Το κείμενο που ακολουθεί είναι από την ομιλία του Άνταμ Ντ. Γουάινμπεργκ τον διευθυντή του Μουσείου Whitney, στην εναρκτήρια τελετή του νέου κτιρίου του Μουσείου Αμερικανικής Τέχνης Whitney (Whitney Museum of American Art) στην οδό Gansevoort στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης.
Καλώς ήρθατε στο Μουσείο Αμερικανικής Τέχνης Whitney. Έχουμε την ξεχωριστή τιμή να έχουμε εδώ μαζί μας την Πρώτη Κυρία των Ηνωμένων Πολιτειών, Μισέλ Ομπάμα, σήμερα το πρωί. Σας ευχαριστούμε πολύ. Ένα ευχαριστώ και σε σας, Δήμαρχε ντε Μπλάζιο, που είστε μαζί μας σήμερα για να εγκαινιάσετε το νέο μας κτίριο.
AdvertisementAdvertisementΤο Μουσείο Whitney ξεκίνησε την λειτουργία του εδώ και πάνω από έναν αιώνα, μόλις μερικά τετράγωνα πιο πέρα, στο Γκρήνουιτς Βίλατζ. Ξεκίνησε στο MacDougal Alley, το στούντιο της Gertrude Vanderbilt Whitney, καλλιτέχνη και κληρονόμο μίας από τις πλουσιότερες οικογένειες της Αμερικής. H Whitney φιλοξένησε εκεί εκδηλώσεις για καλλιτέχνες, παρουσίασε τις δουλειές τους και αγόρασε τα έργα τους, υποστήριξε το όραμά τους. Αυτή η προσφορά στην καλλιτεχνική κοινότητα δεν ξεκινούσε τόσο από τις προσωπικές της καλλιτεχνικές επιτυχίες όσο από τις αμφιβολίες, τις ανασφάλειες, τις προσπάθειες και τη βαθιά πεποίθηση ότι οι περισσότεροι καλλιτέχνες -τολμώ να πω οι περισσότεροι ταλαντούχοι καλλιτέχνες- συνάντησαν πολλές περισσότερες δυσκολίες από την ίδια. Πίστευε ότι η τέχνη και οι σπουδαίοι καλλιτέχνες είναι υποχρεωμένοι να οδηγήσουν το κοινό σε μια βαθύτερη και πιο αποτελεσματική αντίληψη του κόσμου και σε μια πιο ώριμη και βαθιά σκέψη.
Η προσωπική ωρίμανση της Whitney σαν άνθρωπο, σαν γυναίκα και σαν καλλιτέχνη ακολούθησε παράλληλες διαδρομές με την δημιουργία αυτού του μοναδικού μουσείου, σαν ενσάρκωση αυτού που ήταν η ίδια και αυτού που ήλπιζε να γίνει.
Όπως σημειώνει η βιογράφος της, “εκφράστηκε όχι μόνο μέσα από την προσωπική της δουλειά που ήταν η γλυπτική αλλά και μέσα από την έμπρακτη υποστήριξη άλλων καλλιτεχνών”. Η Whitney χρηματοδότησε καλλιτέχνες, εκθέσεις, εκδόσεις, καλλιτεχνικά προγράμματα για φτωχούς μετανάστες και πολλά ακόμα. Βρήκε τον εαυτό της μέσα από την προσφορά προς τους άλλους. Και το κορυφαίο δώρο της, που άντεξε στο χρόνο ήταν το μουσείο που ίδρυσε το 1930.
Από τότε η κληρονομιά της συνεχίστηκε με αφοσίωση από τις επόμενες γενιές των γυναικών της οικογένειας, μεταξύ των οποίων είναι η εγγονή της Flora Miller Biddle και η δισέγγονή της Fiona Donovan.
Τα τελευταία χρόνια, η λέξη που έρχεται στο μυαλό επισκεπτών και κριτικών όταν θέλουν να περιγράψουν το ντιζάιν αυτού του υπέροχου κτιρίου του Ρέντσο Πιάνο είναι “γενναιόδωρο”: με την έννοια ότι δεν είναι απλώς ευρύχωρο από άποψη χωρητικότητας για κάθε είδους έργο τέχνης, αλλά επίσης με την έννοια ότι απλώνεται μέσα στην ζωή της πόλης, είναι φιλόξενο προς το κοινό, σε πλήρη αρμονία με την γειτονιά, είναι ανοιχτό, ηλιόλουστο και φωτεινό και ταυτόχρονα άνετο και ζεστό.
Ο αρχιτέκτονάς μας, Ρέντσο Πιάνο, έχει κάνει μια εξαιρετική δουλειά αναμιγνύοντας το δημόσιο με το ιδιωτικό. Έχει δημιουργήσει χώρους που είναι στα ανθρώπινα μέτρα μέσα από την επιλογή των υλικών και των διαστάσεων. Έχει συνδέσει τον κόσμο της τέχνης εντός του κτιρίου με την εμπειρία ενός κόσμου εκτός. Επιτρέποντας έτσι την ταυτόχρονη αναζήτηση τόσο της ουσίας της τέχνης αλλά και της ζωής. Με λίγα λόγια, με τη βοήθεια των ταλαντούχων, οραματιστών και αφοσιωμένων μελών του προσωπικού του μουσείου Whitney -ειδική μνεία εδώ για την Donna De Salvo την αναπληρώτρια διευθύντρια των καλλιτεχνικών προγραμμάτων και επικεφαλής των επιμελητών των εκθέσεων- έχει δημιουργήσει ένα μουσείο που αντιπροσωπεύει και προεκτείνει το όραμα της Gertrude Whitney για ένα σπίτι που θα αγκαλιάσει τη σύγχρονη τέχνη και τους καλλιτέχνες. Ακόμα και τα παλιότερα έργα ήταν πρωτοποριακά για την εποχή τους και με τον αποτελεσματικό τρόπο που παρουσιάζονται εδώ από τους επιμελητές κρατούν αυτούσια τη δύναμή τους, όπως τη μέρα που φτιάχτηκαν.
AdvertisementΌπως έγραψε και ο προκάτοχός μου Lloyd Goodrich τη μέρα των εγκαινίων του μουσείου στην 75η οδό το 1966, παρουσία της κόρης της Whitney, Flora Miller και της Πρώτης Κυρίας Τζάκι Κένεντυ, το μουσείο δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάει ότι ο καλλιτέχνης είναι η πηγή της τέχνης. Πρέπει να σεβόμαστε το όραμά του και δεν επιβάλλουμε ποτέ τις δικές μας απόψεις. Καλωσορίζουμε πάντα κάθε τι νέο και πρωτοποριακό. Αναγνωρίζουμε την πολυμορφία της σύγχρονης τέχνης και αγκαλιάζουμε όλες τις διαφορετικές τάσεις. Ξεπερνάμε τον στενό ορισμό του “Αμερικανού”, χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη τον τόπο καταγωγής ή την υπηκοότητα του κάθε καλλιτέχνη, από τη στιγμή που ζει και εργάζεται στη χώρα”.
Το μουσείο πιστεύει στη σημασία του παρόντος. Στη δύναμη που έχουν οι καλλιτέχνες να δρουν και να επηρεάζουν την καθημερινή ζωή μας, να διαμορφώνουν την αντίληψή μας με τρόπο που μπορεί ακόμα και να αλλάξει την πορεία της ιστορίας προς το καλύτερο. Η Gertrude Whitney και οι καλλιτέχνες που στηρίζουμε θα συμφωνούσαν απόλυτα με τα παρακάτω λόγια του προέδρου Μπάρακ Ομπάμα: “Η αλλαγή δεν θα έρθει αν περιμένουμε κάποιο άλλο πρόσωπο ή μια άλλη εποχή. Εμείς είμαστε αυτοί που περιμέναμε. Εμείς είμαστε η αλλαγή που αναζητούμε”.
Το μουσείο Whitney συντάσσεται με αυτή τη φιλοσοφία. Αυτός ακριβώς είναι ο σκοπός μας, να χρησιμεύσουμε σαν μία ανοιχτή πλατφόρμα για καλλιτέχνες που δηλώνουν με την τέχνη τους ότι ο κόσμος δεν περιορίζεται μόνο σε αυτά που βλέπουμε και βιώνουμε σήμερα. Μπορούμε να οραματιστούμε και να δημιουργήσουμε νέους κόσμους, όπως είπε και ο πρόεδρος Ομπάμα, εδώ και τώρα. Είμαστε εδώ για αυτούς τους καλλιτέχνες, όπως είναι και αυτοί εδώ για εμάς. Η νέα μας στέγη σχεδιάστηκε με αυτό το σκεπτικό. Αυτό είναι το δώρο μας στην πόλη μας, στη χώρα μας και στον κόσμο, ακριβώς όπως ήταν και της Gertrude Vanderbilt Whitney στην εποχή της.
AdvertisementΑυτή η προσφορά έχει γίνει πραγματικότητα χάρη σε πολλούς ανθρώπους, ειδικά από το Διοικητικό Συμβούλιο του μουσείου Whitney, Board of Trustees of the Whitney Museum, που απαρτίζεται από τους Bob Hurst, Brooke Neidich και τον Neil Bluhm. Αυτοί, όπως και πολλοί άλλοι γενναιόδωροι πολίτες πίστεψαν σε αυτό το έργο, όταν κάποιοι έλεγαν ότι δεν μπορεί να γίνει, επέμειναν κόντρα σε κάθε εμπόδιο και το υποστήριξαν όταν άλλοι έδειχναν δισταγμό. Όλοι εμείς εδώ σήμερα και οι μελλοντικοί επισκέπτες χρωστάμε ευγνωμοσύνη σε αυτούς τους υπέροχους ανθρώπους.
Και τώρα με μεγάλη μου χαρά σας παρουσιάζω τον δήμαρχο Μπιλ ντε Μπλάζιο.
Ο δήμαρχος Ντε Μπλάζιο είναι αποφασισμένος να αφήσει μια καλλιτεχνική κληρονομιά σε αυτή την πόλη που θα κρατήσει στο χρόνο. Το προηγούμενο καλοκαίρι, όχι πολύ καιρό μετά την εκλογή του, ανακοίνωσε με περηφάνια μαζί με τον υπεύθυνο των οικονομικών Stringer και τον υπεύθυνο για τα σχολεία Farina μία αύξηση της τάξεως των 23 εκατομμυρίων δολαρίων για την ενίσχυση της καλλιτεχνικής διδασκαλίας στα δημόσια σχολεία της Νέας Υόρκης. Εύγε! Όπως είπε και ο ίδιος: “θέλουμε κάθε παιδί να έρθει σε επαφή με τη σπίθα που ξεπηδάει από την εκμάθηση νέων δραστηριοτήτων που τα ενθουσιάζουν. Και τόσο συχνά μαθαίνοντας ένα μουσικό όργανο, εμβαθύνοντας σε μία καλλιτεχνική δραστηριότητα ή ανεβαίνοντας πάνω στη σκηνή, οδηγούνται στο να ανακαλύψουν τον προσωπικό τους τρόπο έκφρασης”.
AdvertisementΚαι βλέπω τόσους νέους ανθρώπους γύρω μου σήμερα. Είμαστε τυχεροί που έχουμε έναν δήμαρχο που μοιράζεται μαζί μας την πίστη ότι η τέχνη είναι δικαίωμα και όχι προνόμιο. Σας ευχαριστώ.
