Σοβαρά ερωτήματα έχουν προκύψει μετά το επεισόδιο της μυστικής αλλαγής αεροσκάφους του Ντόναλντ Τραμπ κατά την αναχώρησή του από την Τουρκία, εξαιτίας φερόμενης απειλής από το Ιράν.
Σε ανάλυσή του CNN εστιάζει στην απόφαση να ληφθούν έκτακτα μέτρα για την προστασία του προέδρου – κάτι που χαρακτηρίζει απολύτως θεμιτό αλλά και σε όσα ακολούθησαν.
Στην απόκρυψη της επιχείρησης ακόμη και μετά την παρέλευση του κινδύνου, στο γεγονός ότι δημοσιογράφοι και κυβερνητικά στελέχη χρησιμοποιήθηκαν εν αγνοία τους ως «δολώματα», αλλά και στην αντίφαση ανάμεσα στην κινητοποίηση του Λευκού Οίκου και στις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις του Τραμπ ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν έχουν συνθλιβεί.
Την ύπαρξη της μυστικής επιχείρησης αποκάλυψε αρχικά η Washington Post αργά τη Δευτέρα, με το CNN και άλλα αμερικανικά μέσα να επιβεβαιώνουν στη συνέχεια τις βασικές λεπτομέρειες.
Ήταν ήδη γνωστό ότι, λόγω ανησυχιών για την ασφάλεια, ο Λευκός Οίκος είχε ακυρώσει το σχέδιο επιστροφής του Τραμπ με το νεότερο, καταριανής προέλευσης αεροσκάφος που χρησιμοποιεί ως Air Force One και είχε επιλέξει το παλαιότερο προεδρικό Boeing, το οποίο διαθέτει ισχυρότερα συστήματα προστασίας. Δεδομένου ότι η Τουρκία συνορεύει με το Ιράν, η επιλογή αυτή από μόνη της δεν θα προκαλούσε ιδιαίτερη εντύπωση.
Όπως αποδείχθηκε, όμως, το πραγματικό σχέδιο ήταν πολύ πιο περίπλοκο. Ο Τραμπ επιβιβάστηκε αρχικά στο παλαιότερο Air Force One, δημιουργώντας την εντύπωση ότι θα αναχωρούσε με αυτό. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε κρυφά, μέσω οχήματος τροφοδοσίας, σε ένα μικρότερο αεροσκάφος της Πολεμικής Αεροπορίας, τύπου C-32A, με το οποίο πέταξε προς τη Βρετανία.
Εκεί ο Αμερικανός πρόεδρος επιβιβάστηκε ξανά κρυφά στο παλαιό Air Force One και στη συνέχεια αποβιβάστηκε μπροστά στις κάμερες, ώστε να διατηρηθεί η εντύπωση ότι είχε ταξιδέψει με αυτό. Κατόπιν επιβιβάστηκε στο νεότερο αεροσκάφος που του έχει δωρίσει το Κατάρ για την επιστροφή του στις ΗΠΑ.
Γιατί ο Λευκός Οίκος συνέχισε να αποκρύπτει την επιχείρηση;
Το πρώτο ερώτημα που θέλει το CNN είναι γιατί ο Τραμπ και ο Λευκός Οίκος συνέχισαν να αποκρύπτουν όσα είχαν συμβεί ακόμη και όταν η φερόμενη απειλή είχε πλέον παρέλθει.
Η χρήση αεροσκαφών-«δολωμάτων» για την προστασία ενός Αμερικανού προέδρου δεν αποτελεί πρωτοφανή πρακτική.
Το 2000, ο τότε πρόεδρος Μπιλ Κλίντον είχε χρησιμοποιήσει αεροσκάφος χωρίς διακριτικά κατά τη διάρκεια ταξιδιού του στο Πακιστάν, καθώς οι αμερικανικές υπηρεσίες φοβούνταν ότι τρομοκράτες, όπως ο Οσάμα μπιν Λάντεν, θα μπορούσαν να επιχειρήσουν να καταρρίψουν το αεροσκάφος του. Υπήρχε όμως μια κρίσιμη διαφορά. Ο Κλίντον αποβιβάστηκε λίγο αργότερα από το αεροσκάφος χωρίς διακριτικά, αποκαλύπτοντας ουσιαστικά το τέχνασμα, ενώ, σύμφωνα με τη Washington Post, ο Λευκός Οίκος είχε ενημερώσει εκ των προτέρων και εμπιστευτικά τον επικεφαλής της Ένωσης Ανταποκριτών του Λευκού Οίκου.
Στην περίπτωση του Τραμπ, αντίθετα, η κυβέρνηση συνέχισε να καλλιεργεί την εντύπωση ότι ο πρόεδρος είχε πραγματοποιήσει το ταξίδι με το παλαιό Air Force One. Μάλιστα, κατά τη διάρκεια συνομιλίας με δημοσιογράφους στην πτήση από τη Βρετανία προς τις ΗΠΑ, ο Τραμπ ρωτήθηκε ευθέως εάν είχε υπάρξει συγκεκριμένο ζήτημα ασφαλείας. «
Όχι. Όχι. Γιατί να υπάρχει;» απάντησε. Οταν οι δημοσιογράφοι επέμειναν σχετικά με την ύπαρξη συγκεκριμένης απειλής, απέφυγε να απαντήσει ευθέως. «Δέχομαι απειλές συνεχώς», είπε. «Είμαι ο νούμερο ένα στη λίστα τους πριν από εσάς. Αλλά αν φύγω εγώ, φεύγετε κι εσείς».
Σύμφωνα με συνεργάτη των Δημοκρατικών σε θέματα εθνικής ασφάλειας, ούτε η λεγόμενη «Gang of Eight», η ομάδα των κορυφαίων στελεχών του Κογκρέσου που ενημερώνονται για τις πλέον ευαίσθητες πληροφορίες εθνικής ασφάλειας, είχε ενημερωθεί για το περιστατικό. Όπως σημείωσε, μπορεί το Κογκρέσο να μην εμπλέκεται άμεσα στη διαχείριση των προεδρικών μετακινήσεων, θα έπρεπε όμως να είχε ενημερωθεί για την ίδια την απειλή.
Χρησιμοποιήθηκαν δημοσιογράφοι και στελέχη ως «δόλωμα»;
Το δεύτερο και ίσως σοβαρότερο ερώτημα αφορά τους ανθρώπους που ταξίδεψαν όντως με το παλαιό Air Force One. Δημοσιογράφοι και στελέχη της αμερικανικής κυβέρνησης επιβιβάστηκαν στο αεροσκάφος χωρίς να γνωρίζουν ότι ο Τραμπ είχε μεταφερθεί σε άλλο. Εφόσον η απειλή κρίθηκε αρκετά σοβαρή ώστε να απαιτεί μια τόσο περίπλοκη επιχείρηση παραπλάνησης, το CNN θέτει το ερώτημα εάν οι συγκεκριμένοι επιβάτες χρησιμοποιήθηκαν ουσιαστικά, και εν αγνοία τους, ως «δόλωμα».
