Η συζήτησή μου με τον Τάκη Πουρναράκη ξεκίνησε με αναμνήσεις από το Ράλι Ακρόπολις, τον πατέρα του και τον πρώτο μου ξάδελφο, τον θρυλικό «Στρατισίνο», Στρατή Χατζηπαναγιώτου. Γρήγορα, όμως, περάσαμε από τις ειδικές διαδρομές των αγώνων στο καθημερινό μαρτύριο των δρόμων της Αθήνας.
Και ο Πουρναράκης, μηχανολόγος μηχανικός και βαθύς γνώστης του αυτοκινήτου, διατύπωσε απόψεις που ίσως ξαφνιάσουν όσους περιμένουν από έναν άνθρωπο του μηχανοκίνητου αθλητισμού να συστήνει το ΙΧ να μένει σπίτι τις καθημερινές.
Έξι με επτά ημέρες τον χρόνο χαμένες στην κίνηση
«Χάνουμε έξι με επτά ημέρες τον χρόνο στο μποτιλιάρισμα», υποστηρίζει. Και το πρόβλημα δεν περιορίζεται στον χαμένο χρόνο. «Γινόμαστε αντικοινωνικοί. Αποφεύγουμε μετακινήσεις, συναντήσεις, δραστηριότητες. Υποβαθμίζεται η ποιότητα της ζωής μας».
Κατά την εκτίμησή του, η Αθήνα διαθέτει οδικές υποδομές σχεδιασμένες για πολύ λιγότερα αυτοκίνητα από όσα κυκλοφορούν σήμερα. Προειδοποιεί ότι πλησιάζουμε σε συνθήκες μεγαλοπόλεων όπως η Κωνσταντινούπολη και το Κάιρο, όπου ορισμένες ώρες είναι σχεδόν αδύνατον ακόμη και να βγάλεις το αυτοκίνητο από το γκαράζ.
«Ο Κηφισός δεν έχει γιατρειά»
Όταν τον ρώτησα για τον Κηφισό, η απάντηση ήταν κατηγορηματική: «Δεν υπάρχει καμία γιατρειά». Παρομοίασε τον αυτοκινητόδρομο με μία πόρτα από την οποία επιχειρούν να περάσουν ταυτόχρονα εκατοντάδες άνθρωποι.
«Ο Κηφισός είναι ένα έργο κομμάτι κομμάτι, χωρίς ενιαίο σχεδιασμό. Όσους δρόμους κι αν φτιάξουμε, τα αυτοκίνητα θα τους ξαναγεμίσουν». Η λύση, επιμένει, δεν είναι η αδιάκοπη κατασκευή νέων δρόμων, αλλά η μείωση των οχημάτων που χρησιμοποιούνται καθημερινά.
Το αυτοκίνητο κοστίζει 500 ευρώ τον μήνα
Ο Πουρναράκης βάζει και την οικονομική διάσταση στο τραπέζι. Υπολογίζει ενδεικτικά ότι ένα μικρό αυτοκίνητο μπορεί να κοστίζει περίπου 500 ευρώ μηνιαίως, εάν συνυπολογιστούν η απόσβεση της αγοράς, τα καύσιμα, η ασφάλιση, η συντήρηση και τα τέλη κυκλοφορίας.
«Όταν κάποιος αμείβεται με 1.500 ευρώ, αντιλαμβάνεστε τη στρέβλωση», σημειώνει. Και προτείνει να αναρωτηθεί ο καθένας πόσο πραγματικά του κοστίζει κάθε ώρα μετακίνησης με το αυτοκίνητό του.
Μετρό, λεωφορεία, πατίνια και τηλεργασία
Παρότι έχει αφιερώσει τη ζωή του στο αυτοκίνητο, δηλώνει φανατικός υποστηρικτής του μετρό και των λεωφορείων. «Το πρόβλημα στο κέντρο δεν είναι το ηλεκτρικό πατίνι. Είναι το παλιό ΙΧ». Προτείνει ηλεκτρικά ποδήλατα, πατίνια, σκούτερ και καλύτερη δημόσια συγκοινωνία, με ασφαλείς υποδομές.
Απευθύνεται επίσης στους εργοδότες: «Γιατί ένας εργαζόμενος που χάνει δύο ώρες καθημερινά στις μετακινήσεις να θεωρείται πιο παραγωγικός από εκείνον που εργάζεται χωρίς αυτό το άγχος;». Η τηλεργασία, όπου είναι εφικτή, μπορεί να περιορίσει σημαντικά τις άσκοπες διαδρομές.
«Γιατί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης να βρίσκεται στην Αθήνα;»
Η πιο ριζοσπαστική πρότασή του αφορά την αποκέντρωση. Γιατί, αναρωτιέται, να μη μεταφερθεί το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης στη Λάρισα ή υπηρεσίες του Υπουργείου Μεταφορών στη Θεσσαλονίκη;
Με την τεχνολογία, υποστηρίζει, η φυσική συγκέντρωση των κρατικών υπηρεσιών στην πρωτεύουσα δεν είναι πλέον αναγκαία στον ίδιο βαθμό. Ζητά παράλληλα κίνητρα για επιχειρήσεις και εργαζομένους ώστε να εγκατασταθούν στην περιφέρεια.
Οι επικίνδυνες ταχύτητες και η αλλαγή της ώρας
Συζητήσαμε και για όσους μετατρέπουν τους άδειους νυχτερινούς δρόμους σε πίστες Formula 1. «Είναι θέμα παιδείας, αλλά και έλλειψης κατάλληλων πιστών», απαντά. Η αγωνιστική οδήγηση δεν έχει θέση στους δημόσιους δρόμους.
Προειδοποιεί επίσης για την οδήγηση στο λυκόφως και στο λυκαυγές, όταν η μεταβολή του φωτισμού δυσκολεύει την προσαρμογή της όρασης. Το τελικό του μήνυμα είναι σαφές: Το κυκλοφοριακό της Αθήνας δεν αντιμετωπίζεται μόνο με έργα. Χρειάζεται αλλαγή νοοτροπίας, μετακινήσεων και τρόπου ζωής.