Αποκαλύθηκε ότι ο Βασιλιάς Κάρολος κατέβαλε 12,9 εκατομμύρια λίρες σε φόρους για την περίοδο 2024-2025, γινόμενος έτσι ο πρώτος μονάρχης στην ιστορία που δίνει στη δημοσιότητα τη φορολογική του δήλωση. Παράλληλα, ο Πρίγκιπας της Ουαλίας, Ουίλιαμ, γνωστοποίησε ότι πλήρωσε 7,76 εκατομμύρια λίρες σε φόρους για την ίδια χρονική περίοδο, σύμφωνα με τα στοιχεία της ετήσιας βασιλικής έκθεσης.
Έδωσε στη δημοσιότητα τη φορολογική του δήλωση ο Κάρολος
Το ύψος των φόρων που πλήρωσε ο Βασιλιάς τον κατατάσσει, μάλιστα, ανάμεσα στους 100 κορυφαίους φορολογούμενους ολόκληρου του Ηνωμένου Βασιλείου. Σημειώνεται ότι για το έτος 2023-2024, ο Βασιλιάς είχε καταβάλει 11,7 εκατομμύρια λίρες σε φόρους, ενώ ο Πρίγκιπας Ουίλιαμ είχε πληρώσει 8,34 εκατομμύρια λίρες.
Σύμφωνα με ανακοινώσεις από τα γραφεία τους, η δημοσιοποίηση των συγκεκριμένων ποσών —τα οποία ο Βασιλιάς και ο Πρίγκιπας Ουίλιαμ καταβάλλουν οικειοθελώς— αποτελούσε προσωπική τους απόφαση. Από το 2022, όταν ο Κάρολος ανέβηκε στον θρόνο και ο Ουίλιαμ ανέλαβε τον τίτλο του Πρίγκιπα της Ουαλίας, οι συνολικοί φόροι που έχουν πληρώσει πατέρας και γιος ξεπερνούν τα 50 εκατομμύρια λίρες.
Τα στοιχεία ωστόσο, δεν παρέχουν καμία λεπτομερή ανάλυση για το πώς υπολογίστηκε ο φόρος. Σημειώνεται ότι ο βασιλιάς λαμβάνει ετήσιο εισόδημα από την περιουσία του στο Δουκάτο του Λάνκαστερ, η οποία δημιουργήθηκε για να παρέχει στον μονάρχη μια ανεξάρτητη πηγή χρημάτων για επίσημες και ιδιωτικές δαπάνες.
Πρόκειται για ένα χαρτοφυλάκιο γης, επενδύσεων και ακινήτων. Παρέχει στον βασιλιά ένα ετήσιο εισόδημα το οποίο το 2025-26 ανήλθε σε 25,2 εκατομμύρια λίρες.
Αλλες πηγές εισοδήματος, που υπόκεινται σε φόρο, περιλαμβάνουν τις προσωπικές επενδύσεις και αποταμιεύσεις του βασιλιά, μαζί με τα χρήματα από τις ιδιωτικές του περιουσίες, το Μπαλμόραλ και το Σάντρινγκχαμ.
Αρχικά, ο πρίγκιπας Ουίλιαμ δεν δημοσίευε τις φορολογικές του δηλώσεις όταν έγινε κληρονόμος του θρόνου, ωστόσο στη συνέχεια ακολούθησε το παράδειγμα του πατέρα του.
Ο πρίγκιπας Ουίλιαμ λαμβάνει εισόδημα από το Δουκάτο της Κορνουάλης – μια περιουσία 130.000 στρεμμάτων αξίας δισεκατομμυρίων λιρών, η οποία περιλαμβάνει επίσης το γήπεδο κρίκετ Oval στο Λονδίνο – το οποίο χρηματοδοτεί τα επίσημα καθήκοντά του, το γραφείο του και την ιδιωτική οικογενειακή του ζωή.
Ο βασιλιάς και η βασίλισσα δεν θα επιστρέψουν στο Μπάκιγχαμ μετά την ανακαίνιση
Πάντως, όπως αποκαλύφθηκε, ο βασιλιάς και η βασίλισσα θα συνεχίσουν να διαμένουν στο Κλάρενς Χάουζ και δεν θα μετακομίσουν στο παλάτι του Μπάκιγχαμ μετά την ανακαίνιση που θα κοστίσει 369 εκατομμύρια λίρες και αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Μάρτιο. Στο πλαίσιο της ανακαίνισης θα αντικατασταθούν μεταξύ άλλων παλαιότερες σωληνώσεις και λέβητες -πολλά από τα οποία για πρώτη φορά τα τελευταία 60 χρόνια- μετά από ανησυχίες για πιθανή πυρκαγιά ή καταστροφές σε αγωγούς νερού.
Το ανάκτορο, το οποίο χρησιμεύει ως η επίσημη κατοικία του μονάρχη του Ηνωμένου Βασιλείου στο Λονδίνο από το 1837, θα συνεχίσει να είναι η διοικητική έδρα της μοναρχίας, αλλά ο βασιλιάς αποφάσισε ότι το κοντινό Κλάρενς Χάουζ θα παραμείνει η επίσημη κατοικία του.
Η απόφαση ελήφθη για να επιτραπεί μεγαλύτερη πρόσβαση του κοινού, που θα αποφέρει και περισσότερα έσοδα, δήλωσαν αξιωματούχοι.
Ο βασιλιάς θα συνεχίσει να διοργανώνει μια σειρά από εκδηλώσεις στο παλάτι, από κρατικές δεξιώσεις και πάρτι στον κήπο μέχρι ακροάσεις με τον πρωθυπουργό και τους νέους πρέσβεις.
Πάντως, το βασιλικό ζεύγος θα εξακολουθήσει να έχει πρόσβαση σε ιδιωτικά δωμάτια εντός του παλατιού, όπου θα μπορεί να αποσυρθεί κατά τη διάρκεια μιας εργάσιμης ημέρας και τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως κατοικίες στο μέλλον.
Καθώς η ανακαίνιση πλησιάζει στο τέλος της, το συνολικό επίπεδο της κρατικής επιχορήγησης για το «βασιλικό νοικοκυριό» θα μειωθεί από 137,9 εκατομμύρια λίρες σε 99,9 εκατομμύρια λίρες το 2027-28. Ωστόσο, και πάλι το νέο ποσό θα είναι σχεδόν διπλάσιο από την επιχορήγηση των 51,8 εκατομμυρίων λιρών το 2024-25 και υψηλότερο από την επιχορήγηση των 72,1 εκατομμυρίων λιρών το 2025-26.
Η διαφορά αυτή θα δοθεί για την ενίσχυση της κυβερνοασφάλειας στις βασιλικές κατοικίες και την εγκατάσταση ενεργειακά αποδοτικών συστημάτων θέρμανσης.
Περίπου 11 εκατομμύρια λίρες έχουν επίσης διατεθεί για την αντικατάσταση μπόιλερ στο Κάστρο του Ουίνδσορ.
Η σημασία της πράξης
Η χρονική συγκυρία μόνο τυχαία δεν είναι.
Ο βασιλικός οίκος βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξανόμενες πιέσεις να ανοίξει τα οικονομικά του, μετά το σκάνδαλο που περιβάλλει τον αδελφό του βασιλιά, Άντριου Μάουντμπάτεν-Γουίνδσορ, τον πρώην πρίγκιπα Άντριου, ο οποίος τελεί υπό αστυνομική έρευνα έπειτα από καταγγελίες που συνδέονται με τη σχέση του με τον εκλιπόντα καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα Τζέφρι Έπσταϊν.
Η δημοσιοποίηση των φορολογικών στοιχείων συνοδεύτηκε από άλλες προσπάθειες εκσυγχρονισμού του θεσμού, μεταξύ των οποίων και η επιβεβαίωση ότι ο βασιλιάς Κάρολος Γ΄ δεν θα εγκατασταθεί στο Παλάτι του Μπάκιγχαμ όταν ολοκληρωθεί η ανακαίνισή του, κόστους 369 εκατ. λιρών (428 εκατ. ευρώ).
Ωστόσο, δεν πείστηκαν όλοι.
Ο Γκρέιχαμ Σμιθ, από την αντιμοναρχική οργάνωση Republic, υποστήριξε ότι το συνολικό ποσό λέει λίγα χωρίς αντίστοιχη ανάλυση των εισοδημάτων του βασιλιά και κατηγόρησε το παλάτι ότι παρουσιάζει τον Κάρολο Γ΄ ως γενναιόδωρο συνεισφέροντα στα δημόσια οικονομικά, αφήνοντας αναπάντητα τα πιο ουσιώδη ερωτήματα.
Τέτοιου είδους κριτική εντείνεται από το μέγεθος της κρατικής χρηματοδότησης που λαμβάνει η μοναρχία: η επιχορήγηση Sovereign Grant, που καλύπτεται από τους φορολογουμένους, αναμένεται να αυξηθεί σε 137,9 εκατ. λίρες (160 εκατ. ευρώ) το 2026-27, αν και αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι από το 2027 θα μειωθεί σε περίπου 100 εκατ. λίρες (116 εκατ. ευρώ) ετησίως.
Παρά όλες τις επιφυλάξεις, η στιγμή παραμένει ιστορική.
Για πρώτη φορά στη σύγχρονη βρετανική ιστορία, το κοινό μπορεί να δει πόσα έχει καταβάλει οικειοθελώς σε φόρους ένας εν ενεργεία μονάρχης, έστω κι αν η πλήρης εικόνα του βασιλικού πλούτου παραμένει καλά κρυμμένη πίσω από τους τοίχους των ανακτόρων.
