Αντίστροφα μετρά ο χρόνος για δύο κρίσιμες αλλαγές στην ψηφιακή λειτουργία των επιχειρήσεων και στην αγορά μεγαλώνει η ανησυχία για το κατά πόσο επιχειρήσεις, λογιστές και πληροφοριακά συστήματα θα είναι πραγματικά έτοιμοι όταν φτάσει η ώρα της υποχρεωτικής εφαρμογής.
Στο επίκεντρο βρίσκονται η υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση για τις επιχειρήσεις της δεύτερης περιόδου, με ημερομηνία έναρξης την 1η Οκτωβρίου 2026, και η Β΄ φάση του Ψηφιακού Δελτίου Αποστολής, που ακολουθεί στις 12 Οκτωβρίου.
Το Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδας κρούει πλέον ανοιχτά τον κώδωνα του κινδύνου. Με επιστολές προς το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και την ΑΑΔΕ, ο πρόεδρός του Κωνσταντίνος Κόλλιας ζητά νέα μετάθεση των προθεσμιών, υποστηρίζοντας ότι η αγορά δεν είναι ακόμη έτοιμη να σηκώσει το βάρος των αλλαγών.
Το γεγονός ότι ο σχεδιασμός έχει ήδη μετακινηθεί χρονικά σε σχέση με τις αρχικές προθεσμίες κάνει την εικόνα ακόμη πιο χαρακτηριστική: παρά τον επιπλέον χρόνο προσαρμογής, σύμφωνα με το ΟΕΕ, σημαντικά τεχνικά και πρακτικά προβλήματα παραμένουν.
Τι φοβάται η αγορά
Για την ηλεκτρονική τιμολόγηση, το ΟΕΕ ζητά η υποχρεωτική εφαρμογή να μεταφερθεί από την 1η Οκτωβρίου 2026 στην 1η Ιανουαρίου 2027. Το βασικό πρόβλημα, σύμφωνα με το Επιμελητήριο, είναι ότι αρκετοί πάροχοι λογισμικού και συστημάτων ERP δεν έχουν ολοκληρώσει τις αναγκαίες αναβαθμίσεις και δοκιμές. Την ίδια στιγμή, χιλιάδες μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις πρέπει να ενημερωθούν, να προσαρμόσουν τα συστήματά τους και να εκπαιδευτούν στις νέες διαδικασίες.
Στη μέση βρίσκονται τα λογιστικά γραφεία, τα οποία καλούνται να υποστηρίξουν ταυτόχρονα μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων, ενώ «τρέχουν» οι υπόλοιπες φορολογικές υποχρεώσεις. Ο φόβος είναι ότι τυχόν λάθη ή καθυστερήσεις στην προσαρμογή μπορεί να οδηγήσουν επιχειρήσεις αντιμέτωπες με διοικητικά πρόστιμα για διαδικασίες που δεν έχουν ακόμη αφομοιώσει πλήρως.
Ο μεγαλύτερος φόβος είαι να «κολλήσουν» τα φορτία
Ακόμη μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί η Β΄ φάση του Ψηφιακού Δελτίου Αποστολής. Από τις 12 Οκτωβρίου προβλέπεται η υποχρεωτική διαβίβαση δεδομένων που αφορούν τη φόρτωση, τη μεταφόρτωση, την παραλαβή αλλά και τον ποσοτικό και ποιοτικό έλεγχο των αποθεμάτων. Εδώ το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε μια λογιστική καταχώριση. Ακουμπά την ίδια τη διακίνηση των εμπορευμάτων.
Το ΟΕΕ επισημαίνει ότι η έκδοση myDATA 2.0.2 τέθηκε σε παραγωγική λειτουργία μόλις στις 10 Σεπτεμβρίου, αφήνοντας περίπου έναν μήνα για προσαρμογή. Παράλληλα, αναφέρει καθυστερήσεις στην εμφάνιση και σύνοψη παραστατικών, ιδιαίτερα στα συνενωμένα παραστατικά.
Και αυτό ακριβώς είναι που ανησυχεί περισσότερο τις επιχειρήσεις: όταν ένα παραστατικό πρέπει να είναι διαθέσιμο και έγκυρο σε πραγματικό χρόνο, ένα τεχνικό πρόβλημα μπορεί να μετατραπεί από ψηφιακή δυσλειτουργία σε πραγματικό πρόβλημα στην αγορά – φορτία που δεν μπορούν να κινηθούν, παραδόσεις που καθυστερούν και επιχειρήσεις που υφίστανται οικονομική ζημία.
Έξι μήνες παράταση και ένα έτος χωρίς πρόστιμα
Για τον λόγο αυτό, το ΟΕΕ ζητά για τη Β΄ φάση του Ψηφιακού Δελτίου Αποστολής παράταση τουλάχιστον έξι μηνών και στη συνέχεια 12μηνη πιλοτική περίοδο χωρίς πρόστιμα και κυρώσεις. Παράλληλα ζητά τεχνική αναβάθμιση των υποδομών της ΑΑΔΕ, ώστε να αντιμετωπιστούν οι καθυστερήσεις και οι δυσλειτουργίες.
Το Οικονομικό Επιμελητήριο ξεκαθαρίζει ότι δεν αμφισβητεί την ανάγκη ψηφιοποίησης, του myDATA και της ηλεκτρονικής τιμολόγησης. Το ερώτημα που θέτει είναι διαφορετικό: μπορεί μια τόσο μεγάλη αλλαγή να εφαρμοστεί υποχρεωτικά όταν ένα σημαντικό μέρος της αγοράς δηλώνει ότι δεν είναι ακόμη τεχνικά και οργανωτικά έτοιμο;
Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ο Κωνσταντίνος Κόλλιας, «μια μεταρρύθμιση πετυχαίνει μόνο όταν η αγορά, οι επαγγελματίες και οι υποδομές είναι έτοιμοι να τη σηκώσουν. Σήμερα δεν είναι».