Ένα από τα μεγαλύτερα δημόσια έργα της Αθήνας βρίσκεται αντιμέτωπο με ακόμη μία σοβαρή εμπλοκή. Ο μετροπόντικας της Γραμμής 4 παραμένει ακινητοποιημένος στην περιοχή της Κυψέλης, ενώ οι πρώτες πραγματογνωμοσύνες του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας για 14 κτίρια επιβεβαιώνουν ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε μερικές επιφανειακές ρωγμές.
Η Ελληνικό Μετρό ανακοίνωσε στις 2 Οκτωβρίου ότι οι εκθέσεις εξετάζουν τις καταγεγραμμένες βλάβες λόγω καθιζήσεων και προβλέπουν, ανά περίπτωση, επεμβάσεις και πρόσθετους ελέγχους. Ο στόχος των εργασιών αποκατάστασης είναι να διασφαλιστεί κατ’ ελάχιστον η φέρουσα ικανότητα που είχαν τα κτίρια πριν από τη διέλευση του TBM.
Βλάβες ακόμη και στον φέροντα οργανισμό
Το ζήτημα γίνεται σοβαρότερο από τις πληροφορίες για το περιεχόμενο των πραγματογνωμοσυνών. Σύμφωνα με πληροφορίες, σε ορισμένα από τα 14 κτίρια έχουν διαπιστωθεί βλάβες στον φέροντα οργανισμό, ενώ οι απαιτούμενες παρεμβάσεις δεν είναι ίδιες παντού: σε κάποια κτίρια φαίνεται ότι αρκούν περιορισμένες εργασίες, ενώ σε άλλα απαιτούνται σημαντικότερες επισκευές ή ενισχύσεις.
Το ΤΕΕ έχει κληθεί να ξεχωρίσει τι προϋπήρχε στα κτίρια από όσα συνδέονται με τις καθιζήσεις κατά τη διέλευση του μηχανήματος. Η Ελληνικό Μετρό δηλώνει ότι αξιολογεί ήδη τα ευρήματα, προκειμένου ο ανάδοχος να πραγματοποιήσει τις εργασίες αποκατάστασης που προβλέπει η σύμβαση.
Το πρόβλημα είχε γίνει γνωστό μήνες νωρίτερα. Τον Ιούλιο η ΕΡΤ μετέδιδε καταγγελίες για ρωγμές σε περίπου 200 διαμερίσματα, ενώ στις 16 Ιουλίου πραγματοποιήθηκε σύσκεψη υπό τον αρμόδιο υφυπουργό Υποδομών Νίκο Ταχιάο και αποφασίστηκε η εμπλοκή ανεξάρτητων πραγματογνωμόνων του ΤΕΕ.
Ο μετροπόντικας δεν ξεκινά μέχρι να υπάρξει ασφάλεια
Ο Νίκος Ταχιάος έχει δηλώσει ότι δεν έχει προκύψει λόγος εκκένωσης των συγκεκριμένων κτιρίων. Παράλληλα όμως έχει καταστήσει σαφές ότι το TBM δεν πρόκειται να επανεκκινήσει εάν δεν υπάρχει βεβαιότητα για την ασφάλεια της συνέχισης των εργασιών.
Και αυτό είναι ίσως το κρισιμότερο σημείο για την εξέλιξη του έργου: η Ελληνικό Μετρό δεσμεύεται ότι πριν αρχίσει ξανά η διάνοιξη θα ενημερώσει για τις προϋποθέσεις και τη μεθοδολογία επανεκκίνησης. Συνεπώς, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει απλώς ζήτημα επισκευής των πολυκατοικιών αλλά και ανοιχτό ζήτημα για το πότε και υπό ποιες τεχνικές προϋποθέσεις θα συνεχίσει ο μετροπόντικας.
Και πριν από την Κυψέλη ήταν η Κατεχάκη
Για τον αρμόδιο υφυπουργό Νίκο Ταχιάο η υπόθεση αποκτά πρόσθετο πολιτικό βάρος επειδή δεν είναι η πρώτη σοβαρή τεχνική εμπλοκή που αποκαλύπτεται στη Γραμμή 4.
Τον Μάρτιο του 2025 είχε γίνει γνωστό ότι στην περιοχή της Κατεχάκη είχε διανοιχθεί σήραγγα μήκους περίπου 160 μέτρων κατά παράβαση της εγκεκριμένης μελέτης.
Το είχε αναγνωρίσει ο ίδιος ο Νίκος Ταχιάος στη Βουλή, λέγοντας ότι επρόκειτο για λάθος εφαρμογής μελέτης της κατασκευάστριας κοινοπραξίας. Είχε μάλιστα αναφερθεί και σε κίνδυνο καθίζησης του οδοστρώματος, ενώ δόθηκε εντολή αποκατάστασης.
Επομένως το ερώτημα που τίθεται σήμερα στον Υφυπουργό που απέτυχε να γίνει Δήμαρχος Θεσσαλονίκης και του έδωσαν κυβερνητικό πόστο, είναι αναπόφευκτο: πώς σε ένα έργο τέτοιου μεγέθους και κόστους εμφανίζονται διαδοχικά προβλήματα που απαιτούν εκ των υστέρων διορθωτικές παρεμβάσεις;
Από τη λάθος σήραγγα στις ρωγμές των πολυκατοικιών
Οι δύο περιπτώσεις δεν είναι τεχνικά ίδιες και δεν πρέπει να συγχέονται.
Στην Κατεχάκη υπήρξε κατασκευή κατά παράβαση της μελέτης, όπως παραδέχθηκε ο ίδιος ο αρμόδιος υφυπουργός. Στην Κυψέλη το ζήτημα αφορά καθιζήσεις και βλάβες σε κτίρια μετά τη διέλευση του TBM, με το ΤΕΕ να διερευνά ακριβώς την κατάσταση κάθε οικοδομής και τις απαιτούμενες επεμβάσεις.
Υπάρχει όμως ένας κοινός παρονομαστής: η Γραμμή 4, η Ελληνικό Μετρό, ο ανάδοχος και η πολιτική εποπτεία του υπουργείου Υποδομών.
Και εδώ βρίσκεται πλέον το πολιτικό ερώτημα για τον Νίκο Ταχιάο: όχι εάν ο ίδιος χειρίζεται τον μετροπόντικα ή εκπονεί τις τεχνικές μελέτες, προφανώς όχι, αλλά εάν ο μηχανισμός εποπτείας ενός τόσο μεγάλου δημόσιου έργου λειτουργεί εγκαίρως ή ενεργοποιείται αφού εμφανιστούν τα προβλήματα.
Οι κάτοικοι περιμένουν απαντήσεις
Στο μεταξύ, οι κάτοικοι της Κυψέλης ζουν με τις ρωγμές στα σπίτια τους και περιμένουν να μάθουν τι ακριβώς πρέπει να επισκευαστεί, ποιος θα αναλάβει τις εργασίες και πόσο θα διαρκέσουν.
Η Ελληνικό Μετρό αναφέρει ότι ο ανάδοχος θα προχωρήσει στις προβλεπόμενες από τη σύμβαση εργασίες αποκατάστασης και ότι ιδιοκτήτες και ένοικοι θα ενημερωθούν πλήρως.
Μέχρι τότε όμως ο «μετροπόντικας» παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα ανοιχτά μέτωπα της Γραμμής 4.
Και μετά την Κατεχάκη, η Κυψέλη μετατρέπει ένα τεχνικό πρόβλημα σε ζήτημα εποπτείας και πολιτικής λογοδοσίας για την ηγεσία του υπουργείου Υποδομών.
