Δημοσιογραφική επιμέλεια Τέρενς Κουίκ – Αναστασία Κολυβά
Η Βρετανία βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν νέο πολιτικό σεισμό, μετά τη δημοσιοποίηση νέου πακέτου εγγράφων για τον διορισμό του Πίτερ Μάντελσον στη θέση του πρεσβευτή του Ηνωμένου Βασιλείου στην Ουάσιγκτον.
Νέες αποκαλύψεις για την υπόθεση Μάντελσον
Πρόκειται για περισσότερες από 1.000 σελίδες εγγράφων, μηνυμάτων και εσωτερικής αλληλογραφίας, που παραδόθηκαν στη Βουλή έπειτα από κοινοβουλευτική απαίτηση και επαναφέρουν με ορμή ένα ερώτημα που απειλεί ευθέως την Ντάουνινγκ Στριτ: πώς ένας πολιτικός με τόσο βεβαρημένο ιστορικό σχέσεων με τον Τζέφρι Επσταϊν βρέθηκε στην πιο ευαίσθητη διπλωματική θέση της Βρετανίας;
Ο Πίτερ Μάντελσον δεν είναι τυχαίο πρόσωπο. Υπήρξε ένας από τους πιο ισχυρούς αρχιτέκτονες των «Νέων Εργατικών» του Τόνι Μπλερ, υπουργός, επίτροπος της Ε.Ε. και διαχρονικός παίκτης στους διαδρόμους της εξουσίας. Όμως η πολιτική του διαδρομή συνοδεύτηκε από σκάνδαλα, παραιτήσεις και, τα τελευταία χρόνια, από τη βαριά σκιά της σχέσης του με τον Τζέφρι Επσταϊν, τον Αμερικανό χρηματιστή που καταδικάστηκε για σεξουαλικά εγκλήματα και πέθανε στη φυλακή το 2019, ενώ ανέμενε δίκη για sex trafficking.
Σύμφωνα με τα βρετανικά και διεθνή μέσα, τα νέα έγγραφα αφορούν τον τρόπο με τον οποίο προχώρησε ο διορισμός Μάντελσον στην Ουάσιγκτον, παρά τις προειδοποιήσεις που είχαν ήδη διατυπωθεί γύρω από την καταλληλότητά του. Η υπόθεση είναι πολιτικά εκρηκτική για τον Κιρ Στάρμερ, καθώς ο ίδιος έχει παραδεχθεί ότι ο διορισμός ήταν λάθος, επιμένοντας όμως ότι ακολουθήθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες και ότι κρίσιμες εισηγήσεις ασφαλείας δεν έφτασαν εγκαίρως στο γραφείο του.
Το πρόβλημα για τον Βρετανό πρωθυπουργό είναι ότι τα έγγραφα δεν φαίνεται να διαλύουν τις σκιές. Αντιθέτως, ενισχύουν την εικόνα ενός διορισμού που έγινε μέσα σε πολιτική βιασύνη, με ελλιπή καταγραφή των μέτρων που υποτίθεται ότι είχαν ληφθεί για να αντιμετωπιστούν ζητήματα ασφαλείας. Βρετανικά δημοσιεύματα αναφέρουν ότι η υπηρεσία ασφαλείας που εξέτασε τον φάκελο είχε εντοπίσει σοβαρά «κόκκινα φώτα», όχι μόνο λόγω του Επσταϊν, αλλά και εξαιτίας επαφών του Μάντελσον με πρόσωπα και συμφέροντα σε Κίνα, Ρωσία και Ισραήλ.
Ακόμη πιο επιβαρυντικό είναι το γεγονός ότι ορισμένα κρίσιμα έγγραφα δεν δημοσιοποιούνται, καθώς φέρεται να έχουν παρακρατηθεί λόγω αστυνομικής έρευνας. Η έρευνα αφορά ισχυρισμούς ότι ο Μάντελσον ενδέχεται να είχε διαρρεύσει ευαίσθητες κυβερνητικές πληροφορίες στον Επσταϊν την περίοδο που βρισκόταν σε δημόσιο αξίωμα. Ο ίδιος δεν κατηγορείται για σεξουαλικά αδικήματα, ωστόσο η σχέση του με τον Επσταϊν έχει εξελιχθεί σε πολιτικό ναρκοπέδιο.
Η υπόθεση είχε ήδη κοστίσει στον Μάντελσον τη θέση του στην Ουάσιγκτον. Η απομάκρυνσή του ήρθε μετά τη δημοσιοποίηση στοιχείων που έδειχναν ότι η σχέση του με τον Επσταϊν ήταν βαθύτερη και μακροβιότερη απ’ όσο είχε παρουσιαστεί αρχικά. Μεταξύ άλλων, είχαν έρθει στο φως μηνύματα στα οποία ο Μάντελσον φέρεται να ενθάρρυνε τον Επσταϊν να «παλέψει» για πρόωρη αποφυλάκιση, μετά την καταδίκη του το 2008 για αδικήματα που αφορούσαν ανήλικη.
Το σκάνδαλο Μάντελσον δεν αφορά πλέον μόνο έναν πρώην πρεσβευτή. Αγγίζει τον ίδιο τον Στάρμερ, την κρίση εμπιστοσύνης στο εσωτερικό των Εργατικών και την αξιοπιστία του βρετανικού κράτους σε θέματα εθνικής ασφάλειας. Για την αντιπολίτευση, το ερώτημα είναι απλό: ποιος γνώριζε τι και πότε;
Για τη Ντάουνινγκ Στριτ, η απάντηση είναι πολιτικά επώδυνη, γιατί κάθε νέα σελίδα των εγγράφων μοιάζει να ανοίγει περισσότερα ερωτήματα απ’ όσα κλείνει. Στο επίκεντρο όλων παραμένει ο Τζέφρι Επσταϊν, η υπόθεση του οποίου δεν σταμάτησε ποτέ να δηλητηριάζει την πολιτική ζωή σε ΗΠΑ και Βρετανία. Ο Επσταϊν υπήρξε για χρόνια μέλος ενός διεθνούς κύκλου πλούτου, εξουσίας και επιρροής.
Στη λίστα των επαφών του, στις φωτογραφίες, στα αρχεία πτήσεων και στην αλληλογραφία του εμφανίζονται πολιτικοί, επιχειρηματίες, ακαδημαϊκοί, τραπεζίτες και διασημότητες. Η παρουσία ενός ονόματος στα αρχεία δεν συνιστά από μόνη της απόδειξη εγκληματικής συμπεριφοράς. Όμως η έκταση του δικτύου του Επσταϊν και η δυνατότητά του να κινείται δίπλα στους πιο ισχυρούς ανθρώπους του πλανήτη παραμένουν το πιο σκοτεινό κεφάλαιο της υπόθεσης.
Η γνωριμία με τον κύκλο Τραμπ
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο έχει επανέλθει και το όνομα του Ντόναλντ Τραμπ. Ο Τραμπ και ο Επσταϊν γνωρίζονταν κοινωνικά από τη δεκαετία του 1990 και είχαν εμφανιστεί σε κοινές κοινωνικές εκδηλώσεις, ιδίως στη Φλόριντα και τη Νέα Υόρκη.
Ο Τραμπ έχει αρνηθεί ότι γνώριζε τις εγκληματικές δραστηριότητες του Επσταϊν και έχει υποστηρίξει ότι διέκοψε τις σχέσεις του μαζί του χρόνια πριν από τη μεγάλη ποινική εμπλοκή του χρηματιστή. Παρ’ όλα αυτά, η παρουσία του ονόματός του σε συζητήσεις γύρω από τα Epstein files εξακολουθεί να προκαλεί πολιτική πίεση στις ΗΠΑ, ιδίως καθώς το Κογκρέσο ζητά περισσότερη διαφάνεια για το τι έχει δοθεί στη δημοσιότητα και τι παραμένει κρυφό.
Η νέα δημοσιοποίηση εγγράφων δεν φαίνεται να κλείνει την υπόθεση. Αντιθέτως, την κρατά ανοιχτή στο πιο επικίνδυνο σημείο της: εκεί όπου η προσωπική κρίση ενός πρωθυπουργού, οι διαδικασίες ασφαλείας του κράτους και το δηλητηριώδες αποτύπωμα του Επσταϊν συναντώνται σε ένα πολιτικό σκάνδαλο που απειλεί να αφήσει βαθιά σημάδια στη Βρετανία.
