ΔΙΕΘΝΕΣ
17/03/2015 08:07 EET

Η άνοδος και η πτώση των μεγαλύτερων αεροπορικών εταιρειών. Οικονομική κατάρρευση και καταστροφικά αεροπορικά δυστυχήματα

<a href="http://www.davidkleinart.com/Biography.html" rel="nofollow">www.davidkleinart.com/Biography.html</a>
MidCentArc/Flickr
<a href="http://www.davidkleinart.com/Biography.html" rel="nofollow">www.davidkleinart.com/Biography.html</a>

Μεγάλες, πανίσχυρες και αγαπητές στο επιβατικό κοινό αεροπορικές εταιρείες κατάφεραν να σκαρφαλώσουν μέχρι την κορυφή και στη συνέχεια να καταρρεύσουν με πάταγο σαν «χάρτινοι πύργοι». Το ερώτημα είναι: «τι πήγε τόσο στραβά;» και η απάντηση φυσικά για κάθε μια από αυτές είναι διαφορετική. Ωστόσο καταλυτικός παράγοντας φαίνεται πως ήταν άλλοτε ένα καταστροφικό, πολύνεκρο αεροπορικό δυστύχημα ή η οικονομική δίνη στην οποία βρέθηκαν.

To news.com.au εξετάζει την άνοδο και την πτώση πέντε μεγάλων αεροπορικών εταιρειών…

1.Pan American World Airways (Pan Am). Η χλιδή και η τραγωδία του Lockerbie

Η Pan Am, όπως είναι ευρέως γνωστή, είναι σίγουρα μια από τις πλέον διάσημες αεροπορικές εταιρίες στον κόσμο και ο μεγαλύτερος διεθνής αερομεταφορέας των ΗΠΑ από το 1927 και για περίπου 65 χρόνια. Αποτέλεσε μια από τις πλέον καινοτόμες επιχειρήσεις και ήταν ιδρυτικό μέλος της Διεθνούς Ένωσης Αεροπορικών Μεταφορών (ΙΑΤΑ).

pan am aircraft

Η δημοφιλία της ήταν ασυναγώνιστη και η εταιρεία ήταν συνώνυμη της «πολυτέλειας των αιθέρων».

Από το 1970 όμως αντιμετώπιζε προβλήματα εξαιτίας των μεγάλων αυξήσεων στις τιμές των καυσίμων διεθνώς, την μειωμένη ζήτηση, τις αλλαγές στη νομοθεσία και την αύξηση του αριθμού των ανταγωνιστών της.

Ακολούθησε όμως και ένα καταστροφικό αεροπορικό δυστύχημα που συγκλόνισε την υφήλιο.

pan am lockerbie

Σύμφωνα με το Pan Am Historical Foundation: Η μαγική εποχή τελείωσε με την ψήφιση του (νόμου) Juan Trippe το 1981 και μια σειρά από διοικήσεις αποδείχθηκε πως αδυνατούσαν να επαναφέρουν την εταιρεία στην κερδοφορία. Η άνοδος της τρομοκρατίας με αποκορύφωμα την τραγωδία του Lockerbie ήταν το τελειωτικό χτύπημα.

Κατά τη διάρκεια της πτήσης 103 της Pan Am από το Λονδίνο στη Νέα Υόρκη, στις 21 Δεκεμβρίου του 1988, σημειώθηκε έκρηξη ενώ το αεροσκάφος πετούσε πάνω από το Lockerbie της Σκωτίας. Οι 243 επιβάτες και το 14μελές πλήρωμα σκοτώθηκαν καθώς και 11 άτομα που βρίσκονταν στο έδαφος. Το περιστατικό καταγράφηκε ως η πλέον θανατηφόρα τρομοκρατική επίθεση στη Μεγάλη Βρετανία.

pan am lockerbie

Τρία χρόνια μετά η εταιρεία είχε «τελειώσει».

Όλα τα περιουσιακά στοιχεία της πουλήθηκαν και μάλιστα πολλά εξ αυτών- σύμφωνα με το Pan Am Historical Foundation - σε εξευτελιστικές τιμές. Ωστόσο, τα ελλείμματα παρέμεναν. Το τέλος ήρθε στις 4 Δεκεμβρίου 1991. «Η πρωτοπόρος αεροπορική εταιρεία, ηγέτιδα στο χώρο της τεχνολογίας και της καινοτομίας, είχε χαθεί».

2.Trans World Airways (TWA) ο εκκεντρικός Hughes και το…μυστηριώδες δυστύχημα

Η ΤWA ήταν ένας από τους κύριους ανταγωνιστές της Pan Am, με μια επίσης μακρά ιστορία στον κλάδο- και διάρκεια ζωής 71 ετών- η οποία λίγα είχε να ζηλέψει από το glamour της Pan Am.

twa aircraft

Τα πρώτα χρόνια, άνθισε υπό τον εκατομμυριούχο Howard Hughes -γνωστό στην Ελλάδα κυρίως από την ταινία «Τhe Aviator" με τον Leonardo di Caprio. H εταιρεία ήταν πάντα στην πρωτοπορία της αεροναυπηγικής τεχνολογίας αλλά η κακή διοίκηση κυρίως τη δεκαετία του ’80 κόστισε στην εταιρεία, η οποία συγκέντρωσε μεγάλες απώλειες.

Η κατάσταση επιδεινώθηκε ακόμη περισσότερο, εξαιτίας της παντελούς απροθυμίας να της δανείσουν κεφάλαια, όσο ο εκκεντρικός Hughes βρισκόταν στο «τιμόνι» της TWA.

«Μας επέβαλαν πολύ αυστηρά πρόστιμα για τόκους εξαιτίας του Hughes…Ήταν μια ιδιοφυΐα της αεροναυπηγικής αλλά είχε ένα πολύ αρνητικό ρεκόρ οικονομικών επιτευγμάτων», είχε δηλώσει ο Jerry Cosley στο περιοδικό St. Louis, με την ιδιότητα του κατόχου πολλών διοικητικών θέσεων στην εταιρεία κατά την περίοδο 1960 - 1985.

twa howard hughes

Με την εταιρεία να αντιμετωπίζει πλέον την πτώχευση το 1960, ο Hughes παραχώρησε τον έλεγχο της TWA και η κατάσταση φάνηκε να εξομαλύνεται για ένα διάστημα. Δηλαδή μέχρι την περίοδο της δραματικής αλλαγής της νομοθεσίας σχετικά με τις αερομεταφορές η οποία έπληξε και την Pan Am, και οδήγησε στην πώληση μερικών από των πιο επικερδών δρομολογίων της TWA. Μέχρι το 1992 η εταιρία είχε κηρύξει πτώχευση κάτι που επαναλήφθηκε το 1995.

Η απόλυτη καταστροφή όμως «χτύπησε» την TWA το 1996 όταν το αεροσκάφος που εκτελούσε τη πτήση TWA 800 ανατινάχθηκε και κατέπεσε λίγα μόλις λεπτά μετά την απογείωσή του από το αεροδρόμιο J.F. Kennedy Airport παρασύροντας στο θάνατο 230 άτομα.

twa crash 1996

Το αεροπορικό δυστύχημα, συγκλόνισε την υφήλιο και παρά τα χρόνια που έχουν περάσει, πολλοί αναζητούν ακόμη απαντήσεις για το τι πραγματικά συνέβη, με αρκετούς να πιστεύουν πως το αεροσκάφος «χτυπήθηκε» από πύραυλο.

twa

Πέντε χρόνια μετά το δυστύχημα, η αεροπορική εταιρεία πουλήθηκε στην American Airlines.

3.Swissair. H «ιπτάμενη τράπεζα» που… φαλίρισε

Για χρόνια ο εθνικός αερομεταφοράς της Ελβετίας φαινόταν ανίκητος. Ιδρύθηκε το 1931 και είχε καταφέρει να είναι διαρκώς κερδοφόρος. Σε σημείο μάλιστα που τη χαρακτήριζαν ως «ιπτάμενη τράπεζα», εξαιτίας τόσο της οικονομικής σταθερότητας που απολάμβανε όσο και του υψηλού επιπέδου παροχών προς τους πελάτες της.

swisss air aircrafts

Η εταιρεία συνέχισε να ανθεί και τη δεκαετία του 1980 και ήταν ένας από τους ισχυρότερους αερομεταφορείς στη δυτική Ευρώπη.

swisss air inside cabins

Μια καταστροφική επέκταση όμως σε συνδυασμό με το ασταθές οικονομικό περιβάλλον της εποχής, τραυμάτισαν την εταιρεία. Μέχρι το 2001 είχε περιέλθει σε δεινή θέση. Με το σύνολο του στόλου της καθηλωμένο, κατάφερε να διατηρηθεί ζωντανή αποκλειστικά από την ελβετική κυβέρνηση. Μετά μια ταραχώδη περίοδο μηνών και διαρκείς ενέσεις ρευστότητας εκατομμυρίων δολαρίων, τελικά έβαλε «λουκέτο» το 2002. Ήταν μια εξέλιξη που σόκαρε τη χώρα.

swisss air company

Τα περισσότερα από τα αεροσκάφη της και τα δρομολόγιά της τα πήρε μια νέα εταιρεία, η Swiss International Air Lines (SWISS).

4.Ansett. Τα χρέη και οι αυτοκτονίες των εργαζομένων

Η Ansett ιδρύθηκε το 1935 και ήταν η δεύτερη μεγαλύτερη αεροπορική εταιρεία της Αυστραλίας με διάρκεια ζωής περίπου 65 ετών. Μετέφερε περισσότερα από 14εκατ. επιβάτες και είχε ετήσιο κύκλο εργασιών 3εκατ. δολάρια όταν τέθηκε υπό καθεστώς αναγκαστικής διαχείρισης το 2001.

ansett aircrafts

Επίσης η εταιρεία, ήταν η μεγαλύτερη αποτυχία, στον τομέα των αερομεταφορών και… επιδόθηκε στην την πιο ηχηρή κατάρρευση εταιρείας που είχε σημειωθεί μέχρι τότε.

Στην πραγματικότητα η εταιρεία αιμορραγούσε οικονομικά, περί το 1,3εκατ. δολάρια τη μέρα σύμφωνα με την μητρική εταιρεία Air New Zealand. Η κατάρρευση της Ansett οδήγησε στην ανεργία περί τους 15.000 εργαζόμενους οι οποίοι εκτός από τη δουλειά τους έχασαν και 758εκατ. δολαρία σε διάφορα προγράμματα ασφάλισης (συνταξιοδοτικά, ασφαλιστικά κλπ). Μετά από 10ετή δέσμευση όλων των περιουσιακών στοιχείων της εταιρείας, το 2011 τελικά οι εργαζόμενοι αποζημιώθηκαν με 96 σέντς για κάθε δολαριο που έχασαν, κάτι που σαφώς ξεπέρασε τις προσδοκίες που υπήρχαν το 2001 όταν η εταιρεία κατέρρεε.

ansett workers

Τη δεκαετία που μεσολάβησε όμως, οι εργαζόμενοι βυθίστηκαν στην απελπισία. Η κυβέρνηση σε μια προσπάθεια να «αποκαταστήσει» τους εργαζόμενος επέβαλε 10 δολαρια εισφορά σε κάθε αεροπορικό εισιτήριο προκειμένου να συγκεντρώσει τα απαραίτητα χρήματα.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της εποχής- The Australian-, τουλάχιστον 40 εργαζόμενοι στην Ansett αυτοκτόνησαν μετά την κατάρρευση της εταιρείας.

5.Air Australia. Πουλούσε εισιτήρια χωρίς να έχει χρήματα για καύσιμα

H Ansett δεν ήταν όμως η μόνη αυστραλιανή αεροπορική εταιρεία με άδοξο τέλος. Η Air Australia, «εγκλώβισε» 4.000 επιβάτες εν μια νυκτί το 2012 όταν κατέρρευσε αιφνιδίως και αναγκάστηκε να καθηλώσει στο έδαφος όλες τις πτήσεις της ανά τον κόσμο. Η εταιρεία είχε φτάσει σε τόσο δεινή οικονομική θέση που δεν είχε χρήματα για να αγοράσει καύσιμα!

air australia

Η εταιρεία είχε χρέη ύψους 90εκατ. δολαρίων και οδηγήθηκε σε εκκαθάριση. Ωστόσο, ακόμη και λίγες ώρες πριν τον ορισμό του αρμόδιου εκκαθαριστή, η εταιρεία πουλούσε εισιτήρια online. Μάλιστα κατάφερε να συγκεντρώσει 36εκατ. δολάρια για 100.000 εισιτήρια…χωρίς αντίκρισμα.

air australia passengers 2012

Πηγή:News.com.au