Εικόνες του πρώτου πρωτοτύπου πλήρους κλίμακας του μη επανδρωμένου αεριωθούμενου stealth «μαχητικού» X-BAT παρουσίασε η Shield AI.
Το συγκεκριμένο αεροσκάφος είναι σχεδιασμένο να απογειώνεται και να προσγειώνεται κάθετα («κάθεται» πάνω στην ουρά του). Το συγκεκριμένο, ιδιαίτερα φιλόδοξο πρόγραμμα ενδιαφέρει έντονα το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό, ενώ έχει και ελληνικό «χρώμα»: Οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις χρησιμοποιούν ήδη το V-BAT της Shield ΑΙ, ενώ η εταιρεία έχει υπογράψει στρατηγική συμφωνία με τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ σχετικά με παραγωγή εξαρτημάτων και μακροπρόθεσμη υποστήριξη για το Χ-ΒΑΤ στην Ελλάδα.
Χ-ΒΑΤ
Το Χ-ΒΑΤ έχει σχεδιαστεί ως ένα μακράς εμβέλειας και υψηλής επιβιωσιμότητας μαχητικό drone με ΑΙ, που μπορεί να απογειώνεται και να προσγειώνεται κάθετα, έτσι ώστε να μπορεί να επιχειρεί εξίσου εύκολα από επίγειες βάσεις (ενδεχομένως χωρίς ιδιαίτερες υποδομές) και πλοία.
Σύμφωνα με την εταιρεία, θα μπορεί να μεταφέρει εσωτερικά φορτίο όπλων σχεδόν ενός τόνου (περίπου 900 κιλών), στο πρότυπο των μαχητικών 5ης γενεάς F-35. Η εμβέλεια επιχειρήσεών του, πάντα σύμφωνα με τη Shield AI, ανέρχεται στα 1.000 ναυτικά μίλια και μπορεί να υποστηρίξει μεγάλο εύρος διαφορετικών φορτίων για διαφορετικές αποστολές (κρούσης, αναγνώρισης, ηλεκτρονικού πολέμου κ.α.). Διαθέτει κινητήρα F110 της GE Aerospace και χρησιμοποιεί λογισμικό αυτόνομης λειτουργίας της Shield AI για να μπορεί να επιχειρεί χωρίς GPS ή ακόμα και τηλεπικοινωνίες με τη βάση.
Το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό υποστηρίζει την ανάπτυξη του αεροσκάφους, με την επένδυση από τη Shield AI και την αμερικανική κυβέρνηση στο X-BAT να φτάνει πλέον τα 400 εκατομμύρια δολάρια.
X-BAT 001. Earth is our runway. https://t.co/v66RXwl5Ub
— Shield (@shieldaitech) November 3, 2026
X-BAT, νησιά και ελληνικά F-35
Όπως προαναφέρθηκε, έχει υπογραφεί συμφωνία μεταξύ της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και της Shield AI για το X-BAT, στο πλαίσιο της οποίας επιδιώκεται συναρμολόγηση και υποστήριξη του Χ-ΒΑΤ στην Ελλάδα. Ειδικότερα, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, προορίζεται να αποτελέσει στρατηγικό εταίρο της Shield AI στην Ελλάδα, με την εγχώρια βιομηχανική συμμετοχή να περιλαμβάνει κατασκευή εξαρτημάτων και συναρμολόγηση, επίγειο εξοπλισμό, λειτουργία βάσεων/ χώρων απογείωσης, κέντρα εκπαίδευσης, συντήρησης και επισκευών και συνεργασία με ελληνικά πανεπιστήμια με το «βλέμμα» όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην ευρύτερη περιοχή.
Στο πλαίσιο της συμφωνίας αυτής η Ελλάδα προορίζεται να αποτελέσει περιφερειακό «hub» για το X-BAT σε επίπεδο εκπαίδευσης, συντήρησης και επιμελητείας, με σκοπό την εξυπηρέτηση της Κύπρου, των Βαλκανίων και της νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Το ελληνικό ενδιαφέρον οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη δυνατότητα του αεροσκάφους να επιχειρεί από πιο «πρόχειρες» εγκαταστάσεις, δεδομένου αφ’ενός ότι σε περίπτωση πολέμου οι αεροπορικές βάσεις και οι διάδρομοί τους αποτελούν πρωταρχικούς στόχους και αφ’ετέρου ότι η γεωγραφική εικόνα της Ελλάδας περιλαμβάνει μεγάλο αριθμό νησιών από τα οποία θα μπορούσαν να επιχειρούν τέτοια αεροσκάφη. Αξίζει να σημειωθεί πως παρεμφερούς φύσεως είναι και το αμερικανικό ενδιαφέρον για το αεροσκάφος, λόγω των χαρακτηριστικών του θεάτρου επιχειρήσεων του Ειρηνικού Ωκεανού, ενώ η εταιρεία προωθεί το X-BAT και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες (άλλωστε πολλές είναι οι ευρωπαϊκές αεροπορίες που χρησιμοποιούν το F-35).
Γενικότερα μιλώντας, τα συνεργατικά αεροσκάφη (Collaborative Combat Aircraft, CCA) αναμένεται να ενταχθούν τα επόμενα χρόνια στο οπλοστάσιο της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας, πλαισιώνοντας τα ελληνικά F-35.
Τα μη επανδρωμένα αυτά θα αποτελούν «παραστάτες» των επανδρωμένων μαχητικών- στην ουσία ο πιλότος του μαχητικού θα μπορεί να έχει υπό τις «διαταγές» του και αριθμό από συνεργατικά αεροσκάφη- μέχρι και 6 στην περίπτωση του F-35, όπως έχει αναφέρει και ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας– στα οποία θα αναθέτει αποστολές. Σημειώνεται πως στο πλαίσιο του ελληνικού προγραμματισμού για αεροσκάφη που θα επιχειρούν συνεργατικά με τα F-35, ο Νίκος Δένδιας έχει ανακοινώσει και τη δημιουργία Δομής Συνεργατικών Αεροσκαφών.
Επίσης, οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις χρησιμοποιούν ήδη το V-BAT, drone κάθετης απογείωσης και προσγείωσης, σχεδιασμένο να παρέχει έγκαιρα και σε πραγματικό χρόνο κρίσιμες πληροφορίες στις επιχειρησιακές δυνάμεις. Kινείται με ταχύτητες έως 139 χιλιόμετρα/ ώρα, η αυτονομία του αγγίζει τις 12 ώρες, ενώ η επιχειρησιακή του εμβέλεια ξεπερνά τα 200 χιλιόμετρα.