Το πολιτικό σύστημα μπαίνει στον Μάιο με την αίσθηση ότι τίποτα από όσα μετριούνται σήμερα στις δημοσκοπήσεις δεν είναι απολύτως ασφαλές. Το υπό διαμόρφωση κόμμα του Αλέξη Τσίπρα, η πολιτική κίνηση της Μαρίας Καρυστιανού και το ενδεχόμενο νέου φορέα από τον Αντώνη Σαμαρά δεν είναι τρεις παράλληλες ιστορίες. Είναι τρεις διαφορετικές απειλές προς τρία διαφορετικά ακροατήρια.
Και μαζί μπορεί να αποδειχθούν ο παράγοντας που θα κρίνει αν η Νέα Δημοκρατία θα συνεχίσει να παίζει μόνη της στο γήπεδο της εξουσίας ή αν η αντιπολίτευση θα ξαναμοιραστεί από την αρχή. Πολιτικές «προσφορές» προς ένα εκλογικό σώμα κουρασμένο, θυμωμένο, δύσπιστο και ακόμη αταξινόμητο.
Η εικόνα, όπως καταγράφεται σήμερα, είναι ρευστή. Η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να προηγείται καθαρά, αλλά δείχνει σημάδια φθοράς. Στην πρόσφατη μέτρηση της GPO η ΝΔ υποχωρεί στην πρόθεση ψήφου στο 23,8%, ενώ το ΠΑΣΟΚ ενισχύεται στο 12,8%. Την ίδια στιγμή, δημοσκόποι και πολιτικοί αναλυτές προειδοποιούν ότι η σημερινή εικόνα δεν μπορεί να θεωρηθεί τελική πριν καταγραφούν επίσημα τα νέα σχήματα Τσίπρα και Καρυστιανού και πριν ξεκαθαρίσει τι θα κάνει ο Αντώνης Σαμαράς.
Αυτό είναι και το βασικό σημείο: οι μετρήσεις σήμερα μοιάζουν περισσότερο με φωτογραφία πριν από σεισμό παρά με χάρτη σταθερότητας.
Ποιος έχει τη μεγαλύτερη προοπτική;
Αν μιλάμε για άμεση δημοσκοπική έκπληξη, η Καρυστιανού μπορεί να κάνει το πιο εντυπωσιακό ξεκίνημα. Έχει φρέσκο πρόσωπο, κοινωνική συγκίνηση και αντισυστημικό φορτίο.
Αν μιλάμε για πολιτική διάρκεια, ο Τσίπρας έχει τη μεγαλύτερη προοπτική. Όχι επειδή είναι άφθαρτος. Δεν είναι. Αλλά επειδή ξέρει το παιχνίδι, έχει δίκτυο, μπορεί να συγκροτήσει ψηφοδέλτια και διαθέτει εμπειρία εξουσίας. Αν καταφέρει να πείσει ότι δεν επιστρέφει ως αρχηγός του παλιού ΣΥΡΙΖΑ αλλά ως ηγέτης ενός νέου προοδευτικού σχήματος, μπορεί να γίνει ο βασικός ανταγωνιστής του ΠΑΣΟΚ και, σε δεύτερο χρόνο, της ΝΔ.
Αν μιλάμε για κυβερνητικό κίνδυνο προς το Μαξίμου, ο Σαμαράς είναι ο πιο επικίνδυνος. Όχι επειδή έχει σίγουρα το μεγαλύτερο εκλογικό ποσοστό, αλλά επειδή μπορεί να κόψει κρίσιμες μονάδες από τη ΝΔ, να ενεργοποιήσει εσωκομματικές φυγόκεντρες δυνάμεις και να κάνει δυσκολότερη την αυτοδυναμία ή την πολιτική κυριαρχία του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Με άλλα λόγια:
η Καρυστιανού μπορεί να κάνει θόρυβο,
ο Τσίπρας μπορεί να χτίσει κόμμα,
ο Σαμαράς μπορεί να προκαλέσει ρήγμα.
Το πραγματικό ερώτημα
Το ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος από τους τρεις θα μπει στην πίστα. Το ερώτημα είναι ποιος θα αντέξει όταν τα φώτα της ανακοίνωσης σβήσουν.
Η ελληνική πολιτική σκηνή δεν έχει έλλειψη αρχηγών. Έχει έλλειψη εμπιστοσύνης. Δεν έχει έλλειψη συνθημάτων. Έχει έλλειψη πειστικών σχεδίων. Δεν έχει έλλειψη θυμού. Έχει έλλειψη πολιτικής μετάφρασης του θυμού σε κυβερνητική εναλλακτική.
Γι’ αυτό ο Μάιος μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικός. Όχι επειδή θα λύσει το πολιτικό πρόβλημα της χώρας. Αλλά επειδή θα δείξει αν η κοινωνική δυσαρέσκεια θα παραμείνει διάχυτη ή αν θα αποκτήσει νέα πολιτικά οχήματα. Και τότε, η ερώτηση δεν θα είναι αν αλλάζει η τράπουλα. Θα είναι ποιος κρατάει τα καλά χαρτιά.
