1. Δεν γνωρίζω αν η Ποίηση της κρίσης μπορεί να συγκριθεί με την Ποίηση της Ήττας [1], αν και πιστεύω ότι οι ιστορικές περίοδοι διαμορφώνουν άλλα/διαφορετικά πλαίσια αξιών.
Επίσης δεν γνωρίζω αν η Ποίηση θα μπορούσε να ελλοχεύει μέσα σ’ ένα αστυνομικό μυθιστόρημα [2], δεδομένου ότι η μία μορφή τέχνης συνήθως καλλιεργεί την Ουτοπία και η άλλη τη Δυστοπία.
Τέλος δεν γνωρίζω αν θα πρέπει η Ποίηση να συρρικνώνεται «σε ένα παιχνίδι λέξεων» [3], είτε της προσωπικής απόδρασης [4], είτε της συνεχούς αμφισβήτησης των εξουσιών [συμπεριλαμβανομένου και του ποιητικού κατεστημένου].
2. Όσο χρήσιμο αποδεικνύεται ένα ημερολόγιο της Ποίησης [5], τόσο μη-χρήσιμο είναι τις περισσότερες φορές το ημερολόγιο του ποιητή, όταν απλώς παρουσιάζεται σαν μία σειρά ληξιαρχικών πράξεων, που προέκυψαν αποκλειστικά από προσωπικά βιώματα [6].
Σε μία εποχή τεράστιων ανατροπών [τεχνολογικής, κλιματικής, προσφυγικής, οικονομικής, ανθρώπινης κρίσης] μήπως ο ρόλος και η φύση της Ποίησης [άρα και των υπηρετών της] πρέπει να επανεξετασθεί, ρίχνοντας το βάρος της στη συλλογική απόγνωση;
3. Δεν πιστεύω ότι οι ποιητές «λούφαξαν» [7], βολεύτηκαν ή ενέδωσαν σε περιόδους πολιτικοκοινωνικής έντασης ή συγκρούσεων. Μολονότι ο καθένας [όπως συμβαίνει και με τους απλούς πολίτες] κράτησε μία προσωπική στάση, για πολλούς η εικόνα για την ετερόκλητη ομήγυρη των ποιητών είναι ότι «κλείστηκαν στο σπήλαιό τους» [8], λες και έπαθαν «κάποιο εκούσιο βραχυκύκλωμα» [9].
Κάτι τέτοιο προφανώς και δεν μειώνει σε τίποτα την αξία του έργου τους, μπορεί όμως ν’ απαξιώσει την προσωπικότητά τους και την υστεροφημία τους.
4. Ακόμα κι αν για μερικούς η Ποίηση είναι «η κοκαΐνη των φτωχών» [10], ενώ για άλλους πρόκειται για «αβάσταχτη δωροληψία» [11], με άγνωστο [;] συνομιλητή, τούτο δεν σημαίνει ότι η Ποίηση ζει και κινείται σε κενό χωρόχρονου.
Άρα η, με οποιοδήποτε επιχείρημα ή πρόσχημα, πλήρης αποστασιοποίηση από τα συμβαίνοντα στον ενεστώτα χρόνο δεν είναι δικαιολογημένη.
Σε κάθε πάντως περίπτωση δεν φαίνεται σήμερα «το ποίημα να διψάει για καταιγίδες» [12], αλλά μάλλον περιορίζεται στα στενά σύνορα της νηνεμίας και της άνευ κραδασμών αυτοδικαίωσης των ποιητών [από ποιους άραγε;].
ΥΓ. Αν ισχύουν τα παραπάνω ποια «κατανόηση ζωής» θα προσφέρουν οι περισσότεροι σύγχρονοι ποιητές στη νέα γενιά; [13]
ΥΠΟΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ-ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ
[1] πρβλ. Κυριάκος Συφιλτζόγλου, Σχέδια πάνω σε μία ήττα, Αντίποδες 2026 – για τους επονομαζόμενους «ποιητές της ήττας» [Αναγνωστάκης, Λειβαδίτης, Πατρίκιος κ.ά.] βλ. στοιχεία σε όλες τις Ανθολογίες, τις οποίες εμπιστεύεσθε.
[2] πρβλ. Αλέξ. Ζωγραφάκης, Ποιήματα με μυστικά [βιβλίο του Howard Fast, Σύλβια, μτφ. Χρ. Οικονόμου, Πόλις 2026], Καθημερινή Κυριακής 30/8/26 – για ποίηση στη φυλακή βλ. Πωλ Βερλαίν, Οι φυλακές μου, μτφ. Ελ. Σαραμάσκου, Οροπέδιο 2024.
[3] πρβλ. Μαρία Τοπάλη, Ποιήματα στην κόλαση του γλωσσικού κράματος [βιβλίο Θ. Χιώτη, Κράμα, φρμκ 2026], Καθημερινή Κυριακής 23/8/26.
[4] βλ. Ζωή Γαβριηλίδου, Η ποιητική της φυγής ως αναζήτηση του εαυτού [βιβλίο Άννας Ε.Σ. Μπούγια, Πλάσματα φυγής, Ιωλκός 2024], Παρατηρητής της Θράκης 9/7/26 – πρβλ. Βασίλης Αλεξάκης, Ο μικρός έλληνας, Εξάντας 2013, 263 […τα πουλιά ήσαν λέξεις που είχαν την ικανότητα να πετούν…].
[5] Δ. Αγγελής, Σκίτσα δρόμων κι έναστρης νύχτας – επιλογή από τα ημερολόγια [σημειώσεις-όνειρα-στίχοι], Πόλις 2024.
[6] Β. Αλεξάκης, ό.π., 114.
[7] ό.π., 214.
[8] Δ. Κονιδάρης, Μπαλάντα για τους ποιητές που πέθαναν νέοι, Πόρφυρας 189/26, 391.
[9] Κ. Ριζάκης, Ο χρόνος και η συνέχεια, ό.π., 452.
[10] Αλ. Μηλιάς, Απ’ την Αθήνα φάντασμα, ό.π., 464.
[11] Κ. Σουέρεφ, Κούρσος, ό.π., 395.
[12] Β. Πανδής, Το ποίημα διψάει για καταιγίδες, ό.π., 399.
[13] πρβλ. Αλέξιος Μαϊνάς, Η Ποίηση στο σχολείο: χρησιμεύει σε κάτι;, Νέα 5-6/9/26.
