Αλλαγές αντίληψης όσον αφορά στις ανάγκες της πολεμικής αεροπορίας των ΗΠΑ φαίνεται πως φέρνει ο πόλεμος στο Ιράν, με το Α-10, που ήταν να αποσυρθεί οριστικά, να αποφασίζεται να παραμείνει σε υπηρεσία μέχρι το 2030, και τις παραγγελίες F-15EX – την πιο σύγχρονη έκδοση του εμβληματικού βαρέος μαχητικού- να πολλαπλασιάζονται.

Προ ολίγων ημερών ο υπουργός Αεροπορίας των ΗΠΑ, Τρόι Μενκ, ανακοίνωσε την παράταση της παραμονής σε υπηρεσία του θρυλικού αεροσκάφους εγγύς υποστήριξης Α-10 Warthog ως το 2030. Σημειώνεται ότι το Α-10 ήταν να σταματήσει να υπηρετεί φέτος, ωστόσο οι «Αγριόχοιροι» αποδείχτηκαν πολύ χρήσιμοι στην πολεμική σύγκρουση με το Ιράν. Σημειώνεται πως το Α-10 είχε κάνει το «ντεμπούτο» του το 1976, με αποστολή την καταστροφή εχθρικών τεθωρακισμένων: Σε περίπτωση πολέμου με το Σύμφωνο της Βαρσοβίας, τα βαριά οπλισμένα και θωρακισμένα Α-10 θα αναλάμβαναν να «σαρώσουν» τις μάζες των σοβιετικών αρμάτων μάχης στα πεδία μαχών της Ευρώπης.

Advertisement
Advertisement

Στις δεκαετίες που ακολούθησαν η χρησιμότητά του αμφισβητήθηκε επανειλημμένα, καθώς πολλοί ήταν αυτοί που θεωρούσαν ότι πλέον δεν θα τα κατάφερνε στα σύγχρονα θέατρα επιχειρήσεων λόγω της εξέλιξης των συστημάτων αεράμυνας και θα ήταν καλύτερο τα χρήματα να διατεθούν αλλού. Ωστόσο το Α-10 πάντα αποδεικνύει την αξία του στη φωτιά της πραγματικής μάχης, δείχνοντας ότι, όσο και να ενισχύεται ο ρόλος των μαχητικών 5ης γενεάς και των drones, τη δουλειά που κάνει καλά ο «αγριόχοιρος» εδώ και δεκαετίες, δύσκολα την κάνει κάποιος άλλος- και απόσυρσή του χωρίς κάποιον αντίστοιχα αξιόπιστο αντικαταστάτη θα άφηνε πίσω της ένα πολύ σημαντικό επιχειρησιακό κενό .

Ο «αγριόχοιρος» ποτέ δεν πεθαίνει: Το θρυλικό Α-10 Thunderbolt αποκτά νέα «θηράματα» (φωτό- βίντεο)

Το Α-10 έπαιξε σημαντικό ρόλο στη σύγκρουση με το Ιράν, με το θηριώδες πυροβόλο του να χρησιμοποιείται εναντίον ιρανικών σκαφών στα Στενά του Ορμούζ. Επίσης, πέρα από τη βαριά του θωράκιση για τα δεδομένα αεροσκάφους, είναι ιδιαίτερα ανθεκτικό και…πολιτικά: Όπως σημειώνεται σε δημοσίευμα του Reuters, η μεγαλύτερη συγκέντρωση του στόλου των Α-10 είναι στην αεροπορική βάση Ντέιβις- Μόνθαν στο Τάκσον της Αριζόνα, συμβάλλοντας σημαντικά στην τοπική οικονομία, καθώς η πολεμική αεροπορία των ΗΠΑ είναι ένας από τους κορυφαίους εργοδότες στην περιοχή και η Αριζόνα είναι μια «battleground» πολιτεία που «παίζεται» στις εκλογικές αναμετρήσεις.

«Ενισχυμένος» αποδεικνύεται και άλλος ένας «βετεράνος» των αιθέρων: Το F-15EX είναι η νέα έκδοση του θρυλικού βαρέος μαχητικού F-15 Eagle, ενός αεροσκάφους που είχε αρχικά αναπτυχθεί (επίσης τη δεκαετία του 1970) για να αντιμετωπίζει τα καλύτερα σοβιετικά μαχητικά του Ψυχρού Πολέμου και να επικρατεί. Στην πορεία εμφανίστηκε η έκδοση F-15E Strike Eagle, με αντικείμενο τις επιχειρήσεις κατά χερσαίων στόχων, η οποία απέδειξε σύντομα την αξία της, σηκώνοντας τεράστιο βάρος των αεροπορικών επιχειρήσεων των ΗΠΑ για δεκαετίες. Τα F-15E ωστόσο έχουν «γεράσει», και ο διάδοχός τους είναι το F-15EX.

Μπορεί ο «θρύλος» του F-15 (δεν έχει καταρριφθεί ποτέ μαχητικό του τύπου σε αερομαχία- έχει μόνο νίκες) να υπέστη πλήγμα στο Ιράν, καθώς τρία καταρρίφθηκαν σε περιστατικό «friendly fire» από την αεράμυνα του Κουβέιτ και ένα από ιρανικά πυρά, ωστόσο είναι σημαντικό να αντιλαμβάνεται κανείς πως όταν πρόκειται για τόσο μεγάλο όγκο αποστολών και τόσο μεγάλη έκταση της χρήσης ενός τύπου αεροσκάφους, είναι αναμενόμενο ο τύπος αυτός να υφίσταται και απώλειες. Στην περίπτωση του F-15EX, μπορεί να μην έχει stealth χαρακτηριστικά όπως το F-35, μα η εμβέλειά του και ο φόρτος (και το εύρος) όπλων που μπορεί να κουβαλήσει το καθιστούν πολύτιμο «εργαλείο».

Ο απόλυτος «κυνηγός» drones: F-15 φορτωμένο με 50 κατευθυνόμενα βλήματα

Βάσει του προϋπολογισμού της αμερικανικής πολεμικής αεροπορίας για το 2027, το πρόγραμμα των F-15EX ενισχύεται, και πλέον σχεδιάζεται η προμήθεια 267 αεροσκαφών. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του ειδικού Τύπου, το αρχικό σχέδιο είναι η προμήθεια επιπλέον 24 F-15EX με κόστος τριών δισεκατομμυρίων δολαρίων, μα αυτό θα είναι μόνο η αρχή: Μακροπρόθεσμα, η αγορά των νέων «αετών» πρακτικά υπερδιπλασιάζεται (αρχικά ήταν να αγοραστούν 129 μαχητικά, με το σύνολο να αυξομειώνεται στο πέρασμα των ετών). Γενικότερα, η αμερικανική αεροπορία δείχνει εμπράκτως πως θέλει να διατηρήσει ανοιχτή τη γραμμή παραγωγής του αεροσκάφους, ενώ παράλληλα αποσύρει τα πιο παλιά μαχητικά του στόλου των F-15E – και παράλληλα υποδεικνύεται ότι, σε ευρύτερο πλαίσιο «φιλοσοφίας», το (όχι και ιδιαίτερα μακρινό) μέλλον που διαμορφώνεται όσον αφορά στις αεροπορικές επιχειρήσεις εν γένει θα περιλαμβάνει έναν συνδυασμό επανδρωμένων μαχητικών 5ης και 4+ γενεάς (στην περίπτωση της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, για παράδειγμα, αυτό «μεταφράζεται» ως F-35 με F-16V και Rafale) και μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones).

Σημειώνεται πως το F-15EX δεν έχει αποκλειστικότητα το «air to ground», μα θεωρείται αεροσκάφος πολλαπλών ρόλων, οπότε όσο καθιερώνεται σε υπηρεσία αναμένεται να αναλαμβάνει και καθήκοντα «air to air»: Σε έκθεση του Office of the Director, Operational Test & Evaluation (DOT&E) το 2025 αναφερόταν πως το F-15EX είναι αποτελεσματικότατο σε ρόλους αεροπορικής υπεροχής, και μάλιστα ικανό και απέναντι σε μαχητικά 5ης γενεάς (όπως αυτά που αναμένεται να αντιμετωπίσει σε μια ενδεχόμενη σύγκρουση με την Κίνα). Σε ένα τέτοιο σενάριο εκτιμάται ότι τα F-15EX θα επιχειρούσαν σε στενή συνεργασία με φιλικά μαχητικά 5ης γενεάς, που θα αναλάμβαναν τον ρόλο των «συντονιστών», με τους «αετούς», φορτωμένους με πυραύλους, να λειτουργούν ως πραγματικά ιπτάμενα «οπλοστάσια», αυξάνοντας δραματικά την ισχύ πυρός των αμερικανικών δυνάμεων στον αέρα. Σε κάθε περίπτωση, σε πιο άμεσο πλαίσιο, το F-15EX φαίνεται ότι θα εστιάζει αρχικά περισσότερο στο «air to ground», παρέχοντας, όπως και να έχει, τις υπηρεσίες του για τις επόμενες δεκαετίες.

Advertisement

Με πληροφορίες από Reuters, War Zone, Breaking Defense