Ψυχρά «άστρα» που ίσως στην πραγματικότητα να είναι κολοσσιαία εξωγήινα τεχνουργήματα (Σφαίρες Dyson) υποδεικνύει νέο επιστημονικό άρθρο που έχει αναρτηθεί στο arXiv και «πρωταγωνιστεί» σε δημοσίευμα του Universe Today.
Τι είναι οι Σφαίρες Dyson
Οι «Σφαίρες Dyson» είναι μια από τις πιο ενδιαφέρουσες θεωρίες του χώρου της αναζήτησης εξωγήινης νοημοσύνης. Ένας προηγμένος πολιτισμός χρειάζεται ενέργεια για τροφή, μεταφορές, πόλεμο, ανέσεις και κάθε είδους χρήση και εφαρμογή. Το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας της ανθρωπότητας προέρχεται από τα ορυκτά καύσιμα, καθώς δεν έχουμε την τεχνολογική δυνατότητα να βασιστούμε στη μεγαλύτερη πηγή/ «γεννήτρια» ενέργειας στο Ηλιακό Σύστημα, που δεν είναι άλλη από τον Ήλιο. Εάν καλύπταμε όλη την επιφάνεια της Γης με ηλιακά πάνελ, η παραγωγή θα ήταν πολύ μεγαλύτερη, μα και πάλι θα χάναμε το μεγαλύτερο μέρος της ενέργειας που εκπέμπει ο Ήλιος.
Αυτή είναι βασική ιδέα πίσω από τις αποκαλούμενες Σφαίρες Dyson (Dyson Spheres), η έμπνευση για τις οποίες προήλθε από τον φυσικό Φρίμαν Ντάισον, που ανέπτυξε την ιδέα τη δεκαετία του 1960: Αν ένας προηγμένος πολιτισμός θέλει στα αλήθεια να αξιοποιήσει πλήρως την ενέργεια του μητρικού του άστρου, πρέπει να κατασκευάσει γιγαντιαίες δομές που θα μπορούν να τη συλλέγουν, μπλοκάροντας τουλάχιστον ένα μέρος του φωτός του άστρου και μετατρέποντάς το σε ενέργεια για χρήσιμες εφαρμογές. Η αρχική σύλληψη ήταν μια συμπαγής σφαίρα, με κάλυψη του άστρου σε βαθμό 100%, ωστόσο, ακόμα και αν δεν ήταν κάτι τέτοιο, θα μπορούσαμε να μιλάμε για δακτυλίους ή σμήνη δομών με ηλιακούς συλλέκτες γύρω από το άστρο.
Κόκκινοι και Λευκοί Νάνοι
Το επιστημονικό άρθρο του Αμιρνεζάμ Αμιρί του Πανεπιστημίου του Αρκάνσας εστιάζει στο ερώτημα πώς θα φαινόταν μια σφαίρα Dyson, και στο ίδιο πλαίσιο υποδεικνύει τα άστρα που θα ήταν οι πιο πιθανοί υποψήφιοι: Μεταξύ αυτών είναι οι Κόκκινοι Νάνοι, το πιο κοινό είδος άστρων στον Γαλαξία. Τα άστρα αυτά «καίνε» πολύ αργά το πυρηνικό τους καύσιμο, με αποτέλεσμα να «ζουν» πολύ, ενώ επίσης είναι σχετικά μικρά (συγκριτικά, τουλάχιστον, με τον Ήλιο). Ένα σμήνος Dyson θα μπορούσε να φτιαχτεί σε απόσταση 0,05 με 0,3 AU (αστρονομικές μονάδες – μία AU είναι η μέση απόσταση Γης- Ήλιου) από την επιφάνεια του άστρου, με σχετικά μικρό κόστος σε υλικό.
Οι Λευκοί Νάνοι είναι ακόμα καλύτεροι υποψήφιοι, από άποψης υλικού, καθώς είναι συμπαγή, νεκρά «κουφάρια» άστρων σαν τον Ήλιο, που έχουν μικρύνει πολύ. Σε αυτό το σενάριο, μια σφαίρα ή σμήνος Dyson θα μπορούσε να φτιαχτεί μόλις λίγα εκατομμύρια χιλιόμετρα από την επιφάνεια, μειώνοντας ακόμα πιο πολύ το κόστος. Επίσης, εκπέμπουν ενέργεια σταθερά για εκατομμύρια χρόνια, οπότε αποτελούν πηγή ενέργειας μακράς διαρκείας.
Όσον αφορά στο πώς θα έμοιαζαν, οι αστρονόμοι κατά κανόνα χρησιμοποιούν ένα εργαλείο ονόματι διάγραμμα H-R (Hertzprung – Russell) για την κατανομή άστρων βάσει θερμοκρασίας και λαμπρότητας. Μία σφαίρα Dyson θα εμπόδιζε το φυσικό φως του άστρου, οπότε θα επηρέαζε πολύ και τη θέση του στο διάγραμμα. Ωστόσο η ενέργεια δε χάνεται, οπότε η σφαίρα θα έπρεπε να εκπέμπει την ίδια ποσότητα ακτινοβολίας, είτε ως θερμότητα είτε ως υπέρυθρο φως. Πρακτικά, μια σφαίρα Dyson θα μπορούσε να θεωρηθεί ένα κέλυφος που απορροφά το φως ενός άστρου, κάνει κάτι χρήσιμο με την ενέργεια και την εκπέμπει μετά ως θερμότητα. Όλα αυτά επηρεάζουν τη θέση στο διάγραμμα, και η τελική θέση σε αυτό θα μπορούσε να δείξει ότι ένα άστρο είναι ίσως «κάτι άλλο». Άλλος ένας παράγοντας θα ήταν η έλλειψη σκόνης στην περίπτωση ύπαρξης τέτοιων δομών.
