Η προσωρινή υποχώρηση του πετρελαίου στις διεθνείς αγορές δεν σημαίνει και υποχώρηση της ενεργειακής κρίσης. Το αντίθετο: οι τιμές που καταγράφονται πλέον στα πρατήρια της Ευρώπης δείχνουν ότι το σοκ από τον πόλεμο με το Ιράν, την παρακώλυση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και τις επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές έχει ήδη περάσει στην πραγματική οικονομία.
Η Γερμανία έδωσε την Πέμπτη ένα ακόμη ισχυρό προειδοποιητικό σήμα.
Ρεκόρ στη Γερμανία: 2,453 ευρώ το diesel
Η μέση τιμή του diesel στη Γερμανία έφθασε την Τετάρτη στα 2,453 ευρώ το λίτρο, καταγράφοντας νέο ιστορικό υψηλό, σύμφωνα με στοιχεία της ADAC.
Ανάλογη είναι η εικόνα στη βενζίνη, η οποία έφθασε κατά μέσο όρο στα 2,314 ευρώ το λίτρο, επίσης σε επίπεδα ρεκόρ.
Η εκτόξευση των τιμών συνδέεται άμεσα με την αναστάτωση που έχει προκαλέσει ο πόλεμος με το Ιράν και κυρίως με τα τεράστια προβλήματα στη διέλευση των πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ.
Η εικόνα της ναυσιπλοΐας είναι ενδεικτική της κατάστασης: την Τετάρτη καταγράφηκαν μόλις τρεις διελεύσεις εμπορικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, έναντι 12 την προηγουμένη και μέσου όρου 17 τις προηγούμενες δέκα ημέρες.
Ο Μερτς αναζητεί μέτρα – Διαφωνία μέσα στην κυβέρνηση
Η ενεργειακή κρίση εξελίσσεται πλέον και σε σοβαρό πολιτικό πρόβλημα για το Βερολίνο.
Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς έχει δηλώσει ότι η κυβέρνηση θα αντιδράσει στην εκτίναξη των τιμών, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει παρουσιάσει ολοκληρωμένο πακέτο μέτρων.
Στον κυβερνητικό συνασπισμό υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις. Οι Σοσιαλδημοκράτες του SPD ζητούν έκτακτη φορολόγηση των υπερκερδών των πετρελαϊκών εταιρειών, πρόταση την οποία απορρίπτει ο Μερτς.
Παράλληλα, η υπουργός Οικονομίας Κατερίνα Ράιχε πρότεινε προσωρινή μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα από 19% σε 7%, εκτιμώντας ότι αυτό θα μπορούσε να μεταφέρει άμεσα την ελάφρυνση στην αντλία.
Στη διεθνή αγορά υπήρξε νέα αποκλιμάκωση την Πέμπτη.
Το Brent υποχώρησε περίπου στα 104,6-104,7 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI κινήθηκε περίπου στα 101-102 δολάρια.
Πρόκειται για αισθητή πτώση από τα επίπεδα των προηγούμενων ημερών, αλλά οι τιμές παραμένουν εξαιρετικά υψηλές.
Ο βασικός λόγος της προσωρινής ανακούφισης είναι η προσπάθεια της Σαουδικής Αραβίας να βρει εναλλακτικό δρόμο για τις εξαγωγές της.
Η προσωρινή «έξοδος» της Σαουδικής Αραβίας μέσω Ομάν
Μετά τα προβλήματα στον κρίσιμο αγωγό East–West Pipeline, η Σαουδική Αραβία άρχισε να προσφέρει πρόσθετες ποσότητες αργού σε ασιατικά διυλιστήρια μέσω μεταφορτώσεων από πλοίο σε πλοίο στα ανοικτά του Sohar στο Ομάν.
Η κίνηση αυτή καθησύχασε προσωρινά την αγορά.
Δεν λύνει όμως το βασικό πρόβλημα.
Ο East–West Pipeline αποτελεί μία από τις σημαντικότερες οδούς παράκαμψης των Στενών του Ορμούζ και η διακοπή της λειτουργίας του προκάλεσε φόβους ότι θα μπορούσε να τεθεί σε κίνδυνο ποσότητα που αντιστοιχεί έως περίπου στο 4% της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου.
Ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ έχει εκφράσει την εκτίμηση ότι η λειτουργία του αγωγού μπορεί να αρχίσει να αποκαθίσταται μέσα στις επόμενες ημέρες.
Ορμούζ και Χούθι κρατούν αναμμένο το φιτίλι
Η αγορά γνωρίζει όμως ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε έναν αγωγό.
Στα ανατολικά βρίσκεται το Ορμούζ. Στα δυτικά, η Ερυθρά Θάλασσα και το Bab el-Mandeb.
Οι Χούθι συνεχίζουν να αποτελούν παράγοντα μεγάλης αβεβαιότητας για τη ναυσιπλοΐα και τις ενεργειακές εγκαταστάσεις, ενώ η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή διατηρεί τα ασφάλιστρα κινδύνου, τα ναύλα και συνολικά το κόστος μεταφοράς σε υψηλά επίπεδα.
Αυτός είναι και ο λόγος που οι διεθνείς αναλυτές αντιμετωπίζουν με μεγάλη επιφύλαξη τη σημερινή πτώση του Brent: η φυσική προσφορά και κυρίως η ασφαλής μεταφορά του πετρελαίου εξακολουθούν να βρίσκονται υπό πίεση.
Αθήνα: 2,199 ευρώ η απλή αμόλυβδη – 2,14 το diesel
Στην Ελλάδα η άνοδος έχει ήδη περάσει στις αντλίες.
Σε πρατήρια της Αθήνας η απλή αμόλυβδη έχει φθάσει στα 2,199 ευρώ το λίτρο, ενώ το diesel κίνησης βρίσκεται στα 2,14 ευρώ το λίτρο.
Και το diesel είναι ίσως το μεγαλύτερο πρόβλημα για την πραγματική οικονομία.
Δεν αφορά μόνο τον ιδιοκτήτη ενός πετρελαιοκίνητου ΙΧ. Αφορά φορτηγά, μεταφορικές επιχειρήσεις, επαγγελματικά οχήματα, ταξί και μεγάλο τμήμα της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Όταν ακριβαίνει το diesel, αυξάνεται το κόστος μεταφοράς των προϊόντων από τις αποθήκες στα καταστήματα και από την παραγωγή στην κατανάλωση. Και ένα μέρος αυτού του πρόσθετου κόστους κινδυνεύει να περάσει τελικά στις τιμές που πληρώνει ο καταναλωτής.
Το επόμενο μέτωπο είναι ο πληθωρισμός
Εδώ βρίσκεται πλέον ο μεγάλος κίνδυνος.
Η ενεργειακή κρίση δεν μένει στο πρατήριο. Μεταφέρεται στα μεταφορικά, στα τρόφιμα, στη βιομηχανία, στον τουρισμό και στις υπηρεσίες.
Η Γερμανία, με diesel στα 2,453 ευρώ, δείχνει πόσο γρήγορα μπορεί να μεταφερθεί το διεθνές ενεργειακό σοκ στην ευρωπαϊκή αγορά.
Και στην Ελλάδα, με την αμόλυβδη στην Αθήνα να φθάνει ήδη τα 2,199 ευρώ και το diesel τα 2,14 ευρώ, το ερώτημα δεν είναι πλέον αν η κρίση έφθασε στις αντλίες.
Έφθασε. Το ερώτημα είναι πόσο ακόμη θα κρατήσει και πόσο βαθιά θα περάσει από τις αντλίες στις τιμές ολόκληρης της οικονομίας.
