗΠΑ δεν τους έχουν δώσει βίζες. Σημειώνεται πως η σύνοδος στα Ηνωμένα Έθνη είχε θεωρηθεί ευκαιρία για απευθείας συνομιλίες μεταξύ του Ιρανού και του Αμερικανού προέδρου. 

Το Ιράν έστειλε επίσης επιστολή μέσω Ελβετών διπλωματών στην Τεχεράνη, τονίζοντας πως αρνείται οποιαδήποτε εμπλοκή στην επίθεση. «Αν υπάρξει ενέργεια εναντίον του Ιράν, θα έχει άμεση απάντηση» αναφερόταν στην επιστολή, σύμφωνα με το IRNA- ενώ τονιζόταν πως η απάντηση του Ιράν δεν θα περιορίζεται στην πηγή της απειλής (χωρίς επιπλέον λεπτομέρειες). 

(με πληροφορίες από Reuters, BBC, CNN, Associated Press)