Δεν πρόκειται απλώς για έναν ακόμη μεγάλο αγώνα του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Η αναμέτρηση της Αργεντινής με την Αγγλία στον ημιτελικό της Ατλάντα, απόψε στις 10.00, ξυπνά μία από τις πιο φορτισμένες αντιπαλότητες στην ιστορία του ποδοσφαίρου. Δύο εθνικές ομάδες που δεν συναντιούνται συχνά, αλλά όταν βρίσκονται η μία απέναντι στην άλλη, το παιχνίδι σχεδόν πάντοτε αφήνει πίσω του μια ιστορία, μια πληγή ή μια αμφισβητούμενη απόφαση.
Πίσω από την κόντρα υπάρχουν το «Χέρι του Θεού» του Ντιέγκο Μαραντόνα, η αποβολή του Ντέιβιντ Μπέκαμ μετά το επεισόδιο με τον Ντιέγκο Σιμεόνε, αλλά και η σκιά του πολέμου των Φόκλαντ του 1982. Υπάρχει όμως και μια παλαιότερη αγγλική ποδοσφαιρική αμαρτία: το αμφισβητούμενο γκολ του Τζεφ Χερστ στον τελικό του Μουντιάλ του 1966.
Το Μουντιάλ του 1966 και η μπάλα που ίσως δεν πέρασε ποτέ
Στις 30 Ιουλίου 1966, στο παλιό Γουέμπλεϊ, η Αγγλία αντιμετώπισε τη Δυτική Γερμανία στον τελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου. Η κανονική διάρκεια ολοκληρώθηκε 2-2 και στην παράταση, στο 101ο λεπτό, ο Τζεφ Χερστ εξαπέλυσε δυνατό σουτ. Η μπάλα χτύπησε στο κάτω μέρος του οριζόντιου δοκαριού, έσκασε κοντά στη γραμμή και απομακρύνθηκε.
Ο Ελβετός διαιτητής Γκότφριντ Ντινστ δεν ήταν βέβαιος και συμβουλεύτηκε τον Σοβιετικό επόπτη Τοφίκ Μπαχράμοφ, ο οποίος υπέδειξε γκολ. Η Αγγλία προηγήθηκε 3-2 και τελικά επικράτησε 4-2, κατακτώντας το μοναδικό μέχρι σήμερα Παγκόσμιο Κύπελλο της ιστορίας της. (tagesspiegel.de)
Το γκολ έμεινε γνωστό ως το «γκολ του Γουέμπλεϊ» και συζητείται ακόμη. Για να είναι κανονικό, ολόκληρη η μπάλα έπρεπε να έχει περάσει ολόκληρη τη γραμμή. Μεταγενέστερες αναλύσεις εικόνας και ψηφιακές ανακατασκευές ερευνητών του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης κατέληξαν ότι αυτό πιθανότατα δεν συνέβη και ότι η μπάλα χρειαζόταν να κινηθεί ακόμη μερικά εκατοστά. Επομένως, η τεχνολογία δεν «αθώωσε» το γκολ. Αντίθετα, ενίσχυσε την άποψη ότι δεν έπρεπε να μετρήσει. (learnopencv.com)
Η Αγγλία έγινε παγκόσμια πρωταθλήτρια με ένα γκολ που οι Γερμανοί εξακολουθούν να αποκαλούν «φάντασμα». Είκοσι χρόνια αργότερα, οι Άγγλοι θα ένιωθαν ότι το ποδόσφαιρο τούς επέστρεψε την ίδια ιστορική αδικία, αυτήν τη φορά με το χέρι του μεγαλύτερου Αργεντινού ποδοσφαιριστή.
1986: Το «Χέρι του Θεού» και το γκολ του αιώνα
Στις 22 Ιουνίου 1986, στο στάδιο Αζτέκα του Μεξικού, η Αργεντινή αντιμετώπισε την Αγγλία στα προημιτελικά. Είχαν περάσει μόλις τέσσερα χρόνια από τον πόλεμο των Φόκλαντ και ο αγώνας είχε αποκτήσει βαρύ πολιτικό και εθνικό συμβολισμό.
Στο 51ο λεπτό, ο Ντιέγκο Μαραντόνα πήδηξε μαζί με τον πολύ ψηλότερο Άγγλο τερματοφύλακα Πίτερ Σίλτον και έστειλε την μπάλα στα δίχτυα με το αριστερό του χέρι. Ο διαιτητής δεν αντιλήφθηκε την παράβαση και κατακύρωσε το γκολ.
Ο ίδιος ο Μαραντόνα θα δήλωνε αργότερα ότι το τέρμα σημειώθηκε «λίγο με το κεφάλι του Μαραντόνα και λίγο με το χέρι του Θεού». Η φράση πέρασε στην ιστορία και έγινε σύμβολο ποδοσφαιρικής πονηριάς, αλλά και εθνικής εκδίκησης για πολλούς Αργεντινούς.
Τέσσερα λεπτά αργότερα, ο Μαραντόνα σημείωσε το αποκαλούμενο «γκολ του αιώνα», περνώντας σχεδόν ολόκληρη την αγγλική άμυνα πριν νικήσει τον Σίλτον. Η Αργεντινή επικράτησε 2-1 και στη συνέχεια κατέκτησε το Μουντιάλ. (Reuters)
Το πρώτο γκολ ήταν αντικανονικό. Το δεύτερο ήταν ένα αριστούργημα. Και μαζί δημιούργησαν τον ισχυρότερο μύθο της ποδοσφαιρικής κόντρας των δύο χωρών.
Τα Φόκλαντ που έγιναν Μαλβίδες στις εξέδρες
Η αντιπαλότητα δεν περιορίζεται στο γήπεδο. Ο πόλεμος του 1982 για τα νησιά Φόκλαντ, τις Μαλβίδες για τους Αργεντινούς, εξακολουθεί να αποτελεί ανοιχτή πολιτική και συναισθηματική πληγή.
Για την Αργεντινή, η κυριαρχία των νησιών παραμένει εθνική διεκδίκηση. Για τη Βρετανία, το ζήτημα έχει κριθεί πολιτικά και στρατιωτικά. Η ένταση πέρασε αναπόφευκτα και στις κερκίδες, με σημαίες, πανό και συνθήματα που συνδέουν το ποδόσφαιρο με τη χαμένη πολεμική αναμέτρηση.
Γι’ αυτό και πριν από κάθε μεγάλο Αργεντινή–Αγγλία επιστρέφει το σύνθημα «el que no salta es un inglés», «όποιος δεν πηδάει είναι Άγγλος». Χιλιάδες φίλαθλοι πηδούν ρυθμικά στις εξέδρες, μετατρέποντας ένα ποδοσφαιρικό τραγούδι σε δήλωση εθνικής ταυτότητας. (The Sun)
Ο Σιμεόνε, ο Μπέκαμ και η κόκκινη κάρτα του 1998
Στο Μουντιάλ της Γαλλίας το 1998 γράφτηκε το επόμενο επεισόδιο. Στη φάση των «16», ο Ντιέγκο Σιμεόνε έκανε σκληρό φάουλ στον Ντέιβιντ Μπέκαμ. Ο Άγγλος μέσος, πεσμένος στο έδαφος, αντέδρασε κλωτσώντας ελαφρά προς τα πίσω τον Αργεντινό.
Ο Σιμεόνε έπεσε θεαματικά και ο διαιτητής απέβαλε τον Μπέκαμ. Η Αγγλία έμεινε με δέκα παίκτες και τελικά αποκλείστηκε στα πέναλτι. Για τους Άγγλους, ο Σιμεόνε έγινε έκτοτε ένα από τα πιο μισητά πρόσωπα του ποδοσφαίρου. Ο Μπέκαμ, μόλις 23 ετών, μετατράπηκε σε αποδιοπομπαίο τράγο, δεχόμενος πρωτοφανή επίθεση από τον Τύπο και τους φιλάθλους της χώρας του. (Reuters)
Τέσσερα χρόνια αργότερα, στο Μουντιάλ του 2002, ο ίδιος πήρε την προσωπική του εκδίκηση. Εκτέλεσε το πέναλτι με το οποίο η Αγγλία νίκησε 1-0 την Αργεντινή στη φάση των ομίλων. Ήταν το τελευταίο παιχνίδι των δύο ομάδων σε Παγκόσμιο Κύπελλο μέχρι τη σημερινή επανένωση των δρόμων τους.
Δεν είναι ποτέ μόνο ποδόσφαιρο
Αργεντινή και Αγγλία έχουν πίσω τους διαφορετικές ποδοσφαιρικές σχολές, διαφορετικές νοοτροπίες και έναν κοινό κατάλογο από ανοιχτούς λογαριασμούς.
Οι Άγγλοι θυμούνται το χέρι του Μαραντόνα και την αποβολή του Μπέκαμ. Οι Αργεντινοί θυμούνται το 1966, τον πόλεμο των Φόκλαντ και όσα θεωρούν αγγλική αλαζονεία. Ανάμεσά τους βρίσκονται ο Μαραντόνα, ο Χερστ, ο Σιμεόνε, ο Μπέκαμ και δεκαετίες ποδοσφαιρικής καχυποψίας.
Γι’ αυτό, όταν οι δύο ομάδες βγαίνουν στο γήπεδο, η μπάλα δεν κουβαλά μόνο την πρόκριση ή το τρόπαιο. Κουβαλά έναν πόλεμο, ένα χέρι που δεν είδε ο διαιτητής, μια μπάλα που πιθανότατα δεν πέρασε τη γραμμή και ένα σύνθημα που εξακολουθεί να αντηχεί:
«Όποιος δεν πηδάει είναι Άγγλος».