Η σάουνα αποτελεί για πολλούς έναν αγαπημένο τρόπο χαλάρωσης και αναζωογόνησης. Πέρα όμως από την ευχάριστη αίσθηση που προσφέρει, τι συμβαίνει πραγματικά στον οργανισμό μας όταν εκτιθέμεθα σε υψηλές θερμοκρασίες;
Μια επιστημονική μελέτη από τη Φινλανδία αποκαλύπτει ότι ακόμη και μία συνεδρία διάρκειας 30 λεπτών μπορεί να προκαλέσει άμεσες μεταβολές στα κύτταρα του ανοσοποιητικού μας συστήματος.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Temperature, πραγματοποιήθηκε με τη συμμετοχή 51 ανδρών και γυναικών, μέσης ηλικίας 50 ετών. Οι συμμετέχοντες παρέμειναν σε παραδοσιακή φινλανδική σάουνα, με θερμοκρασία περίπου 73 βαθμών Κελσίου, για συνολικά 30 λεπτά, κάνοντας ένα σύντομο διάλειμμα για ντους στο ενδιάμεσο.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δείγματα αίματος πριν από τη συνεδρία, αμέσως μετά και έπειτα από 30 λεπτά. Διαπίστωσαν ότι η έκθεση στη θερμότητα προκάλεσε σημαντική αύξηση των λευκών αιμοσφαιρίων.
Πώς αντιδρά το ανοσοποιητικό μας σύστημα
Τα λευκά αιμοσφαίρια διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στην προστασία του οργανισμού από παθογόνους μικροοργανισμούς. Μετά τη σάουνα, οι επιστήμονες παρατήρησαν αύξηση των ουδετερόφιλων, που αποτελούν μία από τις πρώτες γραμμές άμυνας απέναντι στις λοιμώξεις, καθώς και των λεμφοκυττάρων, τα οποία συμμετέχουν στην αναγνώριση των παθογόνων και στην ανοσολογική μνήμη.
Αυξήθηκαν επίσης άλλοι τύποι λευκών αιμοσφαιρίων, μεταξύ των οποίων τα μονοκύτταρα, που συμβάλλουν στην απομάκρυνση μικροοργανισμών και κυτταρικών υπολειμμάτων.
Ωστόσο, η μεταβολή αυτή ήταν κυρίως παροδική. Μισή ώρα μετά τη συνεδρία, τα ουδετερόφιλα και τα λεμφοκύτταρα είχαν επιστρέψει στα αρχικά τους επίπεδα, ενώ ορισμένα άλλα λευκά αιμοσφαίρια παρέμεναν αυξημένα.
Σύμφωνα με τον ερευνητή Ίλκα Χέινονεν, από το Πανεπιστήμιο Turku, τα ευρήματα ενδέχεται να υποδηλώνουν ότι η θερμότητα κινητοποιεί λευκά αιμοσφαίρια από τους ιστούς προς την κυκλοφορία του αίματος, επιτρέποντάς τους να επιτηρούν αποτελεσματικότερα τον οργανισμό.
Πρόκειται για μια φυσιολογική αντίδραση που παρατηρείται και κατά τη σωματική άσκηση.
Μπορεί η σάουνα να ενισχύσει την άμυνά μας;
Παρότι τα ευρήματα είναι ενθαρρυντικά, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η πρόσκαιρη αύξηση των λευκών αιμοσφαιρίων δεν αποδεικνύει πως η σάουνα ενισχύει μακροπρόθεσμα το ανοσοποιητικό ή μειώνει τον κίνδυνο ασθενειών.
Προηγούμενες μελέτες παρατήρησης έχουν συνδέσει τη συχνή χρήση της σάουνας με ορισμένα οφέλη για την υγεία, ωστόσο δεν έχει αποδειχθεί ότι η ίδια η σάουνα ευθύνεται για αυτά.
Επιπλέον, η έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες απαιτεί προσοχή. Η αφυδάτωση, η ζάλη και η πτώση της αρτηριακής πίεσης αποτελούν πιθανούς κινδύνους, ιδιαίτερα για άτομα με ορισμένα προβλήματα υγείας.
Το συμπέρασμα είναι ότι η σάουνα μπορεί να ενεργοποιεί προσωρινά μηχανισμούς της ανοσολογικής απόκρισης. Το κατά πόσο αυτή η αντίδραση μεταφράζεται σε ουσιαστική και διαρκή προστασία της υγείας μας παραμένει ένα ερώτημα που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση.
Με πληροφορίες από Science Alert, Temperature, Stanford Lifestyle Medicine