Στη δημοσιότητα δόθηκαν ορισμένα σημεία από το προσύμφωνο μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν, το οποίο προβλέπει την άρση όλων των αμερικανικών κυρώσεων, τον άμεσο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων, την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, καθώς και τη δημιουργία ταμείου ύψους 300 δισ. δολαρίων για την οικονομική ανάπτυξη και ανοικοδόμηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Όπως αναφέρει το BBC, πραγματοποιήθηκε συνάντηση κατά την οποία η αμερικανική πλευρά παρουσίασε τους βασικούς όρους του κειμένου των 14 σημείων. Το κείμενο, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, θέτει το πλαίσιο για τον τερματισμό της κρίσης και τη διαμόρφωση μιας νέας μορφής σχέσεων ανάμεσα στις δύο χώρες.
Η συμφωνία προβλέπει τον «άμεσο και μόνιμο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου», επεκτείνοντας έτσι το πεδίο εφαρμογής της πέρα από την άμεση αντιπαράθεση Ουάσινγκτον–Τεχεράνης και εντάσσοντας και τη λιβανική διάσταση της περιφερειακής έντασης.
Παράλληλα, καθορίζεται σαφές χρονοδιάγραμμα για την τελική διευθέτηση, με τις δύο πλευρές να δεσμεύονται να διαπραγματευτούν και να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία εντός 60 ημερών, με δυνατότητα παράτασης μόνο κατόπιν κοινής συναίνεσης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο ναυτικό σκέλος της συμφωνίας, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες αναλαμβάνουν την υποχρέωση να άρουν τον ναυτικό αποκλεισμό του Ιράν εντός 30 ημερών. Στο ενδιάμεσο, η θαλάσσια κυκλοφορία προβλέπεται να επανέλθει σταδιακά στα προπολεμικά επίπεδα, υπό την ευθύνη της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Επιπλέον, η Ουάσινγκτον δεσμεύεται να αποσύρει τις στρατιωτικές της δυνάμεις από την εγγύτητα του Ιράν μέσα σε διάστημα 30 ημερών από την υπογραφή της τελικής συμφωνίας.
Κομβικό σημείο αποτελεί το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ, ενός από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαύλους παγκοσμίως, όπου προβλέπεται ότι η διέλευση θα παραμείνει ατελής για 60 ημέρες.
Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο που συμμετείχε στις διαπραγματεύσεις, το Ιράν στη συνέχεια θα επιδιώξει συνεργασία όχι μόνο με το Ομάν αλλά και με τα κράτη του Κόλπου, με στόχο τη διαμόρφωση μιας ευρύτερης και πιο μακροπρόθεσμης ρύθμισης για τη λειτουργία των Στενών.
Σημαντική οικονομική διάσταση της συμφωνίας αποτελεί η πρόβλεψη για τη σύσταση ταμείου ύψους τουλάχιστον 300 δισ. δολαρίων (περίπου 224 δισ. λίρες Αγγλίας), το οποίο θα χρηματοδοτήσει την ανασυγκρότηση και την οικονομική ενίσχυση της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.
Παράλληλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεσμεύονται να καταργήσουν «όλους τους τύπους κυρώσεων» που έχουν επιβληθεί στο Ιράν, με το ακριβές χρονοδιάγραμμα να καθορίζεται σε μεταγενέστερη φάση μέσω ειδικού μηχανισμού εφαρμογής.
Στο επίκεντρο της συμφωνίας βρίσκεται και το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης, με τις δύο πλευρές να συμφωνούν ότι το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο.
Για τη διασφάλιση της δέσμευσης αυτής, προβλέπεται συνεργασία με στόχο την εξάλειψη του εμπλουτισμένου πυρηνικού υλικού μέσω διαδικασίας αραίωσης και ανάμειξης επί τόπου, υπό την εποπτεία της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας.
Η πρόβλεψη αυτή θεωρείται καθοριστικής σημασίας, καθώς συνιστά τον βασικό μηχανισμό διασφάλισης ότι το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα θα παραμείνει αυστηρά ειρηνικού χαρακτήρα.
Πηγή: BBC
