«Στον αέρα» ηπαρίνη και Γ' σφαιρίνη, «Στο περίμενε» νεφροπαθείς, ΑμεΑ και ασθενείς COVID

Κραυγή αγωνίας από τον Πρόεδρο του Συνδέσμου Νεφροπαθών και την Εθνική Συνομοσπονδία ΑμεΑ για έλλειψη δύο βασικών φαρμάκων.
 (Photo by: Pascal Bachelet/BSIP/Universal Images Group via Getty Images)
(Photo by: Pascal Bachelet/BSIP/Universal Images Group via Getty Images)
BSIP via Getty Images

«Ούτε στο νοσοκομείο πλέον βρίσκει ο νεφροπαθής Γ′ σφαιρίνη ή ηπαρίνη».

- Και τί κάνει;

«Περιμένει μέχρι να πεθάνει. Δεν καταλαβαίνω, δεν τους ενδιαφέρει; Συναντούμε μία αδιαφορία τεράστια από τα υπουργεία... Δεν ξέρω αν είναι απόφαση που παίρνει το υπουργείο Υγείας ή το υπουργείο Οικονομικών. Ας κόψουν από αλλού αν είναι το θέμα οικονομικό, αλλά εν προκειμένω δεν γίνεται να καθυστερούν. Είναι θέμα ανθρώπινης ζωής».

Ο παραπάνω αποκαλυπτικός διάλογος με τον Πρόεδρο της Ομοσπονδίας Νεφροπαθών, Γρηγόρη Λεοντόπουλο, δεν χρειάζεται περαιτέρω σχολιασμό.

Η ηπαρίνη είναι φάρμακο που, σε θεραπευτικές δόσεις δρα ως αντιθρομβωτικό, αποτρέποντας τον σχηματισμό θρόμβων και την επέκταση των ήδη υπαρχόντων θρόμβων στο αίμα. Γενικά η ηπαρίνη χρησιμοποιείται ως αντιθρομβωτικό στις παρακάτω περιπτώσεις: Οξύ στεφανιαίο σύνδρομο, κολπική μαρμαρυγή, θρόμβωση βαθέων φλεβών και πνευμονική εμβολή, καρδιοπνευμονικό μπαϊ-πας, αιμοκάθαρση, κρυογονική.
Η Γ′ σφαιρίνη, παράγωγο πλάσματος, συνιστά το απόλυτης ένδειξης φάρμακο για τις περισσότερες Πρωτοπαθείς Ανοσοανεπάρκειες και χαρακτηρίζεται ως αναγκαίο και αναντικατάστατο για τη ζωή φάρμακο, συμπεριλαμβάνεται δε στον κατάλογο των φαρμάκων που σώζουν ζωές, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Γιατροί πολλών ειδικοτήτων τονίζουν ότι οι δύο αυτές κατηγορίες φαρμάκων - είναι φαρμακευτικές ουσίες, δεν μιλάμε για συγκεκριμένα φάρμακα ή συγκεκριμένες φαρμακοβιομηχανίες - είναι απολύτως απαραίτητες σε μεγάλες ομάδες ασθενών, όπως οι νεφροπαθείς.

Ειδικά για την ηπαρίνη, υπάρχει διεθνώς έλλειψη λόγω της ασθένειας των χοίρων (αφρικανική πανώλη), από τους οποίους έρχεται η πρώτη ύλη. Ωστόσο, άλλες ευρωπαϊκές χώρες έχουν εξασφαλίσει αποθέματα εγκαίρως και η Ελλάδα θα μπορούσε να κάνει το ίδιο.

Κραυγή αγωνίας από τους νεφροπαθείς

«Η Γ′ σφαιρίνη είναι απολύτως απαραίτητη φαρμακευτική ουσία για συγκεκριμένες ομάδες ασθενών. Ένας ανοσοκατεσταλμένος πεθαίνει αν δεν την πάρει. H ηπαρίνη επίσης μονόδρομος για ασθενείς. Ο ΕΟΠΥΥ δεν μπορεί να τις προμηθευτεί επειδή πρέπει να γίνει συμφωνία του υπουργείου Υγείας με εταιρείες, επειδή κι εκείνες πιθανόν από την πλευρά τους για οικονομικούς λόγυος δε θέλουν το clawback. Αυτή τη στιγμή δεν έχουν έρθει οι συγκεκριμένες φαρμακευτικές ουσίες και πρέπει να έρθουν. Πέντε μήνες αυτή η ιστορία! Ο ΕΟΠΥΥ να μη μπορεί να πάρει Γ′ σφαιρίνη», καταγγέλει στη Huffpost o Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Νεφροπαθών, Γρηγόρης Λεοντόπουλος.

Ο ίδιος τονίζει ότι δεν αφορά την Ομοσπονδία το θέμα των συμφωνιών μεταξύ υπουργείων - φαρμακοβιομηχανιών, ούτε θέλει να εξυπηρετήσει συμφέροντα κανενός, εκφράζοντας αγωνία για την επίλυση του προβλήματος με τον τρόπο που θα κρίνει πρόσφορο και κατάλληλο το υπουργείο Υγείας.

«Το ΙΦΕΤ (Ινστιτούτο Φαρμακευτικής Έρευνας και Τεχνολογίας) εξασφαλίζει ορισμένα αποθέματα και δίνει στα νοσοκομεία - όχι στον ΕΟΠΥΥ. Δείτε τώρα τι συμβαίνει: Συνταγογραφείται από τον ΕΟΠΥΥ Γ′ σφαιρίνη ή ηπαρίνη, χωρίς ο οργανισμός να ασχολείται με το εάν υπάρχουν αποθέματα στα φαρμακεία. Κατόπιν πηγαίνουν οι ασθενείς στα φαρμακεία με τις συνταγές στο χέρι και εκείνα δεν έχουν τα φάρμακα, επειδή δεν έχει ολοκληρωθεί η διαπραγμάτευση του υπουργείου. Το τρομερό είναι ότι το ετήσιο κόστος για τον ΕΟΠΥΥ είναι 10 εκατομμύρια όλο κι όλο. Δε μπορεί να τα βρει ο ΕΟΠΥΥ για να γλιτώσει τόσο κόσμο; Και τονίζω, δεν είναι μόνο νεφροπαθείς, αλλά και καρδιοπαθείς, καρκινοπαθείς κλπ.», δηλώνει ο κύριος Λεοντόπουλος.

Σύμφωνα με την Ομοσπονδία Νεφροπαθών, το υπουργείο Υγείας φέρεται να ζήτησε από το Γενικό Λογιστήριο να εξαιρεθούν τα δύο συγκεκριμένα φάρμακα από το clawback και να εισέπραξε άρνηση.

Ένεση ηπαρίνης.
Ένεση ηπαρίνης.
MICROGEN IMAGES/SCIENCE PHOTO LIBRARY via Getty Images

Πιεστικές ανάγκες για ηπαρίνη

Οι ηπαρίνες είναι αναντικατάστατες σε πάρα πολλές θεραπευτικές αγωγές, οι οποίες δεν μπορούν να καλυφθούν από το στόμα ή με άλλα ενέσιμα αντιπηκτικά (για παράδειγμα εγκυμονούσες, καρκινοπαθείς, αιμοκαθαιρόμενοι , ασθενείς COVID, επεμβάσεις καρδιάς) και ανακύπτει ζήτημα δημόσιας υγείας.

Χιλιάδες από αυτούς τους ασθενείς ζουν εκτός των νοσοκομείων και σε διαφορετικά γεωγραφικά διαμερίσματα της χώρας. Προ της διαρκούς έλλειψης στα φαρμακεία, σε πολλές περιπτώσεις καθυστερεί ή αναβάλλεται συστηματικά η χορήγηση της ηπαρίνης με αποτέλεσμα να αυξάνονται οι κίνδυνοι κάθε μέρα που περνά.

Πρακτικά, όμως, δεν μπορούν να λειτουργήσουν ούτε τα νοσοκομεία χωρίς ηπαρίνες. Αυτός είναι και ο λόγος που ο ΠΟΥ τις έχει κατατάξει στον κατάλογο φαρμάκων που είναι απολύτως απαραίτητα για τα συστήματα υγείας

Ειδικότερα από το 2020 η χρήση των ηπαρινών αυξήθηκε εξαιτίας της συμβολής τους στην θεραπεία των ασθενών με COVID-19, βάσει συστάσεων θρομβοπροφύλαξης του ΕΟΔΥ και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.
Το Υπουργείο Υγείας αναγνώρισε με ειδική συμφωνία την ανάγκη προστασίας της συγκεκριμένης κατηγορίας, τόσο στην εξωνοσοκομειακή δαπάνη όσο και στην νοσοκομειακή, έτσι ώστε να εξασφαλιστούν οι αναγκαίες ποσότητες για την χώρα. Έτσι νομοθέτησε την εξαίρεση της δαπάνης των ηπαρινών από το μηνιαίο όριο της φαρμακευτικής δαπάνης για το έτος 2021.
Παράλληλα, το υπουργείο Υγείας έχει ήδη δεσμευθεί από τον περασμένο Δεκέμβριο ότι θα υπάρχει η αναγκαία χρηματοδότηση. Τελικά, η παραπάνω νομοθέτηση είχε προγραμματιστεί να γίνει με σχετική τροπολογία στο Νόμο «Υγεία για Όλους» το οποίο πήγε στην Ολομέλεια της Βουλής προς ψήφιση - χωρίς όμως να περιλαμβάνει αυτή τη ρύθμιση, η οποία σύμφωνα με πληροφορίες δεν έγινε αποδεκτή από το Υπουργείο Οικονομικών.
Τα ποσά που αντιστοιχούν στην κατηγορία των ηπαρινών είναι 13 εκ για τα νοσοκομεία το έτος 2021. Για το έτος 2022 εκτιμάται 45-50 εκ για την (εξωνοσοκομειακή) αγορά και 13 εκ για τα νοσοκομεία.

Ε.Σ.Α.μεΑ.: Σε απόγνωση εκατοντάδες χρονίως πάσχοντες ασθενείς

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) με επιστολή της προς την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας, ζητά την άμεση λύση του προβλήματος για τους χρονίως πάσχοντες ασθενείς που χρειάζονται για την επιβίωσή τους Γ′ σφαιρίνη, η οποία βρίσκεται σε έλλειψη από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ εδώ και αρκετό καιρό ενώ και μέσω ΙΦΕΤ η προμήθειά της γίνεται με το σταγονόμετρο.

Όπως αναφέρεται στην επιστολή, το πρόβλημα εδράζεται στο ότι η αρμόδια Επιτροπή Διαπραγμάτευσης Φαρμάκου του Υπουργείου Υγείας, δεν έχει προχωρήσει στη σχετική διαπραγμάτευση εδώ και πάρα πολύ καιρό και οι εταιρείες που εισάγουν τη συγκεκριμένη φαρμακευτική ουσία δηλώνουν ότι υπάρχει έλλειψη (!), «έλλειψη» που οφείλεται στο μεγάλο clawback και κάνει, προφανώς, «ασύμφορη» την προμήθεια και διάθεσή της στον ΕΟΠΥΥ…

Η Ε.Σ.Α.μεΑ., άμεσα ανταποκρινόμενη στις κραυγές αγωνίας των χρονίως πασχόντων ασθενών που κινδυνεύει η ζωή τους από την έλλειψη της Γ΄ σφαιρίνης ζητά από το υπουργείο Υγείας ν΄ αναλάβει τις ευθύνες του απέναντι τους και να προβεί άμεσα και χωρίς άλλη πλέον καθυστέρηση στην επίλυση του προβλήματος.