Οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου 2026 στις Ηνωμένες Πολιτείες έφεραν θρίαμβο για τους Δημοκρατικούς και βαριά ήττα για τους Ρεπουμπλικάνους, ανοίγοντας νέο κύκλο πιέσεων για τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Ο καθηγητής Δημήτρης Τσαρούχας, από το Πανεπιστήμιο Virginia Tech, μιλά στον Αντώνη Φουρλή για τα αίτια του αποτελέσματος, τις συνέπειές του στο εσωτερικό και στη διεθνή σκηνή, και τις εξελίξεις που αφορούν την Ελλάδα.
Έχει “πατέρα” η ήττα; Ο Δημήτρης Τσαρούχας απαντά σε 5 ερωτήσεις από την HuffPost, την ώρα που οι Αμερικανοί παρακολουθούν τη ροή των αποτελεσμάτων, με το εύρος της νίκης των Δημοκρατικών να αιφνιδιάζει τον Λευκό Οίκο, ενώ δεν διστάζει να τον κατονομάσει “χρεώνοντας” το μεγάλο μερίδιο ευθύνης προσωπικά στον Τραμπ.
Τι σημαίνει αυτό το εντυπωσιακό εκλογικό αποτέλεσμα; Είναι περισσότερο ένας θρίαμβος για τους Δημοκρατικούς ή μία βαριά ήττα και αποτυχία των Ρεπουμπλικάνων;
Πρόκειται για μια παταγώδη αποτυχία, που χρεώνεται σε μεγάλο βαθμό στον Πρόεδρο Τραμπ. Στα μάτια των Αμερικανών ψηφοφόρων, ο Τραμπ είναι υπεύθυνος για την τεράστια αύξηση του κόστους ζωής στις Ηνωμένες Πολιτείες, ως αποτέλεσμα του πολέμου στο Ιράν. Θεωρείται επίσης υπεύθυνος για μια σειρά κινήσεων που σηματοδοτούν διαφθορά ή σπατάλη, την ώρα που η αμερικανική κοινωνία δοκιμάζεται. Είναι χαρακτηριστικό ότι καταγράφεται μία σαρωτική ήττα για τους Ρεπουμπλικάνους σε Πολιτείες όπως το Tέξας, το Κάνσας και η Τζόρτζια. Ιστορικά προπύργια που πέρασαν στους Δημοκρατικούς έπειτα από δεκαετίες σε ορισμένες περιπτώσεις…
Ποιος φταίει περισσότερο για την ήττα;
Ο Τραμπ δηλώνει ότι έκανε για αρκετούς υποψηφίους των Ρεπουμπλικάνων περισσότερα απ’ όσα έκαναν οι ίδιοι για τον εαυτό τους. Αυτό είναι το αφήγημά του και αυτή είναι γενικότερα η συμπεριφορά του. Το αποτέλεσμα, όμως, είναι ότι θα βρεθεί τώρα υπό πίεση, και στο εσωτερικό και στη διεθνή σκηνή. Η πρόβλεψη που έκαναν πολλοί αναλυτές είναι τώρα πιθανό να επιβεβαιωθεί και να δούμε κινήσεις εξαγωγής της έντασης, με σοβαρές συνέπειες στη διεθνή σκηνή, που δεν θα διευκολύνουν όμως την κατάσταση και μέσα στις ΗΠΑ, καθώς ο πόλεμος τα κάνει ήδη όλα δυσκολότερα, τόσο στην παγκόσμια όσο και στην αμερικανική οικονομία.
Τι αλλάζει για τον Πρόεδρο από εδώ και πέρα;
Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα των εκλογών, η πολιτική του Προέδρου Τραμπ δύσκολα θα μεταβληθεί ριζικά. Στο εσωτερικό, η νομοθετική διαδικασία θα είναι πάρα πολύ δύσκολη, αφού οι Δημοκρατικοί θα ελέγχουν και τα δύο νομοθετικά σώματα. Πρακτικά, μπορεί να δούμε αδυναμία σε επίπεδο νομοθέτησης, ενώ ήδη ο Πρόεδρος προϊδεάζει με τις δικές του δηλώσεις για άσκηση βέτο. Ταυτόχρονα, θεωρείται βέβαιο ότι θα αντικαταστήσει τον υπουργό Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα σταματήσουν οι αμερικανικές επιχειρήσεις.
Έρχονται εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο ή σε σχέση με την Ελλάδα;
Εκτιμώ ότι δεν πρόκειται να αλλάξει η αμερικανική πολιτική στη συγκεκριμένη περιοχή. Αποτελεί, πάντως, σημαντική επιτυχία η εκλογή του Κρις Πάπας στη Γερουσία, όπως διαφαίνεται με βάση τα αποτελέσματα στο New Hampshire. Ανάλογες επιτυχίες καταγράφονται και με την εκλογή άλλων προσώπων με ελληνική καταγωγή στο Κογκρέσο, που μπορούν να συμβάλουν στην προώθηση ελληνικών θέσεων. Όμως δεν πιστεύω ότι θα αλλάξει δραματικά κάτι σε σχέση με την Ελλάδα, ή την Τουρκία ή το Ισραήλ. Παραμένουν, ωστόσο, οι κίνδυνοι που έχει ήδη δημιουργήσει η πολιτική του Τραμπ, καθώς συνεχίζονται η κρίση και η σύγκρουση με το Ιράν.
Θα υπάρξουν εσωκομματικές εξελίξεις σε Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικάνους;
Είναι λογικό να αρχίσουν έντονες συζητήσεις και στα δύο στρατόπεδα, στο πλαίσιο της αποτίμησης του εκλογικού αποτελέσματος. Οι Δημοκρατικοί θα αναζητήσουν ηγέτη για τις επόμενες προεδρικές εκλογές. Οι Ρεπουμπλικάνοι θα αναζητήσουν τα αίτια της ήττας και θα περάσουν αναγκαστικά σε συζήτηση για τις ευθύνες γι’ αυτή την εκλογική αποτυχία. Είναι γεγονός ότι και στα δύο κόμματα αυτές οι ενδιάμεσες εκλογές θα φέρουν πολλές συζητήσεις και θα ακολουθήσουν αποφάσεις με ορίζοντα την προεδρική εκλογή.
