Τη μετάβαση από την κατασκευή στη λειτουργία σηματοδοτεί η έναρξη παραγωγής στο μεταλλείο στις Σκουριές από την «Ελληνικός Χρυσός». Στο πλαίσιο της παρουσίας της στη φετινή ΔΕΘ, η εταιρεία παρουσιάζει, μεταξύ άλλων, κορυφαίες τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται στην εκπαίδευση για αυτό που χαρακτηρίζει ως ορυχείο νέας γενιάς- τις οποίες οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να δουν και χρησιμοποιήσουν οι ίδιοι στο εξωτερικό της περίπτερο.
«Οι Σκουριές είναι ένα μεταλλείο νέας γενιάς και αυτό αποτυπώνεται όχι μόνο στον εξοπλισμό και τις εγκαταστάσεις, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο εκπαιδεύουμε και προετοιμάζουμε τους ανθρώπους που θα το λειτουργήσουν» τονίζει, μιλώντας στη HuffPost Greece στο πλαίσιο της ΔΕΘ, ο Κωνσταντίνος Γεωργιάδης, Γενικός Εκτελεστικός Διευθυντής της Eldorado Gold για την Ελλάδα.
Όπως υπογραμμίζει ο κ. Γεωργιάδης, αυτοματισμοί, ψηφιακά συστήματα και δυνατότητες τηλεχειρισμού δημιουργούν ένα διαφορετικό εργασιακό περιβάλλον που απαιτεί νέες γνώσεις και δεξιότητες: «Γι’ αυτό η εκπαίδευση έχει κεντρικό ρόλο. Στο Κέντρο Εκπαίδευσης & Ανάπτυξης Δεξιοτήτων “Prometheus Mining Academy” αξιοποιούμε σύγχρονες μεθόδους, προσομοιωτές εξοπλισμού και τεχνολογίες εικονικής και επαυξημένης πραγματικότητας. Έχουμε δημιουργήσει έναν χώρο όπου η θεωρητική γνώση συνδυάζεται με την πρακτική εξάσκηση. Ο προσομοιωτής βαρέως μεταλλευτικού εξοπλισμού επιτρέπει στους εργαζόμενους να εκπαιδεύονται σε ελεγχόμενο και ασφαλές περιβάλλον. Πριν κάποιος βρεθεί στο πραγματικό πεδίο, μπορεί να εκπαιδευτεί, να εξασκηθεί και να αντιμετωπίσει διαφορετικά σενάρια, σε πραγματικές συνθήκες, χωρίς ωστόσο να εκτεθεί σε πραγματικό κίνδυνο».
Η τεχνολογία, επομένως, δεν λειτουργεί απομονωμένα, τονίζει ο κ. Γεωργιάδης, καθώς «ενισχύει την εκπαίδευση, την ετοιμότητα και τελικά την ασφάλεια των ανθρώπων μας. Πίσω από κάθε μηχάνημα και κάθε τεχνολογική εφαρμογή υπάρχει ένας άνθρωπος που πρέπει να είναι σωστά εκπαιδευμένος, καταρτισμένος και προετοιμασμένος»
Το μήνυμα της νέας καμπάνιας της εταιρείας είναι «το έργο μας μπροστά»– με κεντρικό νόημα πως πίσω από την τεχνολογία, τα μηχανήματα και το έργο στις Σκουριές βρίσκονται οι άνθρωποι της εταιρείας. «Η νέα καμπάνια αναδεικνύει ακριβώς αυτή την πλευρά μας: Πίσω από την τεχνολογία, τον εξοπλισμό και κάθε σημαντικό βήμα των Σκουριών βρίσκονται οι άνθρωποι που κάνουν το έργο πραγματικότητα. Για εμάς, το να βάζουμε τον άνθρωπο στο επίκεντρο δεν είναι μόνο ένα επικοινωνιακό μήνυμα. Είναι καθημερινή επιλογή, που αποτυπώνεται στον τρόπο με τον οποίο εκπαιδεύουμε, αναπτύσσουμε και προετοιμάζουμε τους ανθρώπους μας. Οι Σκουριές φέρνουν ένα περιβάλλον εργασίας, με περισσότερη ψηφιοποίηση, αυτοματισμούς και προηγμένες τεχνολογίες» σημειώνει ο κ. Γεωργιάδης, χαρακτηρίζοντας την εκπαίδευση ως στρατηγική επένδυση από πλευράς της εταιρείας, η οποία δεν ξεκινά και τελειώνει με την πρόσληψη ενός εργαζομένου, αλλά συνεχίζεται σε όλη τη διάρκεια της επαγγελματικής του πορείας.
«Επενδύουμε διαρκώς στο upskilling και reskilling, ώστε οι άνθρωποί μας να εξελίσσονται μαζί με την τεχνολογία και να ανταποκρίνονται στις νέες απαιτήσεις της λειτουργίας. Παράλληλα, καλλιεργούμε την κουλτούρα ασφάλειας, τη συνεργασία, την επικοινωνία και την ηγεσία. Ένα σύγχρονο μεταλλείο χρειάζεται ανθρώπους που μπορούν να λειτουργούν με υπευθυνότητα και να συνεργάζονται αποτελεσματικά. Αυτό είναι το ουσιαστικό μήνυμα πίσω από το “το έργο μας μπροστά”- η τεχνολογία μπορεί να αλλάζει τον τρόπο που δουλεύουμε, όμως οι άνθρωποι είναι αυτοί που δίνουν αξία στην τεχνολογία και κάνουν την πρόοδο πράξη. Αυτή είναι η επένδυση που θέλουμε να συνεχίσουμε: Να δίνουμε στους ανθρώπους μας τα εργαλεία, τη γνώση και τις ευκαιρίες που χρειάζονται για να κάνουν το επόμενο βήμα μαζί με την εταιρεία. Κι αυτή τελικά θα είναι και μια εθνική παρακαταθήκη, καθώς θα έχουμε δημιουργήσει μια δεξαμενή υψηλά εξειδικευμένου τεχνικού προσωπικού που να μπορεί να υλοποιήσει, αλλά και να μεταλαμπαδεύσει τη γνώμη σε μελλοντικά μεγάλα εξορυκτικά έργα ανάλογης κλίμακας» καταλήγει ο γενικός εκτελεστικός διευθυντής της Eldorado Gold για την Ελλάδα.
«Παγκόσμιας κλάσης μεταλλείο»: Οι τεχνολογίες που χρησιμοποιούνται στις Σκουριές
Για ένα παγκόσμιας κλάσης μεταλλείο, που έχει σχεδιαστεί και αναπτύσσεται εφαρμόζοντας διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα και βέλτιστες πρακτικές της σύγχρονης μεταλλευτικής βιομηχανίας, κάνει λόγο από πλευράς της η Ελευθερία Βαγκλή, Διευθύντρια Τεχνικών υπηρεσιών στις Σκουριές.
«Μιλάμε για ένα ολοκληρωμένο μεταλλευτικό σύστημα, όπου η γεωλογία, η γεωτεχνική, ο σχεδιασμός της εξόρυξης, η διαχείριση των υλικών, η ασφάλεια και η περιβαλλοντική διαχείριση έχουν σχεδιαστεί εξαρχής ώστε να λειτουργούν συνδυαστικά και βάσει συγκεκριμένων προτύπων και διαδικασιών» τονίζει σχετικά.
Ιδιαίτερο τεχνικό ενδιαφέρον παρουσιάζει το ίδιο το κοίτασμα των Σκουριών: Όπως υπογραμμίζει η κ. Βαγκλή, πρόκειται για ένα πορφυριτικό κοίτασμα χαλκού και χρυσού, του οποίου η εκμετάλλευση συνδυάζει επιφανειακή και υπόγεια εξόρυξη. Αυτό από μόνο του δημιουργεί αυξημένες απαιτήσεις σε επίπεδο γεωλογικής και γεωτεχνικής κατανόησης, εξορυκτικού σχεδιασμού και ελέγχου της παραγωγής.
«Ένα από τα στοιχεία που μας διαφοροποιούν είναι η συστηματική εφαρμογή τεχνολογιών σε όλα τα επίπεδα του κύκλου εργασιών. Χρησιμοποιούμε τεχνολογίες εξόρυξης υψηλής ακρίβειας και συστήματα παρακολούθησης σε πραγματικό χρόνο. Στην επιφανειακή εκμετάλλευση χρησιμοποιούμε ψηφιακά συστήματα διαχείρισης στόλου και εξορυκτικών υλικών και αυτοματοποιημένες λειτουργίες διάτρησης. Αντίστοιχα, στην υπόγεια εκμετάλλευση εφαρμόζονται ψηφιακά συστήματα παρακολούθησης της παραγωγής, τηλεχειριζόμενες λειτουργίες, απομακρυσμένες πυροδοτήσεις μετώπων και προηγμένη τρισδιάστατη χαρτογράφηση» προσθέτει η διευθύντρια τεχνικών υπηρεσιών του μεταλλείου στις Σκουριές.
Ιδιαίτερα σημαντική, προσθέτει, είναι και η γεωτεχνική παρακολούθηση. «Radar, lidar και αυτόματα όργανα γεωτεχνικής παρακολούθησης μας επιτρέπουν να παρακολουθούμε τη συμπεριφορά της βραχόμαζας με υψηλή ακρίβεια και σε συνεχή βάση. Έτσι, η διαχείριση του γεωτεχνικού κινδύνου γίνεται περισσότερο προληπτική και βασίζεται σε δεδομένα. Η ίδια φιλοσοφία εφαρμόζεται και στον περιβαλλοντικό σχεδιασμό. Τα τέλματα αφυγραίνονται μέσω φίλτρανσης και μέρος αυτών αξιοποιούνται ως πάστα λιθογόμωσης για την πλήρωση των υπόγειων ανοιγμάτων. Όσον αφορά το νερό, υπάρχει ένα ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης και επαναχρησιμοποίησής του».
Χρυσός και χαλκός από ένα μεταλλείο του μέλλοντος
Αυτό που κάνει τις Σκουριές να ξεχωρίζουν, υπογραμμίζει η κ. Βαγκλή, δεν είναι μια συγκεκριμένη τεχνολογία, μα «ο τρόπος με τον οποίο η επιστημονική γνώση, η τεχνολογία, τα δεδομένα, η ασφάλεια και η περιβαλλοντική διαχείριση λειτουργούν ως ένα ενιαίο σύστημα. Και αυτή η τεχνική διάσταση έχει και μια ευρύτερη στρατηγική σημασία. Οι Σκουριές δημιουργούν στην Ελλάδα μια νέα ευρωπαϊκή πηγή χαλκού, ενός μετάλλου κρίσιμου για την ενεργειακή και ψηφιακή μετάβαση. Σε πλήρη ανάπτυξη, το μεταλλείλο αναμένεται να παράγει κατά μέσο όρο, στη διάρκεια ζωής του, 67 εκατ. λίβρες χαλκού και 140.000 ουγκιές χρυσού ετησίως. Για να δώσουμε μια αίσθηση της κλίμακας, η ετήσια παραγωγή χαλκού αντιστοιχεί στην ποσότητα που απαιτείται για περισσότερα από 420.000 ηλεκτρικά οχήματα. Άρα δεν μιλάμε μόνο για ένα μεταλλείο του μέλλοντος- πιο ασφαλές, πιο ακριβές, πιο αποδοτικό και με μεγαλύτερο έλεγχο του περιβαλλοντικού του αποτυπώματος- αλλά και για ένα έργο που μπορεί να ενισχύσει τη θέση της Ελλάδας στην παραγωγή στρατηγικών πρώτων υλών στην Ευρώπη».
Ο μεταλλωρύχος του σήμερα
Όταν σκέφτεται κανείς τις λέξεις «μεταλλείο» και «μεταλλωρύχος», το πιθανότερο είναι να πάει το μυαλό του σε σκοτεινά περιβάλλοντα και βαριά χειρωνακτική εργασία. Ωστόσο η πραγματικότητα πλέον είναι πολύ διαφορετική, και αυτό αποτυπώνεται στις Σκουριές.
«Η διαφορά είναι πολύ σημαντική, γιατί έχει αλλάξει ουσιαστικά όχι μόνο ο εξοπλισμός αλλά και ο τρόπος με τον οποίο οργανώνεται και εκτελείται η εργασία μέσα σε ένα σύγχρονο μεταλλείο» σημειώνει η κ. Βαγκλή. «Η παραδοσιακή εικόνα του μεταλλωρύχου συνδέεεται κυρίως με χειρωνακτική εργασία και άμεση παρουσία κοντά στο μέτωπο εξόρυξης. Σήμερα, ένα σημαντικό μέρος της λειτουργίας βασίζεται σε αισθητήρες, συστήματα αυτοματισμού, τηλεχειρισμό, γεωχωρικά δεδομένα και ψηφιακά μοντέλα. Για παράδειγμα, στην υπόγεια εκμετάλλευση, ένας φορτωτής μπορεί να λειτουργεί τηλεχειριζόμενα από το κέντρο ελέγχου στην επιφάνεια, με τον εργαζόμενο να χειρίζεται το μηχάνημα από ένα ασφαλέστερο και περισσότερο ελεγχόμενο περιβάλλον. Η τοπογραφική αποτύπωση των υπόγειων στοών μπορεί να πραγματοποιείται με drone και lidar scans (τρισδιάστατη αποτύπωση με λέιζερ). Η γεωλογική χαρτογράφηση των μετώπων γίνεται πλέον με τρισδιάστατες τεχνολογίες, οι οποίες επιτρέπουν πολύ γρήγορη ενσωμάτωση των δεδομένων στα γεωλογικά μοντέλα και στον σχεδιασμό παραγωγής».
«Ταυτόχρονα η ασφάλεια γίνεται όλο και περισσότερο data-driven (βασιζόμενη σε δεδομένα). Υπάρχουν συστήματα παρακολούθησης ευστάθειας πρανών, συστήματα αποφυγής συγκρούσεων εξοπλισμού και οχημάτων, συστήματα εντοπισμού θέσης εξοπλισμού και προσωπικού, καθώς και τεχνολογίες κόπωσης και απόστασης προσοχής των χειριστών» προσθέτει η διευθύντρια τεχνικών υπηρεσιών του μεταλλείου.
«Η τεχνολογία δεν αντικαθιστά τον άνθρωπο»
Όλα αυτά, βεβαίως, συνεπάγονται αλλαγή του προφίλ των απαιτούμενων δεξιοτήτων: Ο σύγχρονος εργαζόμενος στο μεταλλείο δεν καλείται απλώς να χειριστεί ένα μηχάνημα. Καλείται να αλληλεπιδρά με ψηφιακά συστήματα, να κατανοεί δεδομένα, να τα ερμηνεύει και να λειτουργεί μέσα σε ένα πολύ πιο ολοκληρωμένο τεχνικό περιβάλλον.
Και εδώ η κ. Βαγκλή υπογραμμίζει πως υπάρχει μια σημαντική διάκριση: «Η τεχνολογία δεν αντικαθιστά την ανθρώπινη κρίση- αυξάνει την ποιότητα της πληροφορίας πάνω στην οποία βασίζεται η ανθρώπινη κρίση. Ουσιαστικά η τεχνολογία δεν αντικαθιστά τον άνθρωπο. Αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο εργάζεται. Για έναν μηχανικό, έναν γεωλόγο ή έναν χειριστή, αυτό σημαίνει ότι η καθημερινή εργασία γίνεται περισσότερο προληπτική και λιγότερο διορθωτική. Μπορούμε να εντοπίζουμε αποκλίσεις νωρίτερα, να αξιολογούμε καλύτερα τον κίνδυνο και να λαμβάνουμε αποφάσεις καλύτερες και πιο γρήγορες».
«Φυσικά η συνεχής εκπαίδεση είναι κρίσιμη, ώστε οι άνθρωποί μας να μπορούν να αξιοποιούν με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα τις νέες τεχνολογίες. Άρα η μεγάλη αλλαγή είναι ότι το σύγχρονο μεταλλείο εξελίσσεται από ένα περιβάλλον που βασιζόταν κυρίως στη φυσική παρουσία και στην εμπειρική γνώση, σε ένα ψηφιακά υποστηριζόμενο, υψηλής τεχνικής εξειδίκευσης παραγωγικό περιβάλλον» καταλήγει η διευθύντρια τεχνικών υπηρεσιών στο μεταλλείο στις Σκουριές.
