Η τροπολογία για περίπου 100.000 δανειολήπτες με κόκκινα δάνεια αξιολογείται ως «πάρα πολύ θετική» από τον οικονομολόγο Κωνσταντίνο Χαραλαμπόπουλο, Διευθύνοντα Σύμβουλο της Solomon Consultants υπό μία βασική προϋπόθεση: Να γίνεται σαφές ποιοι ακριβώς καλύπτονται και ποιοι όχι. Διότι, όπως επισημαίνει στη HuffPost, σήμερα η ρύθμιση αφορά μόνο όσους είναι ήδη ενταγμένοι στον νόμο Κατσέλη και όχι όσους βρίσκονται στον εξωδικαστικό, έχουν ιδιωτικές ρυθμίσεις με τράπεζες ή servicers ή αντιμετωπίζουν πλειστηριασμό χωρίς δικαστική προστασία.
Ο Κωνσταντίνος Χαραλαμπόπουλος χαρακτηρίζει την πρωτοβουλία του υπουργείου Οικονομικών ως μια σημαντική παρέμβαση για χιλιάδες δανειολήπτες, οι οποίοι έχουν ήδη υπαχθεί στον νόμο Κατσέλη.
«Με την πρώτη ανάγνωση του νομοσχεδίου, η άποψή μου είναι πάρα πολύ θετική», σημειώνει, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι η ρύθμιση «μιλάει μόνο για τους δανειολήπτες του νόμου Κατσέλη προς το παρόν».
Σύμφωνα με τον ίδιο, όσοι είναι ενταγμένοι στον συγκεκριμένο νόμο αναμένεται να δουν σημαντική μείωση στις μηνιαίες καταβολές τους, αλλά και αναδρομικό «κούρεμα» στο συνολικό χρέος τους, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά κάθε δανείου, τον υπολογισμό των τόκων και τη δικαστική απόφαση.
«Κάποιος που πλήρωνε μία δόση 500 ή 600 ευρώ στον νόμο Κατσέλη, με τον νέο νόμο πιθανόν να πληρώνει 40% ή 50% κάτω», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Ποιοι μένουν εκτός της ρύθμισης
Το κρίσιμο σημείο, σύμφωνα με τον κ. Χαραλαμπόπουλο, είναι ότι η τροπολογία δεν καλύπτει σήμερα όλους τους δανειολήπτες με κόκκινα ή καθυστερημένα δάνεια.
Εκτός ρύθμισης μένουν, όπως εξηγεί, όσοι δεν είχαν καταθέσει αίτηση υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη, όσοι έχουν κάνει ιδιωτικές ρυθμίσεις με τράπεζες ή servicers, καθώς και όσοι είναι ήδη ενταγμένοι στον εξωδικαστικό μηχανισμό.
«Όσοι δεν έχουν καταθέσει αίτηση υπαγωγής και δεν είναι ενταγμένοι στον νόμο Κατσέλη, προς το παρόν δεν είναι κάτοχοι αυτού του δικαιώματος», τονίζει.
Το ίδιο ισχύει και για δανειολήπτες που έχουν προχωρήσει σε διμερείς ρυθμίσεις με τράπεζες ή εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, αλλά και για εκείνους που έχουν ρυθμίσει τα χρέη τους μέσω εξωδικαστικού.
«Ετοιμάζονται προσφυγές»
Ο οικονομολόγος επισημαίνει ότι ήδη υπάρχει κινητικότητα σε νομικό επίπεδο, με στόχο να εξεταστεί εάν η ρύθμιση μπορεί να επεκταθεί και σε άλλες κατηγορίες δανειοληπτών.
Όπως λέει, προετοιμάζονται προσφυγές είτε στον Άρειο Πάγο είτε στο Συμβούλιο της Επικρατείας, προκειμένου να τεθεί το ζήτημα της ίσης μεταχείρισης.
«Όταν ένας νόμος πιάνει ένα μέρος των δανειοληπτών και αφορά μόνο τον νόμο Κατσέλη, τότε όσοι είναι στον εξωδικαστικό ή έχουν συμβάσεις απευθείας με τους servicers θα πουν: εμείς γιατί δεν είμαστε μέσα σε αυτές τις διατάξεις; Είμαστε παιδιά ενός κατώτερου Θεού;», αναφέρει.
Κατά τον ίδιο, εφόσον μία ρύθμιση προβλέπει ευνοϊκή μεταχείριση για μία κατηγορία δανειοληπτών, είναι πιθανό να ανοίξει ο δρόμος ώστε να διεκδικήσουν αντίστοιχη αντιμετώπιση και άλλες κατηγορίες.
Το μεγάλο ερώτημα για τον εξωδικαστικό
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει ο κ. Χαραλαμπόπουλος στους δανειολήπτες που εντάχθηκαν στον εξωδικαστικό μηχανισμό πριν από την ψήφιση της νέας ρύθμισης.
Όπως εξηγεί, ένας πολίτης που μπήκε πέρυσι στον εξωδικαστικό δεν μπορεί, με τα σημερινά δεδομένα, να κάνει χρήση του νέου μέτρου. Αυτό σημαίνει ότι το δάνειό του συνεχίζει να εξυπηρετείται με βάση τους όρους της δικής του ρύθμισης, χωρίς να επωφελείται από τις νέες διατάξεις.
«Εάν ο νέος νόμος πιάσει και τον εξωδικαστικό, τότε θα μιλάμε για μια μεγάλη, μεγάλη αλλαγή. Προς το παρόν όμως όχι», υπογραμμίζει.
Πότε ένα δάνειο θεωρείται πραγματικά «κόκκινο»
Στη συνέντευξη τέθηκε και ένα πρακτικό ζήτημα που αφορά χιλιάδες δανειολήπτες: τι συμβαίνει όταν κάποιος πληρώνεται καθυστερημένα από την εργασία του και, εξαιτίας αυτού, καταβάλλει τη δόση του λίγες ημέρες μετά την ημερομηνία που προβλέπεται.
Ο κ. Χαραλαμπόπουλος ξεκαθαρίζει ότι μία καθυστέρηση 10 ή 20 ημερών δεν καθιστά αυτομάτως το δάνειο «κόκκινο».
«Για 10 μέρες και για 20 μέρες δεν θεωρείται κόκκινος ο δανειολήπτης. Απλώς υπολογίζονται τόκοι υπερημερίας. Θα θεωρηθεί κόκκινος εάν ξεπεράσει τους τρεις μήνες», εξηγεί.
Θετικό πρόσημο, αλλά η μάχη συνεχίζεται
Συνοψίζοντας, ο κ. Χαραλαμπόπουλος κρατά θετικό πρόσημο για την τροπολογία, κυρίως για όσους είναι ήδη ενταγμένοι στον νόμο Κατσέλη και αναμένεται να δουν ελάφρυνση στις δόσεις και στο συνολικό τους χρέος.
Ταυτόχρονα, όμως, επισημαίνει ότι το επόμενο μεγάλο πεδίο θα είναι η διεκδίκηση αντίστοιχης μεταχείρισης από όσους βρίσκονται στον εξωδικαστικό μηχανισμό ή έχουν προχωρήσει σε ρυθμίσεις με τράπεζες και servicers.
«Είμαι σίγουρος ότι το ελληνικό κράτος, όπως είχε γρήγορα αντανακλαστικά με τον νόμο Κατσέλη και το θέμα της αναδρομικότητας, έτσι θα λύσει και το θέμα του εξωδικαστικού ή των διμερών συμβάσεων», σημειώνει.
Το μήνυμα, πάντως, είναι σαφές: η ρύθμιση ανοίγει έναν νέο δρόμο για χιλιάδες δανειολήπτες. Το ερώτημα είναι αν αυτός ο δρόμος θα μείνει περιορισμένος μόνο στον νόμο Κατσέλη ή αν θα επεκταθεί και σε εκείνους που σήμερα αισθάνονται ότι έχουν μείνει εκτός προστασίας.