Οι σκύλοι αποτελούν ένα από τα πιο στενά συνδεδεμένα ζώα με τον άνθρωπο και ξεχωρίζουν για την εντυπωσιακή ποικιλία τους, καθώς υπάρχουν εκατοντάδες διαφορετικές φυλές με μεγάλες διαφορές σε μέγεθος, μορφή και χαρακτήρα. Νέες επιστημονικές έρευνες δείχνουν ότι αυτή η ποικιλομορφία, αλλά και η στενή σχέση ανθρώπου και σκύλου, έχουν πολύ βαθύτερες ρίζες απ’ ό,τι πιστευόταν μέχρι σήμερα.
Δύο πρόσφατες μελέτες, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Science, εξέτασαν την εξέλιξη των σκύλων μέσα από διαφορετικές προσεγγίσεις. Η πρώτη βασίστηκε στη μελέτη εκατοντάδων αρχαίων κρανίων σκύλων και λύκων, ηλικίας έως και 50.000 ετών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα χαρακτηριστικά μορφολογικά γνωρίσματα των σκύλων άρχισαν να εμφανίζονται περίπου πριν από 11.000 χρόνια, μετά το τέλος της τελευταίας παγετωνικής περιόδου. Παράλληλα, διαπιστώθηκε ότι ήδη από τότε υπήρχαν σημαντικές διαφορές μεταξύ των σκύλων, γεγονός που αποδεικνύει ότι η ποικιλομορφία τους δεν οφείλεται μόνο στη σύγχρονη επιλεκτική εκτροφή.
Η δεύτερη έρευνα ανέλυσε γενετικό υλικό από 73 αρχαίους σκύλους ηλικίας έως 10.000 ετών, με στόχο να κατανοήσει τις μετακινήσεις των ανθρώπινων πληθυσμών στην ανατολική Ευρασία. Τα ευρήματα έδειξαν ότι οι σκύλοι ακολουθούσαν τους ανθρώπους στις μεταναστεύσεις τους και συχνά μετέφεραν γενετικά χαρακτηριστικά των περιοχών από τις οποίες προέρχονταν. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, η γενετική τους καταγωγή διέφερε από εκείνη των ανθρώπων που τους συνόδευαν, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι σκύλοι αποτελούσαν αντικείμενο ανταλλαγών ή εμπορίου μεταξύ διαφορετικών κοινοτήτων.
Οι ανακαλύψεις αυτές αποκαλύπτουν ότι η ιστορία των σκύλων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία του ανθρώπου. Η γενετική και η μορφολογική τους εξέλιξη αντικατοπτρίζουν όχι μόνο τη διαδικασία της εξημέρωσης, αλλά και τις ανθρώπινες μετακινήσεις, τις πολιτισμικές επαφές και τις αλλαγές στο περιβάλλον κατά τη διάρκεια χιλιάδων ετών. Επομένως, οι σύγχρονοι σκύλοι αποτελούν ένα πολύτιμο «ζωντανό αρχείο» της κοινής εξελικτικής πορείας ανθρώπου και ζώου. Οι μελλοντικές έρευνες αναμένεται να φωτίσουν ακόμη περισσότερο την προέλευση και την εξάπλωσή τους, προσφέροντας νέα στοιχεία για έναν από τους αρχαιότερους και σημαντικότερους δεσμούς στην ιστορία της ανθρωπότητας.
Με πληροφορίες από sciencedaily.com