Ξεκινά σήμερα, 2 Οκτωβρίου, ο αντιγριπικός εμβολιασμός για την περίοδο 2026-2027, με το Υπουργείο Υγείας να έχει δημοσιεύσει τη σχετική εγκύκλιο, παρέχοντας τις οδηγίες προς τους επαγγελματίες υγείας και τους πολίτες.
Το φετινό αντιγριπικό εμβόλιο περιλαμβάνει τρία στελέχη του ιού, ενώ η έναρξη της εμβολιαστικής περιόδου συμπίπτει με την παρουσία ήδη από τις πρώτες εβδομάδες του φθινοπώρου των αναπνευστικών ιών στην κοινότητα.
Σύμφωνα με την τελευταία εβδομαδιαία έκθεση του ΕΟΔΥ για την 39η εβδομάδα του 2026, η θετικότητα της COVID-19 καταγράφει μικρή, αλλά δυναμική άνοδο. Παράλληλα, έχουν ήδη καταγραφεί περιστατικά γρίπης που χρειάστηκαν νοσηλεία, καθώς και ο πρώτος θάνατος από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη για τη νέα περίοδο.
Αύξηση των νοσηλειών λόγω COVID-19
Την ίδια ώρα, ανοδική τάση καταγράφεται στις νέες εισαγωγές ασθενών με COVID-19 στα νοσοκομεία. Την τελευταία εβδομάδα ανήλθαν σε 47, έναντι 37 την προηγούμενη εβδομάδα.
Η εικόνα της γρίπης, πάντως, μέχρι στιγμής δεν παραπέμπει στην έντονη δραστηριότητα που είχε καταγραφεί την περυσινή περίοδο. Κατά τη διάρκεια της προηγούμενης περιόδου καταγράφηκαν 84 θάνατοι από εργαστηριακά επιβεβαιωμένη γρίπη, ενώ 164 ασθενείς χρειάστηκαν νοσηλεία σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.
Παρά το γεγονός ότι η διασπορά της γρίπης στην κοινότητα παραμένει ακόμη σε χαμηλά επίπεδα, κάτω από το 10%, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι ο ιός έχει ήδη κάνει την εμφάνισή του. Την τελευταία εβδομάδα καταγράφηκαν 15 νέες εισαγωγές σε νοσοκομεία, ενώ έχει αναφερθεί και ένας θάνατος.
Με την έναρξη του αντιγριπικού εμβολιασμού, οι υγειονομικές αρχές βρίσκονται σε ετοιμότητα, παρακολουθώντας την εξέλιξη της γρίπης και των υπόλοιπων αναπνευστικών ιών ενόψει της χειμερινής περιόδου.
Τέλος στο τετραδύναμο εμβόλιο
έλος, στην περσινή αναστάτωση με τα είδη των εμβολίων που θα χρησιμοποιηθούν φέτος βάζει η Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών. Η σύσταση του αντιγριπικού εμβολίου φέτος θα περιλαμβάνει μόνο τρία στελέχη (τριδύναμα) έναντι των τετραδύναμων και τριδύναμων σκευασμάτων που κυκλοφορούσαν πέρυσι προκαλώντας σύγχυση σε φαρμακοποιούς και πολίτες.
Η μετάβαση αυτή ακολουθεί τις επίσημες κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA). Αιτία είναι η μη ανίχνευση από την περασμένο Μάρτιο της γενεαλογικής γραμμής του ιού τύπου Β (Yamagata), η οποία δεν εντοπίζεται πλέον στην κοινότητα, καθιστώντας περιττή την παρουσία της στη φόρμουλα των εμβολίων.
Όπως προβλέπεται στην εγκύκλιο:
- Συμβατικά τριδύναμα εμβόλια (TIVE, TIVC): Καλύπτουν το γενικό πληθυσμό αυξημένου κινδύνου, ενήλικες άνω των 60 ετών, παιδιά από 6 μηνών έως 5 ετών και εγκύους. Πρόκειται για τα εμβόλια: Vaxigrip TIV, Influvac, Influsplit, Flucelvax, Efluelda, Fluad και Fluenz
- Ενισχυμένα τριδύναμα εμβόλια (TIV-HD υψηλής δόσης & aTIV με ανοσοενισχυτικό): Προορίζονται κατά προτεραιότητα για πολίτες ηλικίας 65 ετών και άνω, καθώς και για άτομα 18-64 ετών με μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων. Πρόκειται για τα εμβόλια, Efluelda — TIV-HD, υψηλής δόσης (60 μg ανά στέλεχος) και Fluad — aTIV, με ανοσοενισχυτικό MF59.
- Εμβόλια για παιδιά – Κυκλοφορούν δύο τύπων εμβόλια:
- Ενέσιμα, αδρανοποιημένα τριδύναμα: π.χ. Vaxigrip TIV, Influvac, Flucelvax. Καλύπτουν τα παιδιά 6 μηνών–5 ετών, αλλά και παιδιά ≥5 ετών που ανήκουν σε ομάδες αυξημένου κινδύνου.
- Ρινικό τριδύναμο εμβόλιο ζώντων εξασθενημένων ιών, Fluenz, το οποίο χορηγείται από τη μύτη, ως ρινικό εκνέφωμα, και αφορά παιδιά/εφήβους 2 έως <18 ετών, όταν δεν υπάρχει αντένδειξη.
Η εγκύκλιος τονίζει πώς όταν τα ενισχυμένα εμβόλια δεν είναι διαθέσιμα, ο εμβολιασμός δεν πρέπει να καθυστερεί και μπορεί να γίνει με οποιοδήποτε διαθέσιμο αντιγριπικό εμβόλιο.
Τι θα ισχύσει στα φαρμακεία
Όπως και τα προηγούμενα χρόνια, τα ιδιωτικά φαρμακεία εξακολουθούν να αποτελούν βασικό σημείο πρόσβασης των πολιτών στον αντιγριπικό εμβολιασμό.
Τα συμβατικά αδρανοποιημένα αντιγριπικά εμβόλια διατίθενται απευθείας από τα φαρμακεία, χωρίς να απαιτείται ιατρική συνταγή για τους ενήλικες. Για τη χορήγησή τους αρκεί η υπόδειξη του ΑΜΚΑ, ενώ παράλληλα ο φαρμακοποιός καταχωρεί τη διενέργεια του εμβολιασμού στο Εθνικό Μητρώο Εμβολιασμών.
Διαφορετική είναι η διαδικασία για τα ενισχυμένα σκευάσματα, δηλαδή τα εμβόλια υψηλής δόσης ή εκείνα με ανοσοενισχυτικό, τα οποία απευθύνονται κυρίως σε άτομα ηλικίας άνω των 65 ετών. Η ηλεκτρονική ιατρική συνταγογράφηση απαιτείται επίσης για εμβόλια που αφορούν ειδικές κατηγορίες πολιτών, όπως οι μεταμοσχευμένοι και τα παιδιά.
Πότε είναι η κατάλληλη περίοδος για τον εμβολιασμό
Με βάση τις οδηγίες της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, η ιδανική περίοδος για τη διενέργεια του αντιγριπικού εμβολιασμού εκτείνεται από τα μέσα Οκτωβρίου έως και τα τέλη Νοεμβρίου. Το χρονικό αυτό διάστημα επιτρέπει στον οργανισμό να αναπτύξει την απαιτούμενη ανοσολογική προστασία, διαδικασία που χρειάζεται περίπου δύο εβδομάδες, πριν από την έναρξη της περιόδου έξαρσης της γρίπης.
Παράλληλα, οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι το αντιγριπικό εμβόλιο μπορεί να συγχορηγηθεί με ασφάλεια ακόμη και την ίδια ημέρα με το επικαιροποιημένο εμβόλιο κατά της COVID-19, υπό την προϋπόθεση ότι τα δύο εμβόλια χορηγούνται σε διαφορετικά ανατομικά σημεία.
