Κάθε τέλος Οκτωβρίου, παρατηρώ την ίδια γνώριμη ένταση γύρω μας. Από τη μία, οι παρελάσεις και το βάρος της 28ης Οκτωβρίου. Από την άλλη, οι κολοκύθες, οι ιστοί αράχνης και το πολύχρωμο ξεφάντωμα του Halloween. Και κάπου στη μέση, εμείς οι μεγάλοι, χωρισμένοι σε στρατόπεδα: στα «δικά μας» και στα «ξενόφερτα».
Αναρωτιέμαι, όμως: κάνει τελικά καλό στα παιδιά μας αυτός ο αυστηρός διαχωρισμός;
Στην εθνική μας επέτειο, επιλέγουμε να τιμήσουμε την ιστορία και τη μνήμη. Όμως τα παιδιά δεν είναι μικροί στρατιώτες σε περιοδεύοντα θίασο. Δεν έχουν ανάγκη από γονείς και δασκάλους που απαιτούν την απόλυτη, αγχωτική τελειότητα σε μια παρέλαση ή σε ένα ποίημα.
Έχουν ανάγκη από ενήλικες που στέκονται δίπλα τους με ουσιαστική παρουσία, εξηγώντας τους την αξία της ελευθερίας και της ενότητας χωρίς περιττή πίεση.
Από την άλλη πλευρά, το Halloween για ένα παιδί είναι απλώς παιχνίδι, μεταμφίεση και γέλιο. Όπως σε κάθε γιορτή, έτσι κι εδώ υπάρχουν βαθύτερα νοήματα και σύμβολα, γι’ αυτό είναι καλό να είμαστε κοντά τους. Να κρατάμε τη διασκέδαση στην ανάλαφρη, δημιουργική της πλευρά, χωρίς υπερβολές που προκαλούν περιττό φόβο.
Αν κοιτάξουμε πίσω στην ανθρώπινη ιστορία, θα δούμε ότι ο πολιτισμός είναι ένα ζωντανό ποτάμι. Πολλές γιορτές που σήμερα θεωρούμε αδιαπραγμάτευτα δικές μας έχουν διαδρομές αιώνων: το Πάσχα συνδέεται με τις αρχαίες εβραϊκές ρίζες, ενώ τα Χριστούγεννα αντάμωσαν με τα Ηλιούγεννα και τις αρχαίες γιορτές του φωτός. Τα έθιμα ταξιδεύουν, αλλάζουν και αφομοιώνονται.
Ας μην μπολιάζουμε τις παιδικές ψυχές με καχυποψία ή φόβο απέναντι στο διαφορετικό. Αντί να υψώνουμε τείχη, ας αξιοποιήσουμε κάθε αφορμή για να ανοίξουμε τη σκέψη τους, προσφέροντάς τους ρίζες για να πατούν γερά και φτερά για να κατανοούν τον κόσμο.
Τελικά, μήπως ο καλύτερος τρόπος για να αγαπήσει ένα παιδί τη δική του ταυτότητα δεν είναι η απόρριψη του «άλλου», αλλά η ασφάλεια και η χαρά που του εμπνέουμε εμείς οι ίδιοι όταν στεκόμαστε με ανοιχτή καρδιά δίπλα του;
Μαριάννα Φέξη Συστημική Κοινωνική Επιστήμονας
