Το πρώτο κουδούνι πλησιάζει. Μαζί του όμως έρχεται και ένας λογαριασμός που κάθε χρόνο γίνεται δυσκολότερος για την ελληνική οικογένεια.
Τα βιβλία στα δημόσια σχολεία μπορεί να είναι δωρεάν, αλλά σχεδόν τίποτε άλλο γύρω από τη σχολική καθημερινότητα δεν είναι. Τσάντες, τετράδια, κασετίνες, μολύβια, μαρκαδόροι, γεωμετρικά όργανα, αθλητικά παπούτσια και ρούχα. Και στη συνέχεια μετακινήσεις, βενζίνη, φροντιστήρια, ιδιαίτερα, ξένες γλώσσες.
Η φετινή εικόνα της αγοράς δείχνει ότι μόνο για τα απολύτως βασικά σχολικά είδη το κόστος μπορεί να πλησιάσει ή και να ξεπεράσει τα 100 ευρώ για ένα παιδί.
Και φυσικά ο λογαριασμός αλλάζει σημαντικά ανάλογα με την ηλικία του μαθητή.
Νηπιαγωγείο: Από εδώ αρχίζουν τα έξοδα
Μπορεί να μην υπάρχουν ακόμη τετράδια μαθηματικών και βοηθήματα, υπάρχει όμως μία μεγάλη λίστα: μικρή τσάντα, παγουρίνο, δοχείο φαγητού, μαρκαδόροι, ξυλομπογιές, πλαστελίνες, κόλλες, ψαλίδια, μπλοκ ζωγραφικής και διάφορα αναλώσιμα που ζητούνται κατά τη διάρκεια της χρονιάς.
Μία οικογένεια μπορεί να χρειαστεί περίπου 70 έως 120 ευρώ μόνο για τον αρχικό εξοπλισμό.
Αν όμως πρέπει να αγοραστούν αθλητικά παπούτσια, φόρμες, μπουφάν ή άλλα ρούχα για τη νέα σεζόν, προστίθενται εύκολα άλλα 80 έως 150 ευρώ.
Έτσι, η εκκίνηση ενός παιδιού στο Νηπιαγωγείο μπορεί να φτάσει περίπου 150 έως 270 ευρώ, χωρίς να έχουμε υπολογίσει μετακινήσεις και εξωσχολικές δραστηριότητες.
Δημοτικό: Το πρώτο μεγάλο καλάθι
Στο Δημοτικό η λίστα μεγαλώνει. Τετράδια, ντοσιέ, μπλοκ, κασετίνα, μολύβια, στυλό, γόμες, ξύστρες, χάρακες, είδη ζωγραφικής και χειροτεχνίας.
Για τα βασικά σχολικά είδη ένας ρεαλιστικός προϋπολογισμός είναι περίπου 100 έως 150 ευρώ, εφόσον βέβαια οι γονείς αποφύγουν τις ακριβές επώνυμες τσάντες και τα προϊόντα με δημοφιλείς παιδικούς ήρωες που ανεβάζουν σημαντικά τον λογαριασμό.
Με μία στοιχειώδη ανανέωση σε ρούχα και παπούτσια, το συνολικό αρχικό κόστος μπορεί να κινηθεί περίπου στα 200 έως 350 ευρώ.
Και εάν χρειάζεται καθημερινή ή εβδομαδιαία βοήθεια στη μελέτη, αρχίζει ένας δεύτερος λογαριασμός. Με ενδεικτικές τιμές περίπου 10 έως 15 ευρώ την ώρα, ακόμη και δύο ώρες την εβδομάδα σημαίνουν περίπου 80 έως 120 ευρώ τον μήνα.
Γυμνάσιο: Μπαίνουν στο παιχνίδι και τα ιδιαίτερα
Στο Γυμνάσιο αυξάνονται τα τετράδια, οι φάκελοι, τα βοηθήματα και οι ανάγκες για διαφορετικά μαθήματα.
Μαζί με μία καινούργια σχολική τσάντα, εφόσον χρειάζεται, ο βασικός σχολικός εξοπλισμός μπορεί να φτάσει περίπου στα 130 έως 200 ευρώ.
Αν προστεθούν παπούτσια και κάποια καινούργια ρούχα, ο αρχικός λογαριασμός της οικογένειας μπορεί να διαμορφωθεί περίπου στα 230 έως 400 ευρώ.
Στο Γυμνάσιο όμως εμφανίζεται πολύ πιο έντονα το κόστος της εξωσχολικής βοήθειας.
Οι ενδεικτικές τιμές για ιδιαίτερα Μαθηματικών και Φυσικής κινούνται περίπου στα 12 έως 18 ευρώ την ώρα, ενώ ανάλογες είναι οι χρεώσεις για Φιλολογικά, Χημεία και άλλα μαθήματα.
Με τέσσερις ώρες ιδιαίτερων την εβδομάδα, ο γονιός μπορεί να βρεθεί να πληρώνει περίπου 200 έως 300 ευρώ τον μήνα.
Λύκειο: Ο πραγματικά βαρύς λογαριασμός
Στο Λύκειο η κατάσταση γίνεται ακόμη δυσκολότερη.
Για σχολικά είδη, βοηθήματα, τετράδια και πιθανή αγορά νέας τσάντας μπορούν να απαιτηθούν περίπου 150 έως 220 ευρώ. Με μία ανανέωση ρούχων και παπουτσιών, η αρχική δαπάνη μπορεί να φτάσει συνολικά περίπου στα 270 έως 470 ευρώ.
Αλλά το πραγματικό οικονομικό βάρος στο Λύκειο δεν βρίσκεται στην τσάντα.
Βρίσκεται στο φροντιστήριο και στα ιδιαίτερα.
Ιδιαίτερα στη Β΄ και ακόμη περισσότερο στη Γ΄ Λυκείου, με τις Πανελλαδικές να πλησιάζουν, υπάρχουν οικογένειες που αναγκάζονται να διαθέτουν αρκετές εκατοντάδες ευρώ κάθε μήνα.
Με τιμές που συχνά κινούνται περίπου στα 12 έως 20 ευρώ την ώρα και σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη υψηλότερα, ένα πρόγραμμα οκτώ ωρών ιδιαίτερων μαθημάτων την εβδομάδα μπορεί να κοστίζει 400 έως 600 ευρώ τον μήνα.
Σε μία ολόκληρη σχολική χρονιά μιλάμε πλέον για αρκετές χιλιάδες ευρώ.
Και υπάρχει και η καθημερινή διαδρομή προς το σχολείο
Στον οικογενειακό λογαριασμό πρέπει να μπει και κάτι που συνήθως δεν υπολογίζουμε όταν συζητάμε για το κόστος της εκπαίδευσης: η μετακίνηση.
Υπάρχουν παιδιά που δικαιούνται δωρεάν μεταφορά. Υπάρχουν όμως και οικογένειες που πληρώνουν ιδιωτικό σχολικό λεωφορείο, ενώ χιλιάδες γονείς μεταφέρουν καθημερινά τα παιδιά τους με το αυτοκίνητο.
Σχολείο το πρωί, επιστροφή το μεσημέρι, φροντιστήριο το απόγευμα, ξένη γλώσσα λίγο αργότερα.
Και κάθε διαδρομή γράφει χιλιόμετρα.
Με τη βενζίνη να βρίσκεται γύρω ή και πάνω από τα 2 ευρώ το λίτρο και ακόμη ακριβότερα σε αρκετές νησιωτικές περιοχές, η καθημερινή μεταφορά ενός παιδιού μπορεί να προσθέσει 50, 70 ή και περισσότερα από 100 ευρώ τον μήνα, ανάλογα με τις αποστάσεις και την κατανάλωση του αυτοκινήτου.
Από 150 ευρώ μέχρι πολλές χιλιάδες
Αν θέλαμε λοιπόν να μετατρέψουμε τον λογαριασμό σε απλά λόγια, η εικόνα είναι περίπου αυτή:
Για ένα παιδί στο Νηπιαγωγείο, η πρώτη δαπάνη μπορεί να είναι 150 έως 270 ευρώ.
Για ένα παιδί στο Δημοτικό, σχολικά είδη, ρούχα και παπούτσια μπορούν να ανεβάσουν την εκκίνηση περίπου στα 200 έως 350 ευρώ, πριν προστεθεί οποιαδήποτε βοήθεια στη μελέτη.
Για έναν μαθητή Γυμνασίου, το αρχικό κόστος μπορεί να φτάσει περίπου στα 230 έως 400 ευρώ, ενώ με ιδιαίτερα μαθήματα μπορούν να προστεθούν άλλα 200 έως 300 ευρώ κάθε μήνα.
Και για έναν μαθητή Λυκείου, η αρχική δαπάνη μπορεί να είναι περίπου 270 έως 470 ευρώ, αλλά μαζί με φροντιστήρια και ιδιαίτερα ο ετήσιος λογαριασμός μπορεί να φτάσει σε πολλές χιλιάδες ευρώ.
Σκεφτείτε τώρα μία οικογένεια με δύο παιδιά. Ένα στο Γυμνάσιο και ένα στο Λύκειο.
Πριν καλά καλά αρχίσει η χρονιά, μπορεί να χρειαστεί 500, 600, 700 ή και περισσότερα από 800 ευρώ μόνο για να μπουν τα παιδιά στην τάξη με όσα χρειάζονται.
Και από τον Οκτώβριο ο λογαριασμός συνεχίζεται κάθε μήνα.
Γι’ αυτό και όταν μιλάμε για «δωρεάν δημόσια Παιδεία» πρέπει να βλέπουμε ολόκληρη την πραγματικότητα.
Τα βιβλία είναι δωρεάν. Το να μεγαλώσεις όμως σήμερα ένα παιδί που πηγαίνει σχολείο μόνο δωρεάν δεν είναι.
Και για μία οικογένεια με δύο ή τρία παιδιά, το πρώτο κουδούνι του Σεπτεμβρίου μπορεί να ακούγεται περισσότερο σαν… ταμειακή μηχανή.
