Πίσω από τους ευρωπαϊκούς μέσους όρους και τις στατιστικές καμπύλες υπάρχει μια σκληρή ελληνική πραγματικότητα: το 2024, στους δρόμους της χώρας καταγράφηκαν 11.000 τροχαία με νεκρούς ή τραυματίες, 664 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και 13.371 τραυματίστηκαν. Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα εμφανίζεται από τη Eurostat ανάμεσα στις τρεις χώρες της ΕΕ με τη μεγαλύτερη θνησιμότητα από τροχαία, πίσω μόνο από τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία.
Η εικόνα της Ελλάδας προηγείται – και είναι βαριά.
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, το 2024 σημειώθηκαν στη χώρα 11.000 τροχαία ατυχήματα που προκάλεσαν θάνατο ή τραυματισμό, αριθμός αυξημένος κατά 4,2% σε σχέση με το 2023, όταν είχαν καταγραφεί 10.553. Οι συνολικές απώλειες, δηλαδή νεκροί και τραυματίες, έφτασαν τις 14.035, έναντι 13.461 το προηγούμενο έτος.
Από αυτά, οι θάνατοι ανήλθαν σε 664, από 646 το 2023, σημειώνοντας αύξηση 2,8%. Οι σοβαρά τραυματίες ήταν 568, μειωμένοι σε σχέση με τους 659 του 2023, ενώ οι ελαφρά τραυματίες αυξήθηκαν στους 12.803 από 12.156. Συνολικά, οι τραυματίες έφτασαν τους 13.371 το 2024, έναντι 12.815 το 2023.
Η δεκαετής εικόνα δείχνει μια πιο σύνθετη πραγματικότητα. Από το 2015 έως το 2024, τα τροχαία μειώθηκαν από 11.440 σε 11.000, δηλαδή κατά 3,8%. Οι νεκροί μειώθηκαν από 793 σε 664, καταγράφοντας πτώση 16,3%. Οι σοβαρά τραυματίες υποχώρησαν πολύ περισσότερο, από 999 σε 568, δηλαδή κατά 43,1%, ενώ οι ελαφρά τραυματίες μειώθηκαν οριακά από 13.097 σε 12.803.
Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια η μείωση δεν είναι γραμμική. Μετά το χαμηλό του 2020, χρονιά που επηρεάστηκε από τους περιορισμούς της πανδημίας, οι θάνατοι αυξήθηκαν ξανά: 584 το 2020, 624 το 2021, 654 το 2022, 646 το 2023 και 664 το 2024. Η ίδια η ΕΛΣΤΑΤ σημειώνει ότι στην τελευταία δεκαετία παρατηρείται μεν πτωτική πορεία, αλλά με επιβράδυνση σε συγκεκριμένες χρονιές, μεταξύ των οποίων και το 2024.
Σε επίπεδο θνησιμότητας, η Ελλάδα καταγράφει 64 νεκρούς από τροχαία ανά εκατομμύριο κατοίκους το 2024. Αυτό την τοποθετεί στην τρίτη χειρότερη θέση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πίσω από τη Ρουμανία, με 78 νεκρούς ανά εκατομμύριο, και τη Βουλγαρία, με 74. Ο μέσος όρος της ΕΕ ήταν 44 νεκροί ανά εκατομμύριο κατοίκους.
Η ευρωπαϊκή εικόνα είναι συνολικά καλύτερη, αλλά όχι καθησυχαστική. Το 2024, 19.934 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους σε τροχαία στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αριθμός μειωμένος κατά 2,2% σε σχέση με το 2023, όταν είχαν καταγραφεί 20.384 θάνατοι. Ήταν η δεύτερη συνεχόμενη χρονιά μείωσης των θανάτων στους δρόμους της ΕΕ.
Οι ασφαλέστερες επιδόσεις καταγράφηκαν στη Σουηδία, με 20 νεκρούς ανά εκατομμύριο κατοίκους, στη Μάλτα με 21 και στη Δανία με 24. Στον αντίποδα, Ρουμανία, Βουλγαρία και Ελλάδα σχηματίζουν την πιο επιβαρυμένη τριάδα της Ένωσης.
Σε βάθος δεκαετίας, η Eurostat καταγράφει μείωση 17,4% στους θανάτους από τροχαία στην ΕΕ μεταξύ 2014 και 2024. Η πορεία ήταν γενικά πτωτική, με εξαιρέσεις το 2015, το 2021 και το 2022, όταν σημειώθηκαν αυξήσεις μετά το χαμηλό της πανδημικής περιόδου.
Το συμπέρασμα είναι δύσκολο να ωραιοποιηθεί: η Ευρώπη καταφέρνει σταδιακά να μειώνει τους θανάτους στους δρόμους, όμως η Ελλάδα παραμένει σταθερά στις χώρες όπου η οδική ασφάλεια εξακολουθεί να είναι ανοιχτή πληγή. Και οι αριθμοί –664 νεκροί, 568 σοβαρά τραυματίες και 12.803 ελαφρά τραυματίες μέσα σε έναν χρόνο– δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για εφησυχασμό.
