Η σεξουαλική υγεία παραμένει ένα θέμα για το οποίο πολλοί δυσκολεύονται ακόμη και σήμερα να μιλήσουν ανοιχτά. Κι όμως, αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της συνολικής υγείας του ανθρώπου.
Η Παγκόσμια Ημέρα Σεξουαλικής Υγείας γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 4 Σεπτεμβρίου από το 2010, με πρωτοβουλία της Παγκόσμιας Ένωσης Σεξουαλικής Υγείας (WAS). Η πρώτη διοργάνωση είχε, μάλιστα, ένα απολύτως χαρακτηριστικό σύνθημα: «Ας μιλήσουμε γι’ αυτό!».
Δεν είναι μόνο η απουσία μιας ασθένειας
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αντιμετωπίζει τη σεξουαλική υγεία πολύ ευρύτερα. Δεν είναι απλώς η απουσία μιας σεξουαλικά μεταδιδόμενης λοίμωξης ή μιας δυσλειτουργίας, αλλά κατάσταση σωματικής, συναισθηματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας σε σχέση με τη σεξουαλικότητα.
Προϋποθέτει θετική και με σεβασμό προσέγγιση στις σχέσεις, αλλά και τη δυνατότητα ασφαλών εμπειριών χωρίς εξαναγκασμό, διακρίσεις και βία.
Το μήνυμα του 2026: «Every Body»
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει το φετινό σύνθημα της Παγκόσμιας Ημέρας: «Every Body» — γραμμένο επίτηδες ως δύο λέξεις.
Η WAS θέλει με αυτό να τονίσει ότι η σεξουαλική υγεία, τα δικαιώματα, η δικαιοσύνη και η δυνατότητα μιας υγιούς και ικανοποιητικής προσωπικής ζωής αφορούν κάθε άνθρωπο και κάθε σώμα, ανεξαρτήτως ηλικίας ή άλλων χαρακτηριστικών.
Και υπάρχει μια λεπτομέρεια που συχνά ξεχνάμε: η σεξουαλική υγεία αφορά ολόκληρη τη ζωή του ανθρώπου και όχι αποκλειστικά τα αναπαραγωγικά χρόνια.
Πάνω από ένα εκατομμύριο λοιμώξεις κάθε ημέρα
Η πρόληψη εξακολουθεί να αποτελεί τεράστιο ζήτημα δημόσιας υγείας. Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, περισσότερες από ένα εκατομμύριο θεραπεύσιμες σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις αποκτώνται καθημερινά παγκοσμίως από ανθρώπους ηλικίας 15 έως 49 ετών, ενώ πολλές είναι ασυμπτωματικές.
Χλαμύδια, γονόρροια, σύφιλη και τριχομονάδες συγκαταλέγονται στις συχνότερες θεραπεύσιμες λοιμώξεις, ενώ υπάρχουν και ιογενείς λοιμώξεις όπως HIV, έρπης, ηπατίτιδα Β και HPV.
Το προφυλακτικό, όταν χρησιμοποιείται σωστά και σταθερά, παραμένει ένα από τα αποτελεσματικότερα μέσα προστασίας από τα περισσότερα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα και ταυτόχρονα από μια ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη.
Από την πρόληψη στη συναίνεση
Η σύγχρονη αντίληψη για τη σεξουαλική υγεία δεν σταματά όμως στο προφυλακτικό ή στις ιατρικές εξετάσεις.
Περιλαμβάνει ενημέρωση βασισμένη στην επιστήμη, πρόσβαση σε γιατρούς και υπηρεσίες υγείας, αντισύλληψη, πρόληψη και θεραπεία λοιμώξεων, προστασία από τη σεξουαλική βία και, κυρίως, συναίνεση και αμοιβαίο σεβασμό.
Η Παγκόσμια Ημέρα Σεξουαλικής Υγείας επιχειρεί τελικά να καταρρίψει ένα από τα πιο επίμονα ταμπού: ότι για το σεξ δεν πρέπει να μιλάμε.
Ακριβώς το αντίθετο. Όσο περισσότερο μιλάμε με γνώση, υπευθυνότητα και χωρίς προκαταλήψεις, τόσο περισσότερο προστατεύουμε την υγεία μας και την υγεία των ανθρώπων με τους οποίους μοιραζόμαστε τη ζωή μας.
Με πληροφορίες από: who.int, worldsexualhealth.net