Εκατοντάδες τεράστια κτίσματα, τα οποία είχε κατασκευάσει ένας χαμένος πολιτισμός που άκμασε για περίπου 1.500 χρόνια στον Αμαζόνιο, έφεραν στο φως νέες έρευνες με λέιζερ που μπορούν να «δουν» κάτω από την πυκνή βλάστηση.
Ο πολιτισμός των Ακίρι «έζησε» από το 600 πΧ ως το 850 μΧ σε περιοχές που σήμερα θεωρούνται «άγριες». Όπως αναφέρεται σε σχετικό δημοσίευμα του New Scientist, έφτιαχναν γιγαντιαία έργα διαφόρων γεωμετρικών σχημάτων, που μπορεί να απεικόνιζαν θεούς, χωρίς τη χρήση μεταλλικών εργαλείων ή ζώων. Πολλά εξ αυτών μάλιστα, συνδέονταν με αρχαίους δρόμους.
Λίγα ήταν γνωστά για τους Ακίρι μέχρι πριν λίγες δεκαετίες, καθώς το κομμάτι του Αμαζονίου όπου βρίσκονταν εθεωρείτο ακατοίκητο, παρθένο τροπικό «δάσος της βροχής», σημειώνει ο Μάρτι Παρσίνεν του Πανεπιστημίου του Ελσίνκι στη Φινλανδία. Ωστόσο νέες έρευνες με lidar παρέχουν νέα στοιχεία για το μέγεθος του πολιτισμού τους, επιτρέποντας την τρισδιάστατη χαρτογράφηση του εδάφους κάτω από την πυκνή βλάστηση.
Αεροσκάφη πετούν με ειδικές συσκευές πάνω από το δάσος, εκπέμποντας 30 παλμούς λέιζερ ανά δευτερόλεπτο κάθε τετραγωνικό μέτρο. Μικρά ανοίγματα στη βλάστηση επιτρέπουν σε κάποιους από αυτούς να φτάνουν στο έδαφος και να επιστρέφουν στο αεροσκάφος.
Το 2024 ο Παρσίνεν και συνάδελφοί του πέταξαν πάνω από μια περιοχή περίπου 4.500 τετραγωνικών χιλιομέτρων στην Άκρες και την Αμαζόνας (πολιτείες της Βραζιλίας). Η έρευνα αποκάλυψε 432 γεωμετρικά συμπλέγματα (γεωγλυφικά) που μέχρι τότε ήταν άγνωστα. Οι εκτιμήσεις των ερευνητών, με βάση την έκταση που κατείχε ο πολιτισμός των Ακίρι, ίσως υπάρχουν μέχρι και 30.000 γεωγλυφικά. «Η κλίμακα και η ακρίβεια αυτών των κατασκευών είναι απλώς εκπληκτική» είπε ο Παρσίνεν.
Ο μέσος όρος των έργων αυτών είναι 3 εκτάρια, μα μπορεί να φτάνουν τα 50, και τα χαντάκια που εντοπίστηκαν μπορεί να φτάνουν πλάτος 12 μέτρων και βάθος 5 μέτρων. Το καθένα από τα γεωγλυφικά αυτά εκτιμάται πως θα χρειάστηκε περίπου 300 άτομα για να κατασκευαστεί και να συντηρηθεί, ενώ θεωρείται ότι στην ακμή του ο πολιτισμός αυτός θα είχε από 1,25 έως 3 εκατομμύρια άτομα μεταξύ του 100 και του 300 μΧ.
Μέσα σε διάστημα 20 ετών ο Παρσίνεν και συνάδελφοί του έκαναν ανασκαφές σε πάνω από 40 χώρους στην Άκρε, την Αμαζόνας και τη Ροντόνια, καθώς και στη Βολιβία. Όπως εκτιμάται, επρόκειτο για τελετουργικά κέντρα για συγκεντρώσεις, λήψεις αποφάσεων, εορτασμούς, αθλητικές δραστηριότητες κ.α.
Οι Ακίρι θεωρείται ότι επηρέασαν πολύ έντονα το τροπικό δάσος του Αμαζονίου, καίγοντας μεγάλες εκτάσεις για να κάνουν χώρο για καλλιέργειες, οικοδομήματα και δρόμους. Είναι άγνωστο τη προκάλεσε την εξαφάνισή τους.