Τριτοκοσμικό αεροδρόμιο θύμιζε και σήμερα, Πέμπτη 22 Οκτωβρίου, το διεθνές αεροδρόμιο της Αθήνας «Ελευθέριος Βενιζέλος». Και δυστυχώς δεν πρόκειται για μια μεμονωμένη εικόνα. Είναι μια κατάσταση που επαναλαμβάνεται τις τελευταίες ημέρες και προκαλεί αγανάκτηση, εκνευρισμό και εύλογα ερωτήματα για την οργάνωση και τη λειτουργία της μεγαλύτερης αεροπορικής πύλης της χώρας. Και μάλιστα προς το τέλος της τουριστικής περιόδου.
Την ώρα που θεωρούμε ευλογία να υποδεχόμαστε εκατομμύρια τουρίστες, που στηρίζουν την ελληνική οικονομία, δημιουργούν θέσεις εργασίας και αφήνουν σημαντικά έσοδα, τους επιφυλάσσουμε κατά την αναχώρησή τους μια εικόνα που μόνο τιμητική δεν είναι για την Ελλάδα.
Σαν σαρδέλες στους χώρους αναχωρήσεων
Επιβάτες στοιβαγμένοι, ουρές που μοιάζουν ατελείωτες, ανεπαρκείς θυρίδες check-in για την κίνηση που καλούνται να εξυπηρετήσουν και κυρίως, ένα πραγματικό χάος στους ελέγχους ασφαλείας.
Αντιλαμβάνομαι ότι οι αεροπορικές εταιρείες διαθέτουν συγκεκριμένες θέσεις εξυπηρέτησης και ότι η αύξησή τους δεν είναι πάντοτε εφικτή την τελευταία στιγμή.
Αλλά στον έλεγχο ασφαλείας; Εκεί ποια είναι η δικαιολογία;
Γιατί δεν ανοίγουν περισσότερες γραμμές ελέγχου όταν η κίνηση κορυφώνεται; Γιατί δεν υπάρχει η απαιτούμενη πρόβλεψη, ώστε να αναπτύσσεται εγκαίρως η δυναμικότητα του συστήματος, σαν μια φυσαρμόνικα που ανοίγει ανάλογα με τις ανάγκες;
Δεν μπορεί να βλέπεις το πρόβλημα να δημιουργείται μπροστά σου και να περιμένεις απλώς να περάσει η ώρα μέχρι να αποσυμφορηθεί ο χώρος. Και να μην δικαιολογηθούν ότι δεν έχουν στις αποθήκες τους πρόσθετες πύλες ασφαλείας «walk through – metal didector» ή εφεδρικούς ιμάντες μεταφοράς χειραποσκευών. Κι αν δεν το προβλέπει το συμφωνητικό ανάληψης της εργολαβίας, τότε η ευθύνη μπορεί άνετα να επιμεριστεί και στον εντολέα. Είτε αυτός είναι ο αερολιμένας είτε οι αρχές ασφαλείας.
Ο τουρισμός δεν τελειώνει στο ξενοδοχείο – Τελειώνει στο αεροδρόμιο
Ας καταλάβουμε επιτέλους κάτι αυτονόητο. Η τελευταία εικόνα που παίρνει μαζί του ο επισκέπτης φεύγοντας από την Ελλάδα είναι εξίσου σημαντική με την πρώτη.
Μπορεί να πέρασε υπέροχες διακοπές, να απόλαυσε τη θάλασσα, τη φιλοξενία, τη γαστρονομία και τις ομορφιές της χώρας. Αν όμως η τελευταία του εμπειρία είναι μια εξαντλητική αναμονή μέσα σε μια ανθρώπινη μυρμηγκοφωλιά, αυτό θα θυμάται όταν φτάσει στην πατρίδα του.
Και υπάρχει ακόμη μία διάσταση.
Γιατί να αποθαρρύνουμε και τον τουρισμό υψηλής οικονομικής δυνατότητας; Τους επισκέπτες που επιλέγουν διακεκριμένες θέσεις στα αεροπλάνα, ακριβότερα ξενοδοχεία, καλύτερες υπηρεσίες και αφήνουν περισσότερα χρήματα στην ελληνική οικονομία;
Προφανώς δεν ήρθαν στην Ελλάδα μόνο για να φάνε ένα σουβλάκι.
Δεν ζητώ προνομιακή μεταχείριση εις βάρος των υπόλοιπων ταξιδιωτών. Ζητώ να λειτουργούν σωστά οι υπηρεσίες που προβλέπονται για κάθε κατηγορία επιβατών, συμπεριλαμβανομένων των χωριστών διαδρομών ταχείας εξυπηρέτησης όπου αυτές προσφέρονται.
Και, πάνω απ’ όλα, να υπάρχει αξιοπρεπής εξυπηρέτηση για όλους.
Η ασφάλεια δεν επιδέχεται εκπτώσεις – Η ανοργανωσιά όμως δεν δικαιολογείται
Θέλω να είμαι απολύτως σαφής.
Σε καμία περίπτωση δεν υπονοώ ότι οι έλεγχοι ασφαλείας πρέπει να γίνονται πρόχειρα, βιαστικά ή με οποιαδήποτε έκπτωση στις προβλεπόμενες διαδικασίες.
Ακριβώς το αντίθετο.
Σε μια εποχή ιδιαίτερα επικίνδυνη, με αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις και σοβαρές απειλές για τη διεθνή ασφάλεια, οι έλεγχοι στα αεροδρόμια πρέπει να είναι σχολαστικοί και απολύτως αξιόπιστοι.
Όμως η αποτελεσματική ασφάλεια δεν είναι αντίπαλος της σωστής οργάνωσης.
Όποιος αναλαμβάνει μια τόσο κρίσιμη υπηρεσία, που αφορά την ασφάλεια πτήσεων και ανθρώπινων ζωών, οφείλει να διαθέτει το προσωπικό, τον εξοπλισμό, την εκπαίδευση και κυρίως την επιχειρησιακή ικανότητα να αντιμετωπίζει τις ώρες αιχμής.
Δεν είναι δυνατόν η λύση στην αυξημένη κίνηση να είναι απλώς να στοιβάζονται περισσότεροι άνθρωποι στις ίδιες ουρές.
Ευθύνες για τη διοίκηση του αεροδρομίου, την εταιρεία security και τις αρμόδιες αρχές
Η διοίκηση του «Ελευθέριος Βενιζέλος» οφείλει να εξηγήσει τι ακριβώς συμβαίνει.
Πόσες γραμμές ελέγχου ασφαλείας λειτουργούν τις ώρες αιχμής; Πόσες μπορούν να λειτουργήσουν; Υπάρχει επαρκές προσωπικό; Ποιος παρακολουθεί σε πραγματικό χρόνο τις αναμονές και ποιος αποφασίζει την ενίσχυση των σημείων ελέγχου;
Η εταιρεία που έχει αναλάβει τις υπηρεσίες security οφείλει επίσης να απαντήσει αν διαθέτει την απαιτούμενη επιχειρησιακή ετοιμότητα.
Και οι αρμόδιες κρατικές αρχές, συμπεριλαμβανομένης της Ελληνικής Αστυνομίας στο πλαίσιο των δικών της αρμοδιοτήτων, οφείλουν να διασφαλίζουν ότι η λειτουργία του αεροδρομίου ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις ενός σύγχρονου διεθνούς κόμβου.
Οι ευθύνες πρέπει ασφαλώς να αποδοθούν σύμφωνα με τις πραγματικές αρμοδιότητες του καθενός. Αλλά δεν μπορεί το τελικό αποτέλεσμα να είναι αυτό που αντικρίζει ο επιβάτης και κανείς να μη δίνει εξηγήσεις.
Δεν αξίζει στην Ελλάδα αυτή η τελευταία εικόνα
Έχω ταξιδέψει σε αεροδρόμια πολλών χωρών, ακόμη και σε περιοχές της υποσαχάριας Αφρικής, όπου υπάρχουν διακριτές υπηρεσίες και διαδικασίες εξυπηρέτησης ανάλογα με τις ανάγκες των επιβατών.
Δεν είναι δυνατόν η Αθήνα, ένας τόσο σημαντικός ευρωπαϊκός και διεθνής τουριστικός προορισμός, να παρουσιάζει εικόνες που παραπέμπουν σε πλήρη αποδιοργάνωση.
Το «Ελευθέριος Βενιζέλος» είναι η βιτρίνα της Ελλάδας. Δεν είναι απλώς ένας χώρος από τον οποίο απογειώνονται και προσγειώνονται αεροπλάνα.
Είναι το πρώτο και το τελευταίο ελληνικό αποτύπωμα για εκατομμύρια επισκέπτες.
Και όσοι έχουν την ευθύνη λειτουργίας του πρέπει να καταλάβουν ότι η ταλαιπωρία αυτών των ανθρώπων δεν αποτελεί μόνο πρόβλημα εξυπηρέτησης. Είναι και ζήτημα διεθνούς εικόνας της χώρας.
Γιατί τελικά, μαζί με τις βαλίτσες τους, οι τουρίστες παίρνουν φεύγοντας και τις εντυπώσεις τους. Και δεν έχουμε κανένα δικαίωμα να τους αφήνουμε ως τελευταία ανάμνηση από την Ελλάδα ένα αεροδρόμιο που θυμίζει μυρμηγκοφωλιά ή σαρδελοκούτι.
