Θα μπορούσε ο τίτλος να είναι «οι “Χουντίνι” του επιτελικού κράτους». Αλλιώς: Ένα ακόμη «τρικ» στο πολιτικό ρεπερτόριο της κυβέρνησης, όπου το επιτελικό κράτος δείχνει πως, όταν χρειαστεί, μπορεί να κάνει τους περιορισμούς να εξαφανίζονται. Σε μια επίδειξη πολιτικής… «μαγείας», σε κάθε περίπτωση, η «γαλάζια» κυβέρνηση δείχνει να επιλέγει πως κάνει πράξη την λογική που λέει πως όταν οι αριθμοί δεν βγαίνουν, η λύση είναι… να «πειράξεις» τους κανόνες.
Με διαδικασίες εξπρές, η κυβέρνηση κινήθηκε έτσι ώστε να μπορέσει και να προλάβει να ορκιστεί ο Τάσος Χατζηβασιλείου ως υφυπουργός Εξωτερικών την Παρασκευή. Για τον σκοπό αυτό κατατέθηκε νυχτερινή τροπολογία σε άσχετο νομοσχέδιο – που αφορά τα περιφερειακά Μέσα Ενημέρωσης – το οποίο συζητήθηκε και ψηφίστηκε σήμερα στη Βουλή.
Η ανάγκη για τη συγκεκριμένη ρύθμιση προέκυψε από ένα απλό αλλά κρίσιμο εμπόδιο: Στο υπουργείο Εξωτερικών έχουν περισσότερους υπουργούς από όσους επιτρέπει ο νόμος. Ο νόμος για το επιτελικό κράτος (άρθρο 13, παρ. 5 του Ν. 4622/2019) είναι σαφής: «Κανένα Υπουργείο δεν μπορεί να έχει περισσότερες από τρεις (3) συνολικά θέσεις Αναπληρωτών Υπουργών και Υφυπουργών. Οι θέσεις των Αναπληρωτών Υπουργών δεν μπορεί να είναι παραπάνω από μία σε κάθε Υπουργείο».
Στην παρούσα φάση, στο ΥΠΕΞ υπηρετούν ήδη τρεις υφυπουργοί: Η Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, ο Γιάννης Λοβέρδος και ο Χάρης Θεοχάρης. Με το «ταβάνι» συμπληρωμένο, λοιπόν, το Μέγαρο Μαξίμου αναζήτησε εναλλακτική διαδρομή. Έτσι, αργά το βράδυ της Τρίτης, κατατέθηκε τροπολογία με την οποία συστήνεται στο ΥΠΕΞ μία θέση Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού.
Για τη θέση προορίζεται, όπως ήθελε η έντονη φημολογία εντός και εκτός Βουλής, η Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου. Η τροπολογία, σε κάθε περίπτωση, έδειξε να «φωτογραφίζει» τα προσόντα της. Και αυτό καθώς η προωθούμενη ρύθμιση σημειώνει πως στη θέση του Μόνιμου Υφυπουργού «τοποθετείται εν ενεργεία Πρέσβης ή Πρέσβης εκ προσωπικοτήτων που έχει διατελέσει μόνιμος διπλωματικός υπάλληλος με βαθμό Πρέσβη». Και ορίζεται, επιπλέον, ότι «η θέση του Μόνιμου Υπηρεσιακού Υφυπουργού δεν συνυπολογίζεται αριθμητικά στον περιορισμό παρ. 5 του άρθρου 13», δηλαδή δεν μετράει ως τρίτος υφυπουργός.
Και κάπως έτσι – με την ρύθμιση και το «τρικ» του επιτελικού κράτους – η Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου θα καταλάβει την θέση του Μόνιμου Υφυπουργού, ανοίγοντας, ταυτόχρονα, τον χώρο ώστε ο Τάσος Χατζηβασιλείου να ορκιστεί υφυπουργός.
Θύελλα στη Βουλή
Όλα αυτά προκάλεσαν θύελλα στη Βουλή όταν ο Γιώργος Γεραπετρίτης εμφανίστηκε στην Ολομέλεια προκειμένου να παρουσιάσει την επίμαχη ρύθμιση. Ο υπουργός Εξωτερικών δήλωσε πως ενεργοποιείται το σχετικό άρθρο του Συντάγματος, όπως ανέφερε το αρθρο 81 του Συντάγματος, παρ.1, εδάφιο 4, μετά από 50 χρόνια, τονίζοντας πως οι θέσεις μόνιμων υπηρεσιακών υφυπουργών προσδίδουν υπηρεσία στο Πολίτευμα. «Είναι απολύτως αναγκαίο να υπάρχει συνέχεια στο υπουργείο Εξωτερικών με θεσμικό τρόπο για αυτό η θέση καλύπτεται από ανώτατο διπλωμάτη. Σε μια περίοδο παγκόσμιων κλυδωνισμών, πρέπει να διασφαλίζεται αυτή η συνέχεια. Συνέχεια, άμεση ανταπόκριση και διαχείριση γεωπολιτικών κρίσεων. Αυτά είναι απολύτως απαραίτητα σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς» υποστήριξε ο Γιώργος Γεραπετρίτης, επισημαίνοντας ότι είχε δηλώσει από την πρώτη στιγμή ανάληψης των καθηκόντων του πως επιθυμεί να ενεργοποιηθεί αυτή η θεσμική πρόβλεψη.
«Μας είπατε ότι ήταν… όνειρο ζωής σας να κάνετε υπηρεσιακό υφυπουργό. Ως τροπολογία μεταμεσονύχτια το ονειρευόσασταν σε παντελώς άσχετο νομοσχέδιο; Η αλήθεια είναι ότι φταίει το στρίμωγμα υπουργών σε θέσεις που έχουν γεμίσει» είπε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ Παύλος Χρηστίδης και πρόσθεσε: «Σας δείχνω εδώ, κύριε υπουργέ, μια άλλη δική σας επιλογή που είναι η επιλογή που κάνατε το 2019 και έχει να κάνει με το επιτελικό κράτος. Τι λέτε λοιπόν σε εκείνη την άλλη επιλογή; Ότι μπορούν μέχρι τρεις υφυπουργοί και αναπληρωτές υπουργοί να υπάρχουν. Ξαφνικά όμως έρχεται και η ανάγκη ικανοποίησης του κ. Χατζηβασιλείου. Και πώς θα τον χωρέσουμε τον κ. Χατζηβασιλείου; Όταν η ΝΔ συγκρούεται με τον νόμο, δεν υπερισχύει ο νόμος, έρχεται η ΝΔ και με βραδινή τροπολογία σαν αυτή την οποία ήρθατε να παρουσιάσετε σήμερα εδώ και καταθέσατε χθες μεταμεσονύκτια αλλάζετε τον νόμο. Τέτοια τάξη, τέτοια αλφαδιά. Αυτή είναι η ΝΔ».
«Της νύχτας τα καμώματα τα βλέπει η νύχτα και γελά. Γιατί δεν μας λέτε πως “πρέπει να τακτοποιήσω την Παπαδοπούλου σε μια θέση και να επαναφέρω τον Χατζηβασιλείου”; Απλά και καθαρά λόγια», υποστήριξε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ Χρήστος Γιαννούλης. «Δεν είναι αθώα η τροπολογία, ούτε υλοποίηση ενός ονείρου που είχατε υπουργέ. Το φέρνετε μια μέρα πριν την ορκωμοσία των νέων υπουργών», ανέφερε ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ Νίκος Καραθανασόπουλος.
Μπροστά στα ολομέτωπα «πυρά» της αντιπολίτευσης ο Γιώργος Γεραπετρίτης έβαλε στο στόχαστρο του το ΠΑΣΟΚ. «Για ακόμη μια φορά το ΠΑΣΟΚ υπολείπεται της ιστορίας του» είπε ο υπουργός Εξωτερικών λέγοντας μάλιστα πως «προσβάλλει το Διπλωματικό Σώμα. «Διαφωνείτε με τη συνταγματική διάταξη; Το Σύνταγμα προβλέπει το θεσμό των υπηρεσιακών υφυπουργών, σχεδόν οι μισές κυβερνήσεις της υφηλίου προβλέπουν αυτές τις θέσεις. Τη θέση την καταλαμβάνει ένας ανώτατος διπλωμάτης, όχι πολιτικός καριέρας. Η πρόβλεψη είναι ένας άνθρωπος διπλωμάτης, όταν δεν υπάρχει πολιτική κυβέρνηση, να υπάρχει κάποιος να συνεχίσει την πολιτική ώστε να μην έχουμε κινδύνους» πρόσθεσε ο Γιώργος Γεραπετρίτης.
«Εμείς προσβάλλουμε το διπλωματικό Σώμα κι όχι εσείς; Που μετά από 50 χρόνια και 7 χρόνια στην κυβέρνηση το ενεργοποιείτε το άρθρο την ώρα που θέλετε να υπουργοποιήσετε ξανά τον Χατζηβασιλείου;» ανταπάντησε ο Παύλος Χρηστίδης. «Με το περιεχόμενη της διάταξης συμφωνείτε ναι ή όχι; Το ΠΑΣΟΚ κωφεύει, η ουσία είναι το εάν τιμάμε το Διπλωματικό Σώμα ή εάν το απαξιώνουμε στο πλαίσιο του πολιτικού μηδενισμού» τόνισε ο Γιώργος Γεραπετρίτης, λέγοντας μάλιστα προς την πλευρά της αξιωματικής αντιπολίτευσης πως «με αυτή την επαμφοτερίζουσα πρακτική το ΠΑΣΟΚ δεν θα πάει μπροστά».
