Στις 22 Σεπτεμβρίου 2001, ο Αντώνης Φώτσης υπέγραψε στους Μέμφις Γκρίζλις, ανοίγοντας ένα νέο κεφάλαιο για το ελληνικό μπάσκετ. Ήταν ο πρώτος γεννημένος στην Ελλάδα καλαθοσφαιριστής που έπαιξε στο NBA. Ο διεθνής Ιάκωβος Τσακαλίδης, γεννημένος στη Γεωργία, είχε προηγηθεί στο αμερικανικό πρωτάθλημα το 2000.
Από τον Ηλυσιακό στην ευρωπαϊκή κορυφή
Ο Αντώνης Φώτσης γεννήθηκε στην Αθήνα την 1η Απριλίου 1981. Έκανε τα πρώτα μπασκετικά βήματά του στον Ηλυσιακό και το 1997 μετακινήθηκε στον Παναθηναϊκό. Με ύψος 2,08 μ., καλό μακρινό σουτ, ριμπάουντ και δυνατότητα να αγωνίζεται σε περισσότερες από μία θέσεις των ψηλών, ξεχώρισε από νεαρή ηλικία. Το 2000 πανηγύρισε με τους «πράσινους» την πρώτη του EuroLeague στη Θεσσαλονίκη.
Η ιστορική χρονιά στους Γκρίζλις
Στο Draft του 2001 επιλέχθηκε στο Νο 48 από τους Γκρίζλις, οι οποίοι εκείνο το καλοκαίρι μετακόμισαν από το Βανκούβερ στο Μέμφις. Έπαιξε 28 αγώνες τη σεζόν 2001-02, με μέσο όρο 3,9 πόντους και 2,2 ριμπάουντ. Η θητεία του στο NBA ήταν σύντομη, αλλά ιστορική: έδειξε ότι ένας παίκτης που αναδείχθηκε στα ελληνικά γήπεδα μπορούσε να φτάσει στην κορυφαία λίγκα του κόσμου.
Τα στατιστικά και το ιστορικό της συμμετοχής του καταγράφονται στο NBA.com
Ρεάλ, Ντιναμό και ξανά Παναθηναϊκός
Επιστρέφοντας στην Ευρώπη, ο Φώτσης αγωνίστηκε ξανά στον Παναθηναϊκό, στη Ρεάλ Μαδρίτης, με την οποία κατέκτησε το ισπανικό πρωτάθλημα το 2005, και στη Ντιναμό Μόσχας, με την οποία κατέκτησε το ULEB Cup το 2006. Επέστρεψε στην Αθήνα το 2008 και κατέκτησε ακόμη δύο EuroLeague με τον Παναθηναϊκό, το 2009 και το 2011. Αγωνίστηκε επίσης στην Αρμάνι Μιλάνο, πριν από μία ακόμη επιστροφή στους «πράσινους». Το 2017 επέστρεψε στον Ηλυσιακό, συνεχίζοντας την αγάπη του για το άθλημα εκεί όπου είχε αρχίσει.
Για τις τρεις κατακτήσεις της EuroLeague και την ευρωπαϊκή του διαδρομή, δες και το αρχείο της EuroLeague
Ο «Batman» και η Εθνική Ελλάδας
Ο «Batman», όπως έγινε γνωστός, υπήρξε μέλος της χρυσής Εθνικής του Ευρωμπάσκετ 2005, της ομάδας που κατέκτησε το ασημένιο μετάλλιο στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα 2006 και το χάλκινο στο Ευρωμπάσκετ 2009. Στον ιστορικό ημιτελικό του 2006, η Ελλάδα νίκησε τις ΗΠΑ 101-95. Η διαδρομή του συνδέθηκε έτσι με τρεις από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της Εθνικής Ανδρών.
Ιστορικά στοιχεία για τις διοργανώσεις και τις συμμετοχές υπάρχουν στο αρχείο της FIBA
Ποιοι άλλοι Έλληνες έπαιξαν στο NBA
Ο Ιάκωβος Τσακαλίδης αγωνίστηκε στους Φοίνιξ Σανς, Μέμφις Γκρίζλις και Χιούστον Ρόκετς. Ο Ανδρέας Γλυνιαδάκης πέρασε από τους Σιάτλ ΣούπερΣονικς. Ο Βασίλης Σπανούλης έπαιξε στους Χιούστον Ρόκετς. Ο Κώστας Κουφός έκανε πολυετή καριέρα σε Γιούτα, Μινεσότα, Ντένβερ, Μέμφις και Σακραμέντο. Ο Νικ Καλάθης αγωνίστηκε στους Γκρίζλις, ο Κώστας Παπανικολάου στους Ρόκετς και στους Νάγκετς, ο Γιώργος Παπαγιάννης στους Κινγκς και στους Τρέιλ Μπλέιζερς, ο Τάιλερ Ντόρσεϊ στους Χοκς, Γκρίζλις και Μάβερικς, ο Ναζ Μήτρου-Λονγκ στους Τζαζ και Πέισερς και ο Γιώργος Καλαϊτζάκης στους Μπακς και Θάντερ.
Η οικογένεια Αντετοκούνμπο
Ο Γιάννης Αντετοκούνμπο, γεννημένος στην Αθήνα και μεγαλωμένος στα Σεπόλια, επιλέχθηκε το 2013 από τους Μιλγουόκι Μπακς. Κατέκτησε δύο βραβεία MVP της κανονικής περιόδου, το 2019 και το 2020, και το πρωτάθλημα NBA το 2021, όταν αναδείχθηκε MVP των τελικών. Ο Θανάσης Αντετοκούνμπο αγωνίστηκε στους Νικς και στους Μπακς, κατακτώντας μαζί με τον Γιάννη το πρωτάθλημα του 2021. Ο Κώστας Αντετοκούνμπο έπαιξε στους Μάβερικς, Λέικερς και Μπουλς και έγινε το 2020 ο πρώτος Έλληνας με δαχτυλίδι πρωταθλητή NBA, με τους Λέικερς.
Περισσότερα για τις διακρίσεις του Γιάννη υπάρχουν στο επίσημο προφίλ του στο NBA
Η σημασία της 22ας Σεπτεμβρίου 2001
Ο Φώτσης δεν έμεινε πολλά χρόνια στην Αμερική. Έγραψε, όμως, ιστορία ως ο πρώτος παίκτης γεννημένος στην Ελλάδα που φόρεσε φανέλα ομάδας NBA. Η πορεία του στην Ευρώπη και στην Εθνική απέδειξε ότι εκείνο το ταξίδι στο Μέμφις ήταν μόνο ένα κεφάλαιο μιας σπουδαίας καριέρας. Οι επόμενες γενιές έφτασαν ακόμη πιο μακριά, μέχρι και την κατάκτηση του αμερικανικού πρωταθλήματος.