Σύμφωνα με τους διαμεσολαβητές του Κατάρ και του Πακιστάν, ο πρώτος γύρος διαπραγματεύσεων μεταξύ ΗΠΑ καιΙράν για την επίτευξη μιας τελικής συμφωνίας που θα τερματίσει τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή ολοκληρώθηκε, προετοιμάζοντας το έδαφος για τις συνομιλίες τεχνικού ενδιαφέροντος.
Άμεση έναρξη των τεχνικών συνομιλιών ΗΠΑ – Ιράν
Σε κοινή τους δήλωση νωρίς τη Δευτέρα, το Κατάρ και το Πακιστάν ανέφεραν ότι τα μέρη κατέληξαν σε «έναν οδικό χάρτη για την επίτευξη οριστικής συμφωνίας εντός 60 ημερών», με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Σέγεντ Αμπάς Αραγτσί να δηλώνει ότι σημειώθηκε «σημαντική πρόοδος» στις συζητήσεις.
«Η πακιστανική και καταριανή μεσολάβηση απέφερε σημαντική πρόοδο για τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο», ανάρτησε ο Αραγτσί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
«Οι εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών απαλλάσσονται από κυρώσεις, ο αποκλεισμός αίρεται, ορισμένα δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία αποδεσμεύονται και δρομολογείται ένα μεγάλο σχέδιο ανασυγκρότησης και ανάπτυξης για το Ιράν».
Το Μνημόνιο Συναντίληψης (MoU) που υπεγράφη την περασμένη εβδομάδα περιλαμβάνει δέσμευση για τον τερματισμό των εχθροπραξιών σε «όλα τα μέτωπα» –συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου– καθώς και το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Οι επικεφαλής των ιρανικών διαπραγματευτικών ομάδων αποχώρησαν από τις συνομιλίες στην Ελβετία τη Δευτέρα, σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, ενώ οι τεχνικές συζητήσεις μεταξύ των μερών αναμένεται να συνεχιστούν.
Σύντομη συζήτηση για τα πυρηνικά
Το Ιράν δήλωσε επίσης ότι είχε μια «σύντομη συζήτηση» με τις Ηνωμένες Πολιτείες σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στην Ελβετία, επέμεινε ωστόσο ότι οι διαπραγματεύσεις για το συγκεκριμένο ζήτημα δεν έχουν ξεκινήσει ακόμα.
«Ένα από τα σημεία που έθεσε η αμερικανική αντιπροσωπεία ήταν η παρουσίαση των θέσεών της σχετικά με το πυρηνικό ζήτημα», δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ.
«Πραγματοποιήθηκε μια πολύ σύντομη συζήτηση για το πυρηνικό ζήτημα, αλλά δεν υπήρξε συζήτηση επί των λεπτομερειών και δεν μπορεί να λεχθεί ότι έχουν ξεκινήσει οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό ζήτημα», πρόσθεσε.
Οι ανακοινώσεις Βανς
Ο Αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, παραχωρώντας σήμερα 22/6 συνέντευξη Τύπου σχετικά με τις συνομιλίες με το Ιράν, δήλωσε ότι οι συνομιλίες έχουν σημειώσει καλή πρόοδο και ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοιχτά. Αναφέρει, επίσης, ότι το Ιράν έχει συμφωνήσει στην επιστροφή των πυρηνικών επιθεωρητών του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Επιπλέον, δηλώνει ότι έχουν τεθεί οι βάσεις για μια επιτυχημένη τελική συμφωνία. Οι πυρηνικές συνομιλίες αναμένονταν να ξεκινήσουν αυτή την εβδομάδα, προσθέτοντας ότι θα μπορούσαν να αρχίσουν ακόμα και από τη Δευτέρα.
«Αναμένω ότι αυτό θα συμβεί τουλάχιστον μέσα σε αυτή την εβδομάδα. Πιστεύουμε όμως ότι ορισμένες από αυτές τις συζητήσεις με τους επιθεωρητές και με τον ΙΑΕΑ θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν ακόμα και σήμερα», δήλωσε ο Αντιπρόεδρος από την Ελβετία.
«Πιστεύουμε ότι ορισμένες από αυτές τις συζητήσεις με τους επιθεωρητές και με τον ΙΑΕΑ θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν ακόμα και σήμερα», υπογράμμισε.
Παράλληλα, δήλωσε ότι ο στόχος είναι μια περιφερειακή κατάπαυση του πυρός που θα περιλαμβάνει τον Λίβανο και το Ισραήλ, προσθέτοντας ότι η κατάπαυση του πυρός εκεί αποτελεί ακόμα «εργασία υπό εξέλιξη».
«Πιστεύουμε βεβαίως ότι θα απαιτηθεί πολλή σκληρή δουλειά για να φτάσουμε σε ένα σημείο όπου η εδαφική ακεραιότητα και η κυριαρχία του Λιβάνου θα είναι προστατευμένες», ανέφερε, προσθέτοντας ότι το Ιράν θα πρέπει επίσης να «συγκρατήσει τη Χεζμπολάχ».
Ο Λίβανος αποτελεί ένα από τα βασικότερα σημεία τριβής στις προσπάθειες που βρίσκονται σε εξέλιξη για την επίτευξη μιας μόνιμης συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Η Τεχεράνη έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι μια κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τις διαπραγματεύσεις.
«Βρισκόμασταν σε συνεχή επικοινωνία με τους Ισραηλινούς χθες, αλλά φυσικά και με τους Σαουδάραβες, τους Εμιρατιανούς και άλλους στην περιοχή», δήλωσε ο Βανς, όταν ερωτήθηκε αν είχε μιλήσει με τον Ισραηλινό Πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου. «Μιλήσαμε επίσης με τους Λιβανέζους χθες, οπότε προσπαθούμε συνεχώς να κρατάμε τους περιφερειακούς φίλους μας ενημερωμένους για αυτό», πρόσθεσε.
Τι έχει συζητηθεί
ΗΠΑ και Ιράν συμφώνησαν επίσης στην δημιουργία ενός μηχανισμού την εποπτεία της κατάστασης στον Λίβανο με στόοχο τον τερματισμό των εχθροπραξιών και στο άνοιγμα μιας γραμμή επικοινωνίας για να διασφαλίσουν την ασφαλή διέλευση των εμπορικών πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ.
Στην κοινή τους οι μεσολαβητές αναφέρονται στην σύσταση Ανώτατης Επιτροπής, η οποία θα έχει την πολιτική εποπτεία της διαδικασίας των συνομιλιών. Οι επικεφαλής διαπραγματευτές θα ενημερώνουν τακτικά την επιτροπή, ενώ θα λειτουργήσουν ειδικές ομάδες εργασίας για το πυρηνικό πρόγραμμα, τις κυρώσεις, καθώς και για την παρακολούθηση και επίλυση διαφορών που θα προκύπτουν κατά την εφαρμογή του μνημονίου κατανόησης.
Ο Πρόεδρος του Λιβάνου, Τζόζεφ Αούν, είχε τη Δευτέρα συνομιλίες με ανώτατους αξιωματούχους από τις ΗΠΑ και το Κατάρ σχετικά με το ζήτημα αυτό, αλλά και ευρύτερα για την εδραίωση μιας κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο, όπως ανακοίνωσε το γραφείο του.
Η Βέρνη από την πλευρά της δήλωσε έτοιμη να υποστηρίξει την διαδικασία «στο πλαίσιο της παράδοσης της προσφοράς καλών υπηρεσιών».
«Στόχος μας είναι η διπλωματία μας να φανεί χρήσιμη στην αποκλιμάκωση, την σταθερότητα και την ειρήνη», αναφέρεται στην ανακοίνωση του ελβετικού υπουργείου Εξωτερικών.