Μέσα στον χώρο των συνεδριών μου, ακούω σχεδόν καθημερινά την ίδια βαθιά εξομολόγηση. Άνθρωποι ικανοί, λειτουργικοί, που καταφέρνουν τόσα πολλά στην καθημερινότητά τους, κάθονται απέναντί μου και μου περιγράφουν το δυσβάσταχτο βάρος από τις αμέτρητες «μάσκες» που αναγκάζονται να φορούν μέσα στην ίδια ημέρα.
Ως κοινωνική επιστήμονας και σύμβουλος εσωτερικής συνοχής, παρατηρώ ξανά και ξανά πώς η σύγχρονη κουλτούρα μάς επιβάλλει ένα ασφυκτικό αφήγημα: ότι οφείλουμε να είμαστε οι τέλειοι επαγγελματίες, οι απόλυτα αφοσιωμένοι σύντροφοι, οι διαρκώς παρόντες γονείς, οι υποστηρικτικοί φίλοι και οι αψεγάδιαστοι πολίτες — και μάλιστα όλα ταυτόχρονα, σε μια διαρκή όσο και ανέφικτη ισορροπία.
Αυτή η επιδίωξη της καθολικής τελειότητας αποτελεί μία από τις πιο επικίνδυνες παγίδες. Οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια στη σύγχυση ταυτότητας και στην ψυχική εξάντληση.
Όταν προσπαθείς να είσαι τα πάντα για τους πάντες, σταδιακά παύεις να είσαι ο εαυτός σου για σένα.
Βλέπω την ενέργεια των ανθρώπων να κατακερματίζεται σε τόσα πολλά κομμάτια, που στο τέλος της ημέρας δεν περισσεύει τίποτα για την εσωτερική τους σταθερότητα. Μου το εκφράζουν συχνά: «Κοιτάζομαι στον καθρέφτη και αναρωτιέμαι ποιος είμαι κάτω από όλες αυτές τις υποχρεώσεις».
Σε αυτές τις περιπτώσεις υπενθυμίζω πάντα ότι το χρόνιο αίσθημα πως «τρέχεις και δεν φτάνεις» δεν είναι ζήτημα κακής διαχείρισης χρόνου· είναι έλλειψη αυτοηγεσίας (Self-Leadership).
Για να βγεις από αυτόν τον αυτόματο πιλότο, χρειάζεται να σταματήσεις να αντιδράς παθητικά στις απαιτήσεις του περιβάλλοντος και να αρχίσεις να χαρτογραφείς με απόλυτη ειλικρίνεια την πραγματικότητά σου.
Το Εργαλείο: «Ο Κύκλος των Ρόλων»
Στην πράξη χρησιμοποιώ συχνά μια απλή αλλά αποκαλυπτική άσκηση, η οποία προσφέρει καθαρή εικόνα για το πού ακριβώς διαχέεται η ζωή και η ενέργειά σου.
Αφιέρωσε 10 λεπτά και ακολούθησε τα παρακάτω βήματα:
Κατάγραψε τους 5 κύριους ρόλους σου
(π.χ. Επαγγελματίας, Γονιός, Σύντροφος, Παιδί/Φροντιστής, Εαυτός/Προσωπικός χρόνος).
Βαθμολόγησε κάθε ρόλο από το 1 έως το 10 σε δύο άξονες:
Δαπάνη / Επένδυση Ενέργειας: Πόση ενέργεια σου απορροφά αυτός ο ρόλος; (Ή, στην περίπτωση του «Εαυτού», πόση ενέργεια και συνειδητή φροντίδα επενδύεις σε εσένα;)
Επίπεδο Ικανοποίησης: Πόση αυθεντική χαρά, νόημα και πλήρωση σου επιστρέφει;
Μόλις ολοκληρώσεις τη βαθμολογία, παρατήρησε προσεκτικά τα νούμερα:
Εντοπισμός διαρροών: Αν ένας ρόλος σημειώνει Ενέργεια 9 και Ικανοποίηση 3, εκεί ακριβώς εντοπίζεται η μεγαλύτερη ψυχική σου διαρροή — δίνεις υπερβολικά πολλά παίρνοντας πίσω ελάχιστη ουσία.
Ο ρόλος του «Εαυτού»: Αν ο ρόλος «Εαυτός» βαθμολογείται με Ενέργεια 1, σημαίνει ότι έχεις αφήσει τις δικές σου ανάγκες στο περιθώριο και έχεις παραδώσει τα ηνία της ζωής σου αποκλειστικά στις εξωτερικές συνθήκες.
Η πραγματική εσωτερική συνοχή δεν απαιτεί να είσαι τέλειος σε όλα. Απαιτεί το θάρρος να χαμηλώσεις συνειδητά την ένταση σε κάποιους ρόλους, ώστε να διαφυλάξεις και να προστατεύσεις τον πιο ουσιαστικό: την ίδια σου την ταυτότητα.
