Μετά από 14 χρόνια στην εξουσία της Σερβίας, η εποχή του Αλεξάνταρ Βούτσιτς αποτελεί παρελθόν, καθώς η «Φοιτητική Λίστα», κατάφερε να συγκεντρώσει το 52% των ψήφων, εξασφαλίζοντας 138 έδρες, έναντι 39,2% της συμμαχίας υπό το Σερβικό Προοδευτικό Κόμμα (SNS) που κυβερνάει. Το κυβερνών κόμμα αποκτά 97 έδρες, ενώ τις υπόλοιπες καταλαμβάνουν κόμματα μειονοτήτων.
Το βράδυ της Κυριακής 25 Οκτωβρίου, δεκάδες χιλιάδες πολίτες βγήκαν στους δρόμους του Βελιγραδίου και άλλων πόλεων της Σερβίας για να πανηγυρίσουν για το εκλογικό αποτέλεσμα, εκφράζοντας την ελπίδα τους για την επόμενη μέρα. Ωστόσο, παραμένει ερώτημα ποιος θα ηγηθεί του κινήματος και πώς θα ασκήσει την εξουσία αυτό το ετερόκλητο πολιτικό μείγμα που συνασπίστηκε για να αμφισβητήσει την κυριαρχία του Βούτσιτς.
Η μάχη κατά της διαφθοράς
Το κίνημα αυτό γεννήθηκε μέσα από διαμαρτυρίες κατά της εκτεταμένης διαφθοράς που μαστίζει τη Σερβία και τον τραγικό θάνατο 16 ανθρώπων από την κατάρρευση του στεγάστρου στον σιδηροδρομικό σταθμό του Νόβι Σαντ, της δεύτερης μεγαλύτερης πόλης της χώρας. Η τραγωδία έγινε το 2024 και πυροδότησε σφοδρές αντιδράσεις στην κοινή γνώμη.
Tens of thousands celebrated in Belgrade and across Serbia after populist leader Aleksandar Vucic stepped down following a landslide win for a student-backed movement. All eyes are on how the new leaders will govern https://t.co/TAub9toVE8 https://t.co/FEcKUzji0P
— Reuters (@Reuters) October 26, 2026
Η νίκη των φοιτητών σηματοδοτεί μια βαθιά πολιτική αλλαγή στη χώρα των περίπου 6 εκατομμυρίων κατοίκων και θυμίζει την ήττα του Βίκτορ Όρμπαν στην Ουγγαρία τον Απρίλιο. Παράλληλα, ενδέχεται να αποτελέσει πηγή έμπνευσης και για άλλα φοιτητικά κινήματα που έχουν ξεσπάσει σε ολόκληρη την Ευρώπη τις τελευταίες εβδομάδες, διεκδικώντας καλύτερο επίπεδο εκπαίδευσης και προοπτικές στη ζωή και την εργασία, επισημαίνεται σε νέα ανάλυση του Reuters.
Το κίνημα αποτελείται από καθηγητές πανεπιστημίου, ηθοποιούς και αγρότες. Δεν είναι ξεκάθαρο ποιος έχει ηγετικό ρόλο σε αυτό. Έτσι, παραμένει ασαφές ποιο πρόσωπο θα οριστεί πρωθυπουργός και ποιοι θα στελεχώσουν τις υπόλοιπες κρίσιμες θέσεις, προκειμένου να εφαρμοστεί η ατζέντα των φοιτητών, η οποία αφορά εγχώρια ζητήματα, όπως στοχεύει στην πατάξη της διαφθοράς και τη βελτίωση της εκπαίδευσης.
«Αυτή η διαφθορά που έχει εισχωρήσει σε κάθε πτυχή της ζωής μας. Φυσικά και θα αλλάξει αυτό, ελπίζουμε ότι θα προχωρήσουμε σταδιακά προς μία τέτοια αλλαγή για την κοινωνία μας», δήλωσε η 60χρονη Σβετλάνα Καραγκιοζίδου, υπάλληλος στον τομέα των ασφαλειών.
Ανάμεσα στις εξέχουσες προσωπικότητες του κινήματος περιλαμβάνονται ο επικεφαλής της λίστας των υποψηφίων, καρδιολόγος Ηλίας Σρδάνοβιτς (Ilija Srdanovic), ο πρώην διοικητής της κεντρικής τράπεζας Ντέγιαν Σόσκιτς (Dejan Soskic) και ο Ράντομιρ Σάιτσιτς (Radomir Sajcic), καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου, ο οποίος μίλησε εκ μέρους των φοιτητών μετά τη νίκη τους.
Παρ’ όλα αυτά, δεν υποδέχτηκαν όλοι με ενθουσιασμό την αλλαγή. «Το να αλλάξει η χώρα τόσο ξαφνικά και με μιας, δεν μου αρέσει. Δεν ξέρω καν ποιος βρίσκεται από πίσω, ποιοι είναι αυτοί οι άνθρωποι και ποιος θα κυβερνήσει τη χώρα», ανέφερε η 60χρονη δημοτική υπάλληλος Σένκα Ράντακοβιτς.
Από την πλευρά τους, ο Βούτσιτς και το SNS αρνήθηκαν επανειλημμένα τις κατηγορίες περί καταστολής και διαφθοράς.
Πηγή: Reuters
