Έπειτα από δεκαπέντε χρόνια δικαστικής διαδρομής, έκλεισε μία από τις πιο γνωστές υποθέσεις αρχαιοκαπηλίας στη χώρα. Το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης πέντε ετών δύο άνδρες, ηλικίας σήμερα 63 και 66 ετών, οι οποίοι κρίθηκαν ένοχοι για παράνομη κατοχή και διακίνηση ενός εξαιρετικά σπάνιου αγαλματιδίου του Μεγάλου Αλεξάνδρου, χρονολογούμενου στον 2ο αιώνα π.Χ. Το δικαστήριο τους αναγνώρισε το ελαφρυντικό της μετέπειτα καλής συμπεριφοράς, ωστόσο αποφάσισε να οδηγηθούν στη φυλακή για να εκτίσουν την ποινή τους. (Dikastiko.gr)
Η σύλληψη στην Εγνατία Οδό
Η υπόθεση είχε αποκαλυφθεί στα τέλη Φεβρουαρίου του 2010. Αστυνομικοί, ύστερα από πολύμηνη παρακολούθηση και αξιοποίηση πληροφοριών, ακινητοποίησαν το αυτοκίνητο των δύο ανδρών στην Εγνατία Οδό, στο ύψος της διασταύρωσης της Καβάλας.
Όταν άνοιξαν το πορτμπαγκάζ, βρέθηκαν μπροστά σε ένα χάλκινο αγαλματίδιο ύψους περίπου 60 εκατοστών, που απεικονίζει όρθιο τον Μέγα Αλέξανδρο. Σύμφωνα με την κατηγορία, οι δύο άνδρες διαπραγματεύονταν την πώλησή του έναντι 7 εκατομμυρίων ευρώ στη διεθνή μαύρη αγορά αρχαιοτήτων.
Οι κατηγορούμενοι υποστήριξαν ότι το αντικείμενο ήταν δώρο που τους είχε προσφέρει Τούρκος επιχειρηματίας, μετά από επαγγελματικό ταξίδι στην Τουρκία, και ισχυρίστηκαν ότι δεν γνώριζαν ούτε την αξία ούτε ακόμη και τη γνησιότητά του. Το δικαστήριο δεν έκανε δεκτούς τους ισχυρισμούς τους.
Τι αποκάλυψαν οι έρευνες στα σπίτια τους
Οι αστυνομικοί δεν σταμάτησαν στη σύλληψη. Ακολούθησαν έρευνες στις κατοικίες των δύο κατηγορουμένων, όπου εντοπίστηκαν και κατασχέθηκαν ακόμη σημαντικά αρχαιολογικά αντικείμενα.
Μεταξύ αυτών βρέθηκαν μία μπρούτζινη προτομή αγοριού του 2ου αιώνα μ.Χ., δύο αρχαία νομίσματα —το ένα χρονολογείται μεταξύ 525 και 500 π.Χ. και το δεύτερο στη βυζαντινή περίοδο— καθώς και άλλα αντικείμενα που εμπίπτουν στις προστατευτικές διατάξεις του νόμου περί αρχαιοτήτων.
Ειδική επιτροπή του Υπουργείου Πολιτισμού γνωμοδότησε ότι το αγαλματίδιο είναι αυθεντικό, μοναδικό και εξαιρετικά σπάνιο. Η αξία του αποτιμήθηκε σε περίπου 900.000 ευρώ, ενώ συντηρήτρια αρχαιοτήτων κατέθεσε στο δικαστήριο ότι τόσο το κράμα του μετάλλου όσο και η φυσική διάβρωσή του αποδεικνύουν ότι πρόκειται για έργο του 2ου αιώνα π.Χ., το οποίο δεν μπορεί να είναι σύγχρονη απομίμηση.
Οι αρχαιοκάπηλοι συνεχίζουν να δρουν
Παρά τις βαριές καταδίκες, τα κυκλώματα αρχαιοκαπηλίας εξακολουθούν να δραστηριοποιούνται σε ολόκληρη τη χώρα.
Μόλις πριν από λίγες εβδομάδες, η Ελληνική Αστυνομία συνέλαβε στην Αττική έναν 71χρονο, στην κατοχή του οποίου βρέθηκαν τέσσερις αρχαίοι αμφορείς, αρχαία νομίσματα, μυροδοχείο, περικεφαλαία, ξίφος και δεκάδες ακόμη αντικείμενα που, σύμφωνα με τους αρχαιολόγους, αποτελούν αρχαιότητες προστατευόμενες από τη νομοθεσία.
Είχε προηγηθεί η σύλληψη 56χρονου στην Αθήνα, ο οποίος κατηγορείται ότι εισήγαγε από το εξωτερικό και επιχειρούσε να διαθέσει μέσω διαδικτύου δεκάδες αρχαία νομίσματα, δαχτυλίδια, πόρπες, αιχμές βελών και άλλα αρχαιολογικά αντικείμενα.
Ανάλογες επιχειρήσεις έχουν πραγματοποιηθεί το τελευταίο διάστημα σε περιοχές της Μακεδονίας, της Θεσσαλίας, της Ηπείρου και της Πελοποννήσου, όπου εξαρθρώθηκαν ομάδες που χρησιμοποιούσαν παράνομους ανιχνευτές μετάλλων, πραγματοποιούσαν λαθρανασκαφές και προσπαθούσαν να διοχετεύσουν αρχαιότητες σε συλλέκτες του εξωτερικού.
Έγκλημα κατά της πολιτιστικής κληρονομιάς
Η αρχαιοκαπηλία θεωρείται από τις πλέον σοβαρές μορφές οργανωμένου εγκλήματος, καθώς κάθε αντικείμενο που αφαιρείται από τον φυσικό του χώρο στερεί από τους αρχαιολόγους πολύτιμες πληροφορίες για την ιστορία και τον πολιτισμό.
Οι πρόσφατες καταδίκες αλλά και οι συνεχείς επιτυχίες της Ελληνικής Αστυνομίας δείχνουν ότι ο πόλεμος απέναντι στα κυκλώματα που λεηλατούν την ελληνική πολιτιστική κληρονομιά συνεχίζεται με αμείωτη ένταση.
