Οι καταγγελίες για την απόκτηση πιστοποιητικών ξένων γλωσσών χωρίς ουσιαστική γνώση, αλλά και οι διαφημίσεις που υπόσχονται εξαιρετικά γρήγορη πιστοποίηση, έχουν προκαλέσει την παρέμβαση της Ένωσης Εξεταστών Γλωσσών στην Ευρώπη (ALTE).
Μετά από αναφορές σχετικά με την ποιότητα και την αξιοπιστία της διαδικασίας πιστοποίησης στην Ελλάδα και έρευνα που ακολούθησε, η ALTE εκτιμά ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά, αλλά για ένα πρόβλημα με συστημικά χαρακτηριστικά και ευρεία έκταση. Η Ένωση εξετάζει πλέον το ενδεχόμενο να απευθυνθεί επισήμως στις αρμόδιες ελληνικές αρχές.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα του Euronews, χαρακτηριστικές είναι οι περιπτώσεις διαφημίσεων που υπόσχονται πιστοποιητικό άριστης γνώσης αγγλικών, δηλαδή Proficiency, μέσα σε μόλις τρεις ημέρες. Παράλληλα, υπάρχουν διαφημίσεις που κάνουν λόγο για ποσοστά επιτυχίας της τάξης του 99%, ενώ έχουν καταγραφεί και καταγγελίες για πιστοποιητικά τα οποία φέρονται να παραδίδονται στο σπίτι έναντι ποσών από 500 έως 1.500 ευρώ, χωρίς ο υποψήφιος να συμμετέχει στις εξετάσεις.
«Αυτό συμβαίνει εδώ και πολλά χρόνια και έχει έρθει πλέον η ώρα να αντιμετωπιστεί», δήλωσε ο Ντάρεν Πέρετ, μέλος της Μόνιμης Επιτροπής και ελεγκτής της ALTE, κατά τη διάρκεια φόρουμ στο Ινστιτούτο Γκαίτε με αντικείμενο την ποιότητα και την εμπιστοσύνη στην αξιολόγηση της γλωσσομάθειας.
Στο ζήτημα αναφέρθηκε και ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ, Θάνος Παπαϊωάννου, ο οποίος έκανε λόγο για ενδείξεις υπονόμευσης της διαδικασίας πιστοποίησης προσόντων που μπορούν να προσφέρουν μόρια για διορισμούς και προαγωγές στο Δημόσιο. Παράλληλα, ζήτησε να ενισχυθούν οι έλεγχοι και να εξεταστεί η δυνατότητα ελέγχου των πραγματικών γλωσσικών δεξιοτήτων των υποψηφίων.
Παρέμβαση της ALTE στην Ελλάδα
Το ζήτημα της ελληνικής αγοράς πιστοποιήσεων τέθηκε στην ALTE κατά τη διάρκεια του διεθνούς συνεδρίου της στο Μόναχο, όπως εξήγησε ο Ντάρεν Πέρετ.
«Ενημερωθήκαμε για ορισμένα ζητήματα εμπιστοσύνης και ποιότητας στην Ελλάδα. Αφού κάναμε κάποια έρευνα, μπορέσαμε να διαπιστώσουμε ότι το πρόβλημα είναι συστημικό και στην πραγματικότητα, διαδεδομένο σε ολόκληρη την Ελλάδα», ανέφερε, εξηγώντας την εικόνα που σχημάτισε η Ένωση.
Όπως σημείωσε ο ίδιος, το σημερινό σκηνικό δεν δημιουργήθηκε από τη μία στιγμή στην άλλη, αλλά αποτελεί αποτέλεσμα μιας κατάστασης που έχει εξελιχθεί σταδιακά μέσα στα χρόνια.
Οι επόμενες κινήσεις της Ένωσης
Στο σχετικό φόρουμ έδωσαν το «παρών» εκπρόσωποι εξεταστικών οργανισμών, πανεπιστημίων, της εκπαιδευτικής κοινότητας και της πολιτείας. Στόχος της συνάντησης ήταν να καταγραφούν τα προβλήματα, να συζητηθούν οι πιθανές λύσεις και να διαμορφωθούν προτάσεις προς τις ελληνικές αρμόδιες αρχές. «Θα συνοψίσουμε όλα όσα συζητήθηκαν και θα τα υποβάλουμε στους αρμόδιους φορείς», είπε ο Πέρετ.
Η ALTE αναμένεται στη συνέχεια να περιμένει την αντίδραση των ελληνικών αρχών, προκειμένου να αποφασίσει πώς θα εξελιχθεί η διαδικασία. Παράλληλα, ο Πέρετ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να δοθούν στη δημοσιότητα τα συμπεράσματα μέσω του Τύπου.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις διαφημίσεις που παρουσιάζουν την απόκτηση πιστοποιητικού γλωσσομάθειας ως μια ιδιαίτερα σύντομη διαδικασία.
Ο πρόεδρος του ΑΣΕΠ, Θάνος Παπαϊωάννου, παρουσίασε περιπτώσεις όπου διαφημίζεται η απόκτηση Lower ή Proficiency μέσα σε δύο έως τέσσερις μήνες, αλλά και περιπτώσεις στις οποίες η άριστη γνώση αγγλικών παρουσιάζεται ως εφικτή μετά από μόλις 30 ώρες διδασκαλίας.
Παράλληλα, στάθηκε στις διαφημίσεις που κάνουν λόγο για ποσοστό επιτυχίας 99% στο Proficiency, θέτοντας επί της ουσίας ζήτημα για το κατά πόσο μια εξέταση που πιστοποιεί το υψηλότερο επίπεδο γλωσσομάθειας μπορεί να εμφανίζεται ως σχεδόν βέβαιη επιτυχία.
Πιστοποιητικά από το σπίτι με 1.500 ευρώ
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας, Γιώργος Χριστόπουλος, παρουσίασε στο φόρουμ εκτυπώσεις από διαδικτυακές διαφημίσεις που κυκλοφορούν.
Μία από αυτές ανέφερε χαρακτηριστικά: «Πιστοποιητικό αγγλικών μόλις σε τρεις μέρες, από το σπίτι σου; Εύκολα, γρήγορα και οικονομικά. Αναγνωρισμένο από το ΑΣΕΠ»
Οι καταγγελίες που παρουσίασε ο ίδιος περιλαμβάνουν ακόμη και περιπτώσεις όπου ο ενδιαφερόμενος φέρεται να μην χρειάζεται να εμφανιστεί στις εξετάσεις. Συγκεκριμένα, για κέντρο ξένων γλωσσών στην Ελευσίνα, ανέφερε ότι ο υποψήφιος φέρεται να καταβάλλει από 500 έως 1.500 ευρώ, ανάλογα με το πιστοποιητικό που επιθυμεί, και στη συνέχεια ο τίτλος αποστέλλεται στην κατοικία του.
Σύμφωνα με τον Χριστόπουλο, οι καταγγελίες φτάνουν ακόμη και σε πιστοποιήσεις επιπέδου C2, δηλαδή του ανώτατου επιπέδου γλωσσομάθειας, σε ανθρώπους που φέρεται να διαθέτουν γνώσεις επιπέδου B1. «Δεν θέλουμε μόνο διαφάνεια. Θέλουμε και ποιότητα», τόνισε.
Οι 53 φορείς πιστοποίησης στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα δραστηριοποιούνται συνολικά 53 φορείς πιστοποίησης αγγλικής γλώσσας, αριθμός που συγκρίνεται με μόλις τρεις αντίστοιχους φορείς στη Γερμανία.
Όπως αναφέρθηκε στο φόρουμ, το ΑΣΕΠ είναι εκείνο που χορηγεί την άδεια πιστοποίησης, ενώ στη συνέχεια οι φορείς λειτουργούν χωρίς αντίστοιχο συνεχή έλεγχο.
Στο επίκεντρο βρέθηκαν επίσης πρακτικές που μπορούν να δημιουργήσουν «παραθυράκια» στην απόδειξη γλωσσομάθειας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η μέθοδος «master in Italy, notes in Greek», δηλαδή μεταπτυχιακό πρόγραμμα στην Ιταλία με σημειώσεις στα ελληνικά, το οποίο μπορεί παράλληλα να χρησιμοποιηθεί ως αποδεικτικό άριστης γνώσης της ιταλικής γλώσσας.
Ο Θάνος Παπαϊωάννου επικαλέστηκε σχετική διαφήμιση, επισημαίνοντας ότι με αυτόν τον τρόπο μπορεί κάποιος να εξασφαλίσει μόρια για γλωσσομάθεια μέσω ενός τίτλου, χωρίς να έχει προηγηθεί αντίστοιχος έλεγχος των πραγματικών γλωσσικών του γνώσεων.
Οι επιπτώσεις στο εξωτερικό
Το ζήτημα της αξιοπιστίας των πιστοποιητικών δεν αφορά αποκλειστικά την ελληνική δημόσια διοίκηση. Μπορεί να επηρεάσει και όσους χρησιμοποιούν πιστοποιητικά γλωσσομάθειας για την πρόσβαση σε μεταπτυχιακές σπουδές εκτός Ελλάδας.
Ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της ALTE, Βάλντεμαρ Μαρτίνιουκ, αναφέρθηκε στη σχέση μεταξύ αξιοπιστίας και εξαπάτησης που αναδείχθηκε μέσα από τις συζητήσεις του φόρουμ.
«Νομίζω ότι αυτό που αντιμετωπίζουμε εδώ είναι ένα παιχνίδι ανάμεσα στην εμπιστοσύνη και την εξαπάτηση. Και ακούσαμε πολλά παραδείγματα που δείχνουν αυτή την ανισορροπία», ανέφερε.
Απευθυνόμενος στους συμμετέχοντες, έθεσε το ερώτημα: «Ποιο είναι, από τη δική σας οπτική, το πρώτο πράγμα που πρέπει να γίνει για να αποκατασταθεί αυτή η ισορροπία και να επανέλθει η εμπιστοσύνη σε ολόκληρο το σύστημα;»
Οι προτάσεις του προέδρου του ΑΣΕΠ
Ο Θάνος Παπαϊωάννου τάχθηκε υπέρ της έναρξης άμεσου διαλόγου μεταξύ των αρμόδιων κρατικών υπηρεσιών και των οργανισμών που εμπλέκονται στη διαδικασία πιστοποίησης.
Μεταξύ των προτάσεών του είναι να αναλάβει το ίδιο το ΑΣΕΠ, από το 2029, τη διενέργεια εξετάσεων σε αγγλικά, γερμανικά και γαλλικά, εφόσον εξασφαλιστούν οι απαραίτητοι πόροι και οι υποδομές.
Ως μεταβατικό μέτρο, ζήτησε αυστηροποίηση των ελέγχων στους φορείς πιστοποίησης, με ιδιαίτερη έμφαση στις διαδικτυακές εξετάσεις. Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να εξετάζεται ο τρόπος με τον οποίο διασφαλίζεται ότι το άτομο που έχει δηλωθεί είναι πράγματι εκείνο που εξετάζεται, εάν υπάρχει δυνατότητα παροχής βοήθειας κατά τη διάρκεια της εξέτασης και κατά πόσο οι αδειοδοτημένοι φορείς μπορούν να εγγυηθούν τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της διαδικασίας.
Παράλληλα, πρότεινε να μεταφερθεί η αρμοδιότητα για την επαγγελματική αναγνώριση τίτλων από το Αυτοτελές Τμήμα Εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Νομοθεσίας (ΑΤΕΕΝ), υπηρεσία του υπουργείου Παιδείας που ασχολείται με την αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων και την επαγγελματική ισοδυναμία τίτλων σπουδών από το εξωτερικό, στον Διεπιστημονικό Οργανισμό Αναγνώρισης Τίτλων Ακαδημαϊκών και Πληροφόρησης (ΔΟΑΤΑΠ).
«Προχωρούμε βήμα – βήμα», είπε, εξηγώντας ότι έχει ήδη παρουσιάσει τις συγκεκριμένες ανησυχίες στην αρμόδια Επιτροπή του ελληνικού κοινοβουλίου.
Όπως ανέφερε, οι σχετικές προτάσεις θα περιληφθούν στην ετήσια Έκθεση του ΑΣΕΠ, η οποία αναμένεται να παρουσιαστεί τον Οκτώβριο. Στόχος είναι να κληθεί εκ νέου στο ελληνικό κοινοβούλιο, προκειμένου να παρουσιάσει αναλυτικά τις προτάσεις του.
Πηγή: Euronews
