Το ηφαίστειο Μασάγια στη Νικαράγουα βρίσκεται σε απόσταση 20 περίπου χλμ από κατοικημένες περιοχές όπου ζουν δύο εκατομμύρια άνθρωποι και αποτελεί δημοφιλή τουριστικό προορισμό λόγω της λίμνης λάβας του, ωστόσο πρόσφατα ερευνητές ανακάλυψαν ότι από κάτω του υπάρχουν δύο νέες πηγές μάγματος, υπογραμμίζοντας τη σημασία της κατανόησης του τρόπου με τον οποίο λειτουργούν τα ηφαίστεια- ειδικά αυτά που μπορεί να απειλήσουν ανθρώπινους πληθυσμούς.
Ερευνητές του Penn State (Pennsylvania State University) χρησιμοποίησαν δορυφορικά δεδομένα για να εξετάσουν πώς το έδαφος γύρω από το ηφαίστειο Μασάγια άλλαξε μέσα σε διάστημα έξι ετών. Αυτό που διαπίστωσαν ήταν πως υπήρχε μια περίοδος κατάπτωσης/ υποχώρησης του εδάφους και μετά ανύψωσής του ξανά. Η αλλαγή αυτή ερμηνεύτηκε ως διόγκωση του κύριοι κοιτάσματος λάβας, πιθανώς από μια νέα πηγή σε μεγάλο βάθος. Επίσης, παρατήρησαν την περιοχή γύρω από τον κύριο κρατήρα του ηφαιστείου (Σαντιάγκο) και τη λίμνη λάβας να «ξεφουσκώνουν» κατά τη διάρκεια ολόκληρης της περιόδου μελέτης, υποδεικνύοντας ότι από κάτω υπάρχει ένα πολύπλοκο σύστημα κίνησης/ τροφοδότησης με λάβα.
Τα ευρήματα της έρευνας δημοσιεύτηκαν στο Geophysical Research Letters. «Οι παρατηρήσεις αυτές βοηθούν τους επιστήμονες να κατανοήσουν καλύτερα πώς κινείται το μάγμα κάτω από το Μασάγια και θα μπορούσαν να βελτιώσουν την παρακολούθηση και την πρόγνωση εκρήξεων στο μέλλον» είπε η Λίζι Τζόνσον, lead author του επιστημονικού άρθρου.
Το ηφαίστειο Μασάγια είναι ιδιαίτερα πολύπλοκο και βρίσκεται κοντά στη Μανάγκουα. Τα συστήματα μάγματός του είναι πολύπλοκα και δυναμικά, οπότε πολλά πράγματα σχετικά με αυτά παραμένουν άγνωστα- και ιδιαίτερου ενδιαφέροντος για τους ερευνητές.
«Το να κατανοηθεί σε βάθος η ηφαιστειακή δραστηριότητα του Μασάγια και οι σχετικοί κίνδυνοι είναι κρίσιμης σημασίας, καθώς περίπου 2 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν κοντά στο Μασάγια και η καλντέρα είανι εθνικός δρυμός και δημοφιλής τουριστικός προορισμός» είπε η Τζόνσον. «Αν και το Μασάγια παρουσίασε τελευταία φορά μεγάλη ροή λάβας το 1772, η συνεχής έκλυση αερίων του παράγει επικίνδυνα υψηλές συγκεντρώσεις ηφαιστειακού αερίου διοξειδίου του θείου».
Κατά την περίοδο μελέτης 2018- 2024 οι ερευνητές διαπίστωσαν πως το έδαφος της καλντέρας πρώτα υποχώρησε και μετά ανέβηκε ξανά. «Όταν υποχωρεί αυτό σημαίνει ότι υπάρχει πιθανότατα που απομακρύνεται από το ηφαίστειο, αλλά όταν το έδαφος αρχίζει να υψώνεται ξανά, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι υπάρχει δυνητικά νέο μάγμα που εισέρχεται» είπε η Τζόνσον. «Ταυτόχρονα, η περιοχή γύρω από τον ενεργό κρατήρα Σαντιάγκο ξεφούσκωσε ολόκληρη την περίοδο μελέτης ανεξάρτητα της μετάβασης στη διόγκωση του κυρίου κοιτάσματος. Αυτό υποδεικνύει πως το “υδραυλικό” σύστημα είναι πιο πολύπλοκο, και αυτό θα μπορούσε να οφείλεται στη μείωση του μάγματος σε ένα δεύτερο, πιο ρηχό κοίτασμα» πρόσθεσε.
