Ένα μυστικό ρωσικό δίκτυο επιχείρησε να εκμεταλλευτεί τις πρόσφατες κινητοποιήσεις στη Γαλλία, διοχετεύοντας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης παραπλανητικές πληροφορίες, με στόχο να αποδοθεί η κοινωνική αναταραχή στην ανεξέλεγκτη μετανάστευση και να παρουσιαστεί η γαλλική κυβέρνηση ως ανήμπορη την κατάσταση, σύμφωνα με εσωτερική έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την οποία επικαλείται το Reuters.
Την ίδια ώρα, μία άλλη έκθεση του γαλλικού υπουργείου Εξωτερικών, αναφέρει ότι λογαριασμοί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που συνδέονται με το Ισραήλ και το κίνημα «MAGA», προώθησαν «εχθρικά αφηγήματα», αποδίδοντας τις κινητοποιήσεις στη μετανάστευση και το ριζοσπαστικό Ισλάμ.
EXCLUSIVE: Covert Russian network exploited French riots on social media, EU report says https://t.co/XZvI9ACH5k
— Reuters (@Reuters) November 9, 2026
Οι δύο εκθέσεις αποτυπώνουν, σύμφωνα με τους Ευρωπαίους ειδικούς στην παραπληροφόρηση, τις προσπάθειες εξωτερικών παραγόντων να αξιοποιήσουν την εσωτερική κρίση της Γαλλίας για την προώθηση των δικών τους πολιτικών επιδιώξεων.
Ο ρωσικός παράγοντας
Σύμφωνα με την ανάλυση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (η οποία καλύπτει την περίοδο 7-21 Οκτωβρίου), ένα συγκαλυμμένο ρωσικό δίκτυο γνωστό ως «Επιχείρηση Overload» (Operation Overload) έδρασε ευκαιριακά κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων, οι οποίες ξέσπασαν λόγω του αυξανόμενου κόστους ζωής και της υποβάθμισης των δημόσιων υπηρεσιών.
Ορισμένα από αυτά περιείχαν ψευδείς ισχυρισμούς ότι μετανάστες είχαν βιάσει διαδηλωτές ή ότι επίκειντο τρομοκρατικές επιθέσεις. Η χρήση της ταυτότητας γνωστών μέσων ενημέρωσης αποσκοπούσε στο να προσδώσει αξιοπιστία στο περιεχόμενο που κυκλοφορούσε στα κοινωνικά δίκτυα.
Αυτή η επιχείρηση χρησιμοποίησε τεχνητή νοημοσύνη για κλωνοποίηση φωνών, πλαστογράφηση πρωτοσέλιδων και παραποίηση εικόνων, επιχειρώντας παράλληλα να συνδέσει τη δυτική βοήθεια προς την Ουκρανία με την παραμέληση των εσωτερικών προβλημάτων της Ευρώπης.
Στο περιορισμένης κυκλοφορίας έγγραφο, που συντάχθηκε από ειδικούς της διπλωματικής υπηρεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναφέρεται:
«Τέτοια περιστατικά προσφέρουν ευκαιρίες για να υπονομευθούν εθνικές κυβερνήσεις, να τροφοδοτηθεί ο φόβος και ο διχασμός και να διαμορφωθούν αντιλήψεις στην κοινή γνώμη πριν από εκλογές».
Στόχος ήταν να παρουσιαστεί η γαλλική ηγεσία ως «αδύναμη και ολοένα και πιο αυταρχική».
Ωστόσο, η ευρωπαϊκή αξιολόγηση δεν εντόπισε στοιχεία ότι η Μόσχα ή άλλοι παράγοντες υποκίνησαν ή κλιμάκωσαν τις διαδηλώσεις. Αντίθετα, περιέγραψε τη δραστηριότητα ως «ευκαιριακή εκμετάλλευση της αναταραχής».
Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών δεν απάντησε σε αίτημα για σχολιασμό. Τον Αύγουστο, η εκπρόσωπος του υπουργείου, Μαρία Ζαχάροβα, απέρριψε τις κατηγορίες γαλλικής κρατικής εποπτικής αρχής περί διάδοσης παραπληροφόρησης σχετικά με τις εκλογές του 2027 στη Γαλλία και δήλωσε ότι αυτές «δεν θα είναι η τελευταία επινόηση που θα χρησιμοποιήσουν οι αρχές για να χειραγωγήσουν την κοινή γνώμη».
Ο «ανταγωνισμός των αφηγημάτων»
Η Ελίνα Τρέιγκερ, ανώτερη πολιτική επιστήμονας στο think tank RAND Corporation, χαρακτήρισε αυτές τις ενέργειες ως έναν «ανταγωνισμό αφηγημάτων», ο οποίος μακροπρόθεσμα τροφοδοτεί την αντιμεταναστευτική ρητορική και ωθεί τους Ευρωπαίους ψηφοφόρους προς τα πολιτικά άκρα.
Από την πλευρά του, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, σχολιάζοντας το ζήτημα, έχει τονίσει ότι δεν υπήρξε ορατή υποκίνηση των διαδηλώσεων από το εξωτερικό, υπήρξε ωστόσο σαφής «ξένη χειραγώγηση της πληροφορίας».
Υπενθυμίζεται ότι τόσο η ρωσική πλευρά (διά της εκπροσώπου του ΥΠΕΞ Μαρίας Ζαχάροβα σε προηγούμενες καταγγελίες) όσο και οι εμπλεκόμενες πλευρές έχουν απορρίψει ή αποφύγει να σχολιάσουν τις κατηγορίες, ενώ το Reuters σημειώνει ότι δεν μπόρεσε να επαληθεύσει ανεξάρτητα όλους τους ισχυρισμούς των εσωτερικών εκθέσεων.
Οι αναρτήσεις από MAGA και Ισραήλ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία της έκθεσης του γαλλικού υπουργείου Εξωτερικών σχετικά με την απήχηση των αναρτήσεων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Σύμφωνα με την αξιολόγηση, οι 10 αναρτήσεις με τις περισσότερες προβολές στην πλατφόρμα X σχετικά με τις ταραχές, από λογαριασμούς που προέρχονται από φιλορωσικούς κύκλους, συγκέντρωσαν 2,8 εκατομμύρια προβολές από τις 16 έως τις 18 Οκτωβρίου.
Ο αριθμός αυτός, ωστόσο, ήταν σημαντικά μικρότερος σε σύγκριση με την απήχηση αναρτήσεων από λογαριασμούς που συνδέονται με το κίνημα MAGA και Ισραηλινούς αξιωματούχους.
Ειδικότερα, οι 10 αναρτήσεις με τις περισσότερες προβολές στο X από αξιωματούχους, μέσα ενημέρωσης και παράγοντες επιρροής που συνδέονται με το MAGA (Make America Great Again) συγκέντρωσαν περισσότερες από 49 εκατομμύρια προβολές κατά το ίδιο τριήμερο.
Αντίστοιχα, οι 10 δημοφιλέστερες αναρτήσεις από Ισραηλινούς αξιωματούχους, κυβερνητικούς λογαριασμούς, μέσα ενημέρωσης και παράγοντες επιρροής ξεπέρασαν τις 35 εκατομμύρια προβολές.
Σύμφωνα με την έκθεση της ΕΕ, η επιχείρηση «Overload» δραστηριοποιείται από τον Σεπτέμβριο του 2023, έχοντας βάλει στο στόχαστρο δυτικές δημόσιες προσωπικότητες, θεσμούς και μέσα ενημέρωσης.
Βασικός στόχος της είναι να δυσφημήσει τις συγκεκριμένες οντότητες και τη στήριξή τους προς την Ουκρανία, προωθώντας παράλληλα περιεχόμενο που ευθυγραμμίζεται με τα ρωσικά συμφέροντα.
Η δραστηριότητά της αποσκοπεί επίσης στην υπονόμευση της ευρωπαϊκής υποστήριξης προς το Κίεβο, προβάλλοντας τον ισχυρισμό ότι οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις δίνουν προτεραιότητα στην Ουκρανία έναντι των εσωτερικών προβλημάτων των χωρών τους.
Η γαλλική υπηρεσία εποπτείας της παραπληροφόρησης Viginum είχε δημοσιεύσει το 2024 αναλυτική έκθεση για την Operation Overload και αντίστοιχες ρωσικές επιχειρήσεις.
Γάλλοι αξιωματούχοι έχουν επισημάνει ότι τέτοιου είδους επιχειρήσεις επανεμφανίζονται κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων, εκλογικών αναμετρήσεων ή άλλων περιστάσεων που προσφέρονται για την προώθηση αφηγημάτων με στόχο τη δυσφήμηση της Γαλλίας.
Πηγή: Reuters