Το 79% των Ευρωπαίων θεωρεί ότι η ψηφιακή πολιτική αποτελεί υψηλή ή πολύ υψηλή προτεραιότητα για το μέλλον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το νέο Ειδικό Ευρωβαρόμετρο «Digital Decade 2026» (Ψηφιακή Δεκαετία 2026) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής· στην Ελλάδα το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώνεται επίσης στο 79%.
Οι Έλληνες εμφανίζονται ιδιαίτερα θετικοί απέναντι στην ιδέα μιας πιο αυτόνομης ευρωπαϊκής ψηφιακής πολιτικής, στηρίζοντας τις επενδύσεις σε ευρωπαϊκές ψηφιακές υποδομές και τη μείωση της εξάρτησης από τεχνολογίες τρίτων χωρών. Την ίδια στιγμή, καταγράφουν από τα υψηλότερα επίπεδα ανησυχίας στην ΕΕ για τις επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης, με το 94% να ζητεί αυστηρότερη ρύθμιση της τεχνολογίας και το 57% να θεωρεί τις πιθανές απώλειες θέσεων εργασίας βασικό εμπόδιο για την ευρύτερη χρήση εργαλείων παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης.
Ισχυρή στήριξη στην ευρωπαϊκή ψηφιακή αυτονομία
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι πολίτες τάσσονται καθαρά υπέρ ενός πιο αυτόνομου ψηφιακού μέλλοντος. Το 85% ζητεί επενδύσεις σε υποδομές που αναπτύσσονται και ελέγχονται στην Ευρώπη, το 82% επιθυμεί μείωση της εξάρτησης από τεχνολογίες τρίτων χωρών και το 80% θεωρεί σημαντικό η ΕΕ να καταστεί παγκόσμιος ηγέτης στην τεχνολογική καινοτομία και τις υποδομές.
Περισσότεροι από τους μισούς Ευρωπαίους (58%) δηλώνουν μάλιστα διατεθειμένοι να στραφούν σε ευρωπαϊκό πάροχο ψηφιακών υπηρεσιών ακόμη και με υψηλότερο κόστος. Οι κυριότεροι λόγοι είναι η μεγαλύτερη ασφάλεια και αξιοπιστία (50%), η καλύτερη προστασία προσωπικών δεδομένων (49%), οι σαφέστεροι κανόνες και η προστασία των καταναλωτών (39%), η μείωση της εξάρτησης από τρίτες χώρες (33%) και η στήριξη της ευρωπαϊκής οικονομίας και ανταγωνιστικότητας (30%).
Στην Ελλάδα, το 93% ζητεί στενότερη συνεργασία της ΕΕ και των κρατών-μελών για την ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας, έναντι 91% στην ΕΕ, ενώ το 90% στηρίζει κοινές δράσεις για την ενίσχυση των ψηφιακών δεξιοτήτων, έναντι 88% στο σύνολο της Ένωσης. Παράλληλα, το 83% τάσσεται υπέρ της ανάπτυξης ανεξάρτητων ευρωπαϊκών ψηφιακών υποδομών, όπως δίκτυα 5G, υπολογιστικό νέφος και ημιαγωγοί.
Το 85% των Ελλήνων θεωρεί επίσης ότι η ΕΕ πρέπει να δίνει προτεραιότητα σε υποδομές που αναπτύσσονται και ελέγχονται στην Ευρώπη, ενώ το 82% ζητεί μείωση της εξάρτησης από τεχνολογίες τρίτων χωρών, ποσοστά αντίστοιχα με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι το 72% των Ελλήνων συμφωνεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι από τους παγκόσμιους ηγέτες στην ψηφιακή καινοτομία και τεχνολογία, έναντι μόλις 54% στην ΕΕ.
Μεγαλύτερες προσδοκίες από τις ψηφιακές τεχνολογίες
Οι Ευρωπαίοι θεωρούν ότι τη μεγαλύτερη θετική επίδραση την επόμενη δεκαετία θα έχουν οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας (55%), οι πράσινες τεχνολογίες (50%), η ταχύτερη συνδεσιμότητα (42%) και η τεχνητή νοημοσύνη (39%).
Οι Έλληνες εμφανίζονται ακόμη πιο θετικοί σε ορισμένους τομείς. Το 69% θεωρεί ότι οι ψηφιακές τεχνολογίες υγείας θα έχουν τον μεγαλύτερο θετικό αντίκτυπο, το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ, έναντι 55% στο σύνολο της Ένωσης.
Αντίστοιχα, το 60% αναφέρει τις ταχύτερες συνδέσεις διαδικτύου και τα δίκτυα 5G και 6G, επίσης το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ, έναντι 42% στον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ακολουθούν οι πράσινες ψηφιακές τεχνολογίες με 59% έναντι 50% στην ΕΕ.
Στην τεχνητή νοημοσύνη και τον αυτοματισμό, Ελλάδα και Ευρωπαϊκή Ένωση συγκλίνουν στο 39%.
Οι πιο αυστηροί στην Ευρώπη απέναντι στην ΤΝ
Περίπου τέσσερις στους δέκα Ευρωπαίους χρησιμοποιούν εργαλεία παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα και, μεταξύ αυτών, σχεδόν επτά στους δέκα δηλώνουν ότι αύξησαν τη χρήση τους τον τελευταίο χρόνο.
Παράλληλα, το 80% των Ευρωπαίων θεωρεί ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης πρέπει να ρυθμίζεται προσεκτικά, ακόμη κι αν αυτό συνεπάγεται περιορισμούς για τις εταιρείες που αναπτύσσουν τα σχετικά συστήματα.
Στην Ελλάδα, το ποσοστό αυτό εκτοξεύεται στο 94%, το υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών. Μόλις το 4% θεωρεί ότι η ανάπτυξη της τεχνολογίας πρέπει να γίνεται με όσο το δυνατόν λιγότερους περιορισμούς, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος ανέρχεται στο 15%.
Ορίστε η παράγραφος αναδιατυπωμένη ώστε να εισάγει ρητά το ερώτημα:
Παράλληλα, οι Έλληνες καταγράφουν από τα υψηλότερα επίπεδα ανησυχίας στην Ευρώπη για τις επιπτώσεις της παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης. Πιο ειδικά, στο ερώτημα ποια είναι τα σημαντικότερα εμπόδια που τους αποτρέπουν από το να χρησιμοποιούν ή να χρησιμοποιούν περισσότερο εργαλεία παραγωγικής ΤΝ, το 57% αναφέρει τις πιθανές απώλειες θέσεων εργασίας — το υψηλότερο ποσοστό στην ΕΕ και υπερδιπλάσιο του ευρωπαϊκού μέσου όρου (28%).
Το 50% ανησυχεί για κατάχρηση και ηθικά ζητήματα, έναντι 32% στην ΕΕ, το 48% για την προστασία προσωπικών δεδομένων, έναντι 39%, και το 47% για ανακριβείς ή λανθασμένες πληροφορίες που παράγονται από τα εργαλεία ΤΝ, έναντι 36%.
Προστασία παιδιών και δημοκρατίας
Οι ανησυχίες για την επιβλαβή χρήση των ψηφιακών τεχνολογιών παραμένουν ιδιαίτερα έντονες σε ολόκληρη την Ευρώπη. Το 92% των Ευρωπαίων ζητεί ισχυρότερη προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο, ενώ το 87% θεωρεί ότι η διαδικτυακή χειραγώγηση, η παραπληροφόρηση, τα deepfakes και οι ξένες παρεμβάσεις συνιστούν απειλή για τη δημοκρατία.
Παράλληλα, το 53% δηλώνει ότι επηρεάζεται προσωπικά από τα ψευδή ή παραπλανητικά δημοσιεύματα, το 47% από την κατάχρηση προσωπικών δεδομένων και το 41% από την ανεπαρκή προστασία των ανηλίκων στις διαδικτυακές πλατφόρμες.
Στην Ελλάδα, το 98% θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να ενισχύσει περαιτέρω την προστασία παιδιών και νέων στο ψηφιακό περιβάλλον, ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην ΕΕ, έναντι 92% στο σύνολο της Ένωσης.
Το 87% των Ελλήνων συμφωνεί επίσης ότι η διαδικτυακή χειραγώγηση απειλεί τη δημοκρατία, ποσοστό ταυτόσημο με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ωστόσο, οι Έλληνες δηλώνουν συχνότερα ότι επηρεάζονται προσωπικά από τα ψευδή δημοσιεύματα (56% έναντι 53% στην ΕΕ) και από την κατάχρηση προσωπικών δεδομένων (50% έναντι 47%).
Το παράδοξο της εμπιστοσύνης
Παρά τη στήριξη σε περισσότερη ευρωπαϊκή δράση στον ψηφιακό τομέα, οι Έλληνες παραμένουν από τους πιο δύσπιστους πολίτες της Ένωσης ως προς την αποτελεσματικότητα αυτής της πολιτικής.
Μόλις το 33% θεωρεί ότι η ΕΕ προστατεύει επαρκώς τα ψηφιακά τους δικαιώματα, έναντι 51% στο σύνολο της Ένωσης. Αντίθετα, το 57% απαντά ότι η προστασία αυτή δεν είναι επαρκής, όταν στην ΕΕ το αντίστοιχο ποσοστό περιορίζεται στο 37%.
Το εύρημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς η εμπιστοσύνη προς την προστασία των ψηφιακών δικαιωμάτων αυξήθηκε την τελευταία χρονιά σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης (+7 μονάδες στην ΕΕ, με βελτίωση σε 23 από τα 27 κράτη-μέλη). Η Ελλάδα είναι μία από τις μόλις δύο χώρες —μαζί με τη Γαλλία— όπου η πλειοψηφία των πολιτών θεωρεί ότι η Ένωση δεν προστατεύει επαρκώς τα δικαιώματά της στο ψηφιακό περιβάλλον.
