Μια νέα εποχή ελέγχων στην ακίνητη περιουσία ανοίγει με το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο φιλοδοξεί να δημιουργήσει για κάθε ακίνητο μία ενιαία ψηφιακή «ταυτότητα».
Η αρχή γίνεται από τα αγροτεμάχια, λόγω των ασφυκτικών χρονικών περιθωρίων που συνδέονται με τις αιτήσεις και τις πληρωμές των αγροτικών ενισχύσεων. Στη συνέχεια, όμως, ο έλεγχος θα επεκταθεί σε σπίτια, εξοχικά, οικόπεδα και επαγγελματικά ακίνητα.
Ε9, Κτηματολόγιο και μισθωτήρια στην ίδια οθόνη
Η μεγάλη αλλαγή είναι ότι στοιχεία τα οποία μέχρι σήμερα βρίσκονται σε διαφορετικές βάσεις δεδομένων θα μπορούν να διασταυρώνονται.
Το σύστημα θα συγκρίνει μεταξύ άλλων Ε9, ΑΤΑΚ, ΚΑΕΚ, Κτηματολόγιο, μισθώσεις και παραχωρήσεις, ώστε να προκύπτει όχι μόνο σε ποιον ανήκει ένα ακίνητο, αλλά και ποιος το χρησιμοποιεί και με ποιο δικαίωμα.
Στην περίπτωση των αγροτών, ένα λάθος στον ΑΤΑΚ, ένας ΚΑΕΚ που δεν αντιστοιχεί σωστά ή ένα προβληματικό μισθωτήριο μπορεί να οδηγήσει σε πρόσθετο έλεγχο πριν καταβληθεί αγροτική ενίσχυση.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται συνεπώς για νοικιασμένα ή παραχωρημένα χωράφια, αλλά και για περιπτώσεις στις οποίες τα στοιχεία του Ε9 δεν συμφωνούν με εκείνα του Κτηματολογίου.
Μετά τους αγρότες, έρχεται η σειρά των ιδιοκτητών
Η δεύτερη και πολύ μεγαλύτερη φάση αφορά το σύνολο σχεδόν της ακίνητης περιουσίας: διαμερίσματα, μονοκατοικίες, εξοχικά, οικόπεδα και επαγγελματικούς χώρους.
Ο μέχρι σήμερα σχεδιασμός προβλέπει πλήρη ανάπτυξη του ΜΙΔΑ μέσα στο 2027, χωρίς ωστόσο αυτό να αποτελεί ακόμη οριστική καταληκτική προθεσμία για τους ιδιοκτήτες.
Εκεί αναμένεται να αποκαλυφθούν και πολλές από τις γνωστές παθογένειες: διαφορετικά τετραγωνικά στο Ε9 και στο Κτηματολόγιο, λάθη σε ποσοστά συνιδιοκτησίας, παλιές κληρονομικές εκκρεμότητες ή μεταβολές που δηλώθηκαν στη μία υπηρεσία αλλά όχι στην άλλη.
Περιθώριο για διορθώσεις πριν από τις διασταυρώσεις
Το σημαντικό για τους ιδιοκτήτες είναι ότι ο σχεδιασμός δεν προβλέπει άμεση μετάβαση σε μαζικές κυρώσεις.
Συζητείται μεταβατικό διάστημα περίπου 8 έως 10 μηνών, ώστε κάθε πολίτης να μπορεί να δει την εικόνα που έχει το Δημόσιο για την περιουσία του, να εντοπίσει αποκλίσεις και να τις διορθώσει. Το διάστημα αυτό, πάντως, δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί ως τελική προθεσμία.
Η φιλοσοφία είναι ουσιαστικά «πρώτα διορθώσεις και μετά διασταυρώσεις».
Τι πρέπει να ελέγξουν οι ιδιοκτήτες
Όταν το σύστημα περάσει σε πλήρη λειτουργία, ιδιαίτερη σημασία θα έχουν η συμφωνία ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ, τα σωστά τετραγωνικά μέτρα, τα ποσοστά ιδιοκτησίας, το είδος του εμπράγματου δικαιώματος και η πραγματική χρήση του ακινήτου.
Μεγαλύτερη προσοχή χρειάζονται παλιά ακίνητα, κληρονομιές και περιουσίες με πολλούς συνιδιοκτήτες, όπου οι πιθανότητες διαφορετικών εγγραφών είναι αυξημένες.
Το ΜΙΔΑ, επομένως, δεν είναι απλώς ένα ακόμη ηλεκτρονικό μητρώο. Εφόσον ολοκληρωθεί όπως σχεδιάζεται, το Δημόσιο θα αποκτήσει για πρώτη φορά τη δυνατότητα να συνθέτει σε μία ενιαία ψηφιακή εικόνα το ποιος έχει τι, πού βρίσκεται, πόσο είναι, ποιος το χρησιμοποιεί και με ποιο δικαίωμα.
Και το πρώτο μεγάλο τεστ αρχίζει από τα χωράφια. Μετά έρχονται τα σπίτια.
